به گزارش شهرآرانیوز،دکتر زهرا علمی، درباره جزئیات محرمانگی انجام آزمایشهای تشخیصی ویروس HIV و چالشهای اجتماعی بیماران مبتلا توضیح میدهد.
بیماری ایدز (AIDS)، که حاصل مرحله پیشرفته عفونت با ویروس نقص ایمنی انسانی (HIV) است همچنان یکی از مهم ترین چالش های بهداشت عمومی در جهان به شمار می آید. این بیماری میلیون ها نفر را در سراسر جهان تحت تاثیر قرار داده و باعث مرگ هزاران نفر شده است.
ایدز یک بیماری عفونی است که توسط ویروسی به نام اچ آی وی منتقل میشود این ویروس به تدریج قدرت دستگاه ایمنی بدن را ضعیف میکند به طوری که فرد به انواع عفونتها و سرطانها مبتلا میشود و در نهایت در صورت عدم دریافت درمان مناسب، جان خود را از دست میدهد.
از زمانی که فرد به ویروس مولد ایدز (اچ آی وی) آلوده میشود تا شروع بیماری ایدز ممکن است بیش از ۱۰ سال طول بکشد. در این مدت فرد در ظاهر سالم است و میتواند به کار و فعالیت خود ادامه دهد ولی احتمال انتقال ویروس به دیگران در این مدت وجود دارد و ابتلا به اچآیوی در ظاهر فرد مشخص نمیشود.
چند راه اصلی برای انتقال ویروس به بدن وجود دارد از جمله:
تماس جنسی محافظتنشده با فردی که HIV قابل انتقال دارد.
استفاده مشترک از سرنگ یا سوزن آلوده به ویروس
انتقال از مادر به کودک در دوران بارداری، زایمان یا شیردهی در صورت عدم دریافت درمان
انتقال از طریق خون و فرآوردههای آلوده، امروزه با پیشرفت سیستمهای غربالگری احتمال آن بسیار ناچیز شده است.
پژوهشها نشان میدهد که باتوجه به پیشرفت چشمگیر راههای پیشگیری از انتقال اچآیوی از طریق فراوردههای خونی، اکنون شایعترین راه ابتلا به HIV در جهان از طریق رابطه جنسی محافظت نشده است و اعتیاد تزریقی نیز راه شایع دیگر ابتلا به این ویروس به شمار میرود.
از آنجا که ابتلا به ایدز در اذهان عمومی ارتباط تنگاتنگی با ارتباطات جنسی و اعتیاد به مواد مخدر دارد، نگرش منفی زیادی نسبت به این بیماران نیز در جوامع پدید آمده است و نگاه بسیاری از مردم به افرادی که مبتلا به این بیماری شدهاند طردگونه است، این نگاهها به بیماران معمولاً بر پایه کلیشههایی درباره رفتارهای فرد یا گاهی برداشتهای نادرست از راههای انتقال شکل میگیرند و میتوانند به تبعیض، پنهانکاری، ترس از مراجعه به مراکز بهداشتی و حتی انزوای اجتماعی منجر شوند.
پژوهشگران تأکید میکنند که این موضوع نهتنها سلامت افراد مبتلا را تهدید میکند، بلکه میتواند کل جامعه را در مواجهه با کنترل شیوع بیماری آسیبپذیرتر کند چرا که عدم مراجعه بیماران به مراکز تشخیصی برای بهرهمندی از درمان به موقع، به گسترش انتقال ویروس در جوامع منجر میشود.
{$sepehr_key_170489}
به همین دلیل طی سالیان اخیر برای کاهش شیوع ویروس، 《مراکز مشاوره بیماریهای رفتاری》 در سر تا سر کشور راهاندازی شدهاند. در این مراکز که تحت نظر دانشگاههای علوم پزشکی و بیمارستانهای دولتی فعالند، تست ایدز / HIV به صورت کاملا رایگان و البته محرمانه انجام میشود.
علمی اظهار کرد: افرادی که به هر دلیلی مشکوک هستند که ممکن است به این بیماری مبتلا شده باشند، مراکز بیماریهای رفتاری بهصورت کاملاً محرمانه از این افراد آزمایش میگیرند. نام، نام خانوادگی و کد ملی از هیچکس پرسیده نمیشود. اگر تست فردی مثبت باشد، او تنها با یک کد شناخته میشود و بنابراین محرمانگی اطلاعات برای مراکز موضوعی بسیار مهم است.
وی افزود: مشاوران مراکز بیماریهای رفتاری آموزشهای کافی را در این زمینه دیدهاند. اگر این افراد تمایلی نداشته باشند، هیچ اطلاعی به اعضای خانواده آنها درباره ابتلای آنها به ویروس داده نمیشود. در صورت نیاز، مشاورههای لازم به خود فرد ارائه میشود. اگر لازم باشد موضوع با خانواده مطرح شود، مشاوران مراکز بیماریهای رفتاری همراه این عزیزان هستند و کمک میکنند تا مسئله بهدرستی بیان و مشاورههای لازم ارائه شود.
دکترای روانشناسی بالینی سلامت درباره چالشهای اجتماعی و روانی بیماران و انگ ناشی از ابتلا به ویروس اچآیوی نیز بیان کرد: این بیماری به دلیل انگ یا استیگمایی که همراه خود دارد چالشهای اجتماعی بسیار زیادی برای افراد ایجاد میکند. همانطور که میدانیم، استیگما یک نگرش منفی است که باعث میشود یک فرد یا یک گروه از جامعه جدا شود. تبعیض نیز رفتاری متفاوت و ناعادلانه نسبت به افرادی است که به آنها انگ زده شده است. متأسفانه میان نگرش بدنامکننده و رفتار تبعیضآمیز یک رابطه دوسویه وجود دارد؛ یعنی وقتی نگرش منفی داشته باشیم، رفتار تبعیضآمیز هم خواهناخواه ایجاد میشود.
علمی ادامه داد: بیماری اچآیوی به دلیل برخی برداشتهای ناآگاهانه، مثل اینکه برخی تصور میکنند فرد به دلیل رفتارهای غیراخلاقی شایسته این بیماری است، یا او را حتی مجرم میدانند، باعث میشود جامعه نسبت به مبتلایان رفتار تبعیضآمیز داشته باشد. این نگرشها و رفتارها مشکلات روانی، اجتماعی و فرهنگی زیادی ایجاد میکند.
مشاور مرکز تحقیقات ایدز ایران گفت: طرد و انزوا، کاهش سلامت روان و کیفیت زندگی، کاهش پایبندی به درمان و استفاده از مکانیزمهای مقابلهای نامناسب از جمله تبعات این آثار روانی است و همچنین این افراد از حمایت اجتماعی و خانوادگی کافی برخوردار نمیشوند.
وی با بیان اینکه بسیاری از مبتلایان نمیتوانند وضعیت خود را افشا کنند، خاطرنشان کرد: به دلیل باری که این انگ اجتماعی بر دوش آنها گذاشته است، باعث شده جوانان مبتلا نتوانند ازدواج کنند؛ در حالی که امروزه داروهای اچآیوی بیماری را کاملاً قابل کنترل کردهاند و حتی خانمهای مبتلا نیز با کنترل دارویی میتوانند باردار شوند و فرزند سالم به دنیا بیاورند.
وی با بیان اینکه اکثر مبتلایان در کشور ما جوانان ۲۰ تا ۴۵ سال هستند، تصریح کرد: مسائل ازدواج، اشتغال و ارتباطات خانوادگی برای این سنین بسیار مهم است و بنابراین باید موردتوجه قرار گیرد.
وی تاکید کرد: از همه مردم عزیز خواهش میکنم اگر از وضعیت ابتلای فردی به بیماری باخبر شدید، حداقل کاری که میتوانید انجام دهید این است که آن را بهعنوان یک راز نزد خود نگه دارید. باور کنیم که قضاوت کار ما نیست و کار خداوند است تا این بخش محرمانگی را حفظ کنیم. یادمـان باشد بسیاری از مبتلایان اصلاً از راههای غیراخلاقی به این بیماری دچار نشدهاند. برخی از جوانان ما مادرزادی با این بیماری به دنیا آمدهاند و بدون اینکه نقشی داشته باشند، اکنون با چالشهای بزرگ و حتی مرز فروپاشی روانی مواجه هستند.
منبع: تسنیم