به گزارش شهرآرانیوز؛ در حالی که هنوز امتحانات پایان ترم بسیاری از دانشجویان به طور کامل به پایان نرسیده و نمرات بخش قابل توجهی از دروس نیز اعلام نشده است، سامانه «آموزشیار» از ساعاتی دیگر برای انتخاب واحد ترم جدید دانشجویان استان خراسان رضوی بازگشایی میشود، تصمیمی که بار دیگر موجی از سردرگمی، بلاتکلیفی و نارضایتی را در میان دانشجویان به وجود آورده است.
دانشجویانی که ترم گذشته را پس از هفتهها ابهام درباره حضوری یا غیرحضوری بودن کلاسها و امتحانات پشت سر گذاشتند و درنهایت امتحانات را به صورت مجازی برگزار کردند، اکنون پیش از آنکه تکلیف نمراتشان مشخص شود، با شروع زودهنگام انتخاب واحد ترم جدید روبه رو شدهاند. انتخاب واحدی که نه بر پایه معدل قطعی انجام میشود و نه چشم انداز روشنی از وضعیت تحصیلی دانشجو ارائه میدهد.
به دلیل بدهکاری قادر به انتخاب واحد نیستید
در این میان دانشجویانی سردرگم، با برگههای انتخاب واحد در دست برای عبور از پیچ وخمهای سامانه آموزشیار، از فضای دانشگاه به کافی نتهای اطراف پناه آوردهاند. آنها سامانه را باز میکنند، کدپیامرسان آی گپ را وارد میکنند، مراحل متعدد و مجوزهای مختلف را پشت سر میگذارند و پس از عبور از آن چه خودشان «هفت خان رستم» اداری مینامند، در نهایت با پیامی آشنا روبه رو میشوند: «به دلیل بدهکاری قادر به انتخاب واحد نمیباشید.»
پیامی که برای بسیاری از دانشجویان، به معنای توقف کامل فرآیند انتخاب واحد و بلاتکلیفی در آغاز ترم جدید است. این وضعیت، صفهای طولانی مقابل ساختمان امور شهریه دانشگاهها را به دنبال داشته است، صفهایی که دانشجویان پس از ساعتها انتظار، اغلب با پاسخ واحدی مواجه میشوند: «مراجعه به صندوق رفاه» آن هم نه برای تقسیط شهریه ثابت، بلکه صرفاً برای شهریه متغیر، تصمیمی که به گفته دانشجویان، نه تنها باری از دوش آنها برنمی دارد، بلکه فشار مالی را به ترمهای آینده منتقل میکند.
مسئلهای که ترم به ترم تکرار میشود و هر بار، دانشجویان را درگیر چرخهای از بلاتکلیفی آموزشی و فشار اقتصادی میکند. چرخهای که این بار، هم زمانی آن با ناتمام ماندن امتحانات و اعلام نشدن نمرات، ابعاد نگران کننده تری به خود گرفته است. از همین رو، برای بررسی میدانی این موضوع و شنیدن صدای دانشجویان، به صورت سرزده به دانشگاه رفتیم تا از نزدیک، مشکلات پرداخت شهریه و تأثیر آن بر روند تحصیل دانشجویان را بررسی کنیم.
وقتی وام به ترم اولی نمیرسد
«دانشجوی مقطع کارشناسی ارشد هستم. در همان روزهای ابتدایی، برای پیگیری دریافت وام به صندوق رفاه دانشجویان مراجعه کردم، پاسخی که گرفتم، اما کوتاه و قاطع بود: به دانشجویان ترم اول وام تعلق نمیگیرد.
همان جا بود که اولین شوک جدی را تجربه کردم. شهریه ترم اول، بدون هیچ گونه حمایت یا امکان تقسیط، به یک دغدغه بزرگ تبدیل شد. ناچار شدم با قرض گرفتن از اطرافیان و فشارهای مالی، شهریه را جور کنم.»
وقتی شهریه زودتر از نمره مطالبه میشود
«همین دو هفته پیش، درست قبل از شروع امتحانات پایان ترم، شهریه را به سختی پرداخت کردم. با این تصور که دست کم تا پایان امتحانات، دغدغهای از این بابت نداشته باشم، اما هنوز نمرات کامل اعلام نشده، انتخاب واحد ترم جدید آغاز شده و اکنون دغدغه ادامه تحصیل به شرط پرداخت شهریه تبدیل شده است.»
برای پیگیری وام، حضوری به صندوق رفاه دانشجویی مراجعه کردم، اما پاسخ روشنی گرفتم: دیگر خبری از وامهای دانشجویی از طرف بانکها نیست و تنها امکان موجود، تقسیط شهریه متغیر است. در حالی که شهریه ثابت باید به طور کامل پرداخت شود. موضوعی که عملا بسیاری از دانشجویان را از همین ابتدا پشت درهای بسته انتخاب واحد نگه میدارد.
تقسیط بلندمدت فقط برای دکترا
چند ترم را در رشتهای گذراندم که هیچ علاقهای به آن نداشتم، شرایطی که نه تنها انگیزه تحصیل را از من گرفته، بلکه ادامه آن را به فرسایشی روانی تبدیل کرده بود. به همین دلیل، پس از مدتها تردید، تصمیم گرفتم برای تغییر رشته اقدام کنم، تصمیمی که به جای حمایت آموزشی، با هزینهای جدید روبه رو شد.
پس از تغییر رشته، مبلغی تحت عنوان «معادل سازی» برای من اعمال شد. هزینهای که باید هم زمان با شهریه ثابت پرداخت میشد و با توجه به شرایط مالیام، تأمین آن به شدت دشوار بود. در این شرایط، برای استفاده از امکان تقسیط بلندمدت دانشگاهی به صندوق رفاه مراجعه کردم، اما پاسخی که دریافت کردم، بار دیگر ناامیدکننده بود، تقسیط بلندمدت تنها برای دانشجویان مقطع دکترا امکان پذیر است.
تسهیلات روی کاغذ
در ابتدای ترم، برای استفاده از تسهیلات دانشجویی به سامانه «ساجد» (سامانه دریافت تسهیلات دانشگاه) مراجعه کردم. در این سامانه، نام وامهایی از جمله بانک شهر و بانک رسالت به عنوان گزینههای قابل دریافت درج شده بود. پس از مراجعه حضوری به بانک ها، با پاسخ متفاوتی روبه رو شدم. در بانک شهر اعلام شد که نام وام در سامانه وجود دارد، اما در عمل پرداختی انجام نمیشود. بانک رسالت و برخی بانکهای دیگر نیز اعلام کردند که این وامها فقط در شرایط خاص پرداخت میشود و عملا شامل حال اکثر دانشجویان نمیشود.
امروز، مجددا برای پیگیری موضوع به سامانه ساجد مراجعه کردم، اما این بار نام هیچ وامی از هیچ بانکی در سامانه فعال نبود، به گونهای که عملا امکان ثبت درخواست برای تسهیلات دانشجویی به طور کامل حذف شده بود.
این وضعیت، در شرایطی رخ داده که دانشجویان هم زمان با آغاز انتخاب واحد و الزام به پرداخت شهریه، هیچ مسیر مشخص و عملی برای دریافت وام دانشجویی در اختیار ندارند.
بیش از ۹۰درصد دانشجویان از تسهیلات بهره مندند
معاون توسعه و مدیریت منابع دانشگاه آزاد مشهد در گفتوگو با خبرنگار شهرآرا، با اشاره به انواع تسهیلات مالی ارائه شده به دانشجویان این دانشگاه، میگوید: دانشگاه آزاد اسلامی چهار نوع وام و تسهیلات مختلف برای دانشجویان در نظر گرفته است که هر کدام سازوکار و شرایط خاص خود را دارد.
حمید شهابی میافزاید: نخست، تسهیلات آموزشی خود دانشگاه است که در قالب وامهای کوتاه مدت و میان مدت ارائه میشود. تسهیلات کوتاه مدت بدون کارمزد بوده و برای مقاطع مختلف مبالغ مشخصی دارد، به طور مثال، برای کارشناسی ارشد ۸میلیون تومان، کارشناسی ۶میلیون تومان و کاردانی ۴میلیون تومان پرداخت میشود.
شهابی ادامه میدهد: در کنار این موارد، تسهیلات میان مدت با کارمزد نیز وجود دارد که در مقطع دکتری مبلغ آن بالاتر است. علاوه بر این، تسهیلات بانکی از طریق بانک رسالت و بانک مهر نیز برای دانشجویان پیش بینی شده که هر دانشجو در طول دوران تحصیل، فقط یک بار میتواند از یکی از این دو بانک استفاده کند.
او درباره مبالغ این وامهای بانکی توضیح میدهد: در این بخش، سقف تسهیلات برای مقطع دکتری تا ۱۰۰میلیون تومان، کارشناسی ارشد ۶۰میلیون تومان، کارشناسی ۵۰میلیون تومان و کاردانی ۲۵میلیون تومان در نظر گرفته شده است.
شهابی با اشاره به وام شهری صندوق رفاه وزارت علوم میگوید: وامهایی توسط وزارت علوم پرداخت میشود و مبلغ آن بسته به مقطع تحصیلی، از حدود ۳ تا ۷میلیون تومان متغیر است. البته باید تأکید کرد که این بخش در اختیار دانشگاه آزاد نیست و تابع سیاستهای وزارت علوم است.
او در واکنش به برخی گلایههای دانشجویان مبنی بر عدم ارائه تسهیلات بانکی تصریح میکند: اینکه گفته میشود تسهیلات ارائه نمیشود، برداشت دقیقی نیست. ما به بیش از ۹۰درصد دانشجویان تسهیلات ارائه میدهیم. البته ممکن است منظور برخی دانشجویان صرفا تسهیلات بانکی باشد، در حالی که تسهیلات فقط محدود به وام بانکی نیست.
تسهیلاتی که خود دانشگاه از طریق سامانه آموزشیار ارائه میکند، شامل اقساطی کردن شهریه متغیر یا پرداخت درصدی از آن است که بدون کارمزد محسوب میشود.
معاون توسعه و مدیریت منابع دانشگاه آزاد مشهد میافزاید: دانشگاه آزاد اسلامی نهادی است که هیچ بودجهای از دولت دریافت نمیکند و تمامی هزینههای آن به صورت نقدی تأمین میشود. با این حال، دانشگاه تلاش کرده است در حد توان، حمایتهای مالی لازم را از دانشجویان داشته باشد. شهابی ادامه میدهد: ما ناچار هستیم حداقلی از شهریه را در ابتدای ترم دریافت کنیم تا بتوانیم تعادل مالی دانشگاه را حفظ کنیم، اما در مواردی که دانشجویان با مشکلات خاصی روبه رو بودهاند، همکاریهای بیشتری نیز صورت گرفته است.
وی در پایان با مقایسه شهریه دانشگاه آزاد و دانشگاههای دولتی گفت: آنچه امروز به عنوان شهریه در دانشگاه آزاد دریافت میشود، در بسیاری موارد کمتر از هزینه واقعی تحصیل در دانشگاههای دولتی است. دانشگاه آزاد با هزینهای پایینتر اداره میشود و برای حفظ کیفیت آموزشی و عملکرد مطلوب، ناچار است تعادلی میان شرایط دانشجویان، وضعیت اقتصادی جامعه و هزینههای جاری دانشگاه برقرار کند.
{$sepehr_key_189075}
وام دانشجویی در انتظار ابلاغ کشوری
دبیر کمیسیون هماهنگی بانکهای استان خراسان رضوی در گفتوگو با خبرنگار شهرآرا، درباره آخرین وضعیت تفاهم نامه میان دانشگاه آزاد اسلامی و بانک شهر، میگوید: این تفاهم نامه همکاری، به صورت کشوری و در سطح مرکز منعقد شده و تمامی جزئیات اجرایی آن، از جمله معرفی متقاضیان واجد شرایط، در اختیار ستاد مرکزی دانشگاه آزاد اسلامی در تهران قرار دارد.
علی اصغر نظری میافزاید: بر اساس این تفاهم نامه، فرایند معرفی دانشجویان برای دریافت تسهیلات، مستقیما از سوی ادارات مرکزی دانشگاه آزاد اسلامی در تهران انجام میشود و پس از آن، موضوع به بانک شهر در تهران و سپس به واحدهای استانی ابلاغ خواهد شد.
دبیر کمیسیون هماهنگی بانکهای استان خراسان رضوی با اشاره به محدودیت اختیارات استانها تصریح میکند: بانک شهر در سطح استانها اختیار مستقلی برای پرداخت این تسهیلات ندارد و هرگونه اقدام در این زمینه، منوط به ابلاغ رسمی سهمیه اعتباری، دستورالعمل اجرایی و معرفی افراد از سوی مرکز است. نظری ادامه میدهد: به همین دلیل، اگرچه نام بانک شهر در برخی سامانهها یا اطلاع رسانیها مطرح شده، اما تا زمانی که ابلاغ نهایی و معرفی رسمی متقاضیان از سوی مرکز صورت نگیرد، امکان پرداخت عملی تسهیلات در استانها وجود نخواهد داشت.
وی تأکید میکند: هرگونه فعال شدن وام بانک شهر برای دانشجویان دانشگاه آزاد اسلامی، نیازمند تصمیم گیری در سطح ملی و هماهنگی کامل میان ستاد مرکزی دانشگاه و این بانک است و به محض نهایی شدن این فرایند، دستورالعملها به استانها ابلاغ و اجرا خواهد شد.