سلامت دانش‌آموزان با رعایت نکات بهداشتی در ساعت‌های طولانی مدرسه | زنگ اول، بهداشت

به گزارش شهرآرانیوز؛ اول هر هفته با لباس‌های فرم اتو کشیده و کیف و کفش تمیز به مدرسه می‌رود. شاید نظافت ظاهری‌اش همان روز حفظ شود، اما دو روز بعد با سرووضع نامرتب و کثیف به خانه می‌آید. همیشه برای خیلی از مادر‌ها این سؤال مطرح است که در حدود شش‌ساعتی که فرزندش در مدرسه مشغول تحصیل است و روی میز و نیمکت می‌نشیند و سرگرم دفتر و کتاب‌هایش است، چطور ظاهرش این‌قدر کثیف و مبتلا به انواع بیماری‌ها می‌شود!

شاید یک سر ماجرا به جای خالی آموزش‌هایی بازگردد که خانواده و نظام آموزشی در آن کوتاهی کرده‌اند. در این مطلب که به بهانه روز ملی بهداشت محیط نوشته شده است، قصد داریم درباره نکات بهداشتی در محیط مدارس مواردی را گوشزد کنیم. بد نیست اگر فرزند مدرسه‌ای دارید چند خطی همراهمان باشید.

یک کیف و صد ماجرا

والدین باید نظارت ویژه‌تری نسبت به بچه‌های دبستانی که سن و سال کمی دارند، داشته باشند. بسیار پیش می‌آید که کودک چاشت‌هایش را در مدرسه نخورده است و جابه‌جا در کیفش مانده است. گاهی پوست میوه‌های خشک شده، ساندویچ‌های کپک‌زده، نرمه‌های خوراکی و شیرابه میوه‌های له شده در کیفشان باعث ایجاد آلودگی و بوی نامطبوع و بروز بیماری می‌شود.

راستی از نظافت قسمت پایینی کیف نباید غافل شد. گاهی به دلیل سنگینی بیش از حد، دانش‌آموز کیفش را روی زمین می‌کشد و گاهی هم بر اثر شیطنت‌های کودکانه، کیف حکم یک توپ را پیدا می‌کند.

ساعتی به وقت آموزش

کودکی که از خردسالی یاد می‌گیرد بهداشت فردی را رعایت کند در بزرگ‌سالی بسیار راحت در موقعیت‌های متعدد قرار می‌گیرد. نباید این قبیل آموزش‌ها را صرفا بر عهده مدارس دانست. آموزش بهداشت فردی به کودکان باید از خانه شروع شود. این اتفاق می‌تواند به روش‌های زیر انجام شود:

  • نقاشی‌کردن
  • انشا یا داستانک نوشتن
  • کاردستی درست‌کردن
  • انیمیشن یا فیلم‌های آموزشی تماشا‌کردن
  • کودک را در موقعیت‌های متعدد قرار دادن

ضرورت‌های بهداشت فردی

بهداشت دهان و دندان

‌گفت‌و‌گو با افرادی که دندان‌های زرد و کثیفی دارند و با باز کردن دهانشان بوی نامطبوعی خارج می‌شود واقعا آزاردهنده است. برای پیشگیری از این حالت جدا از اینکه هر شش ماه یک بار باید به دندان‌پزشک مراجعه کنید.

توصیه می‌شود:

  • مسواک کردن و نخ دندان زدن بعد از هر بار غذا خوردن.
  • استفاده از خوش‌بوکننده‌های دهان
  • پاک کردن سطح زبان با استفاده از مسواک

بهداشت پوست

حمام کردن به طور مرتب و استفاده از انواع لوسیون‌های بعد از حمام مهم‌ترین اقدامی است که برای سلامت پوست و پیشگیری از بوی بد بدن بچه‌ها می‌توانند انجام دهند.

نکته!:پوست بزرگ‌ترین اندام بدن و مهم‌ترین سد دفاعی ما در برابر میکروب‌ها و عوامل بیماری‌زاست.

توصیه می‌شود:

  • تعویض روزانه لباس و پوشیدن لباس‌های تمیز
  • پرهیز از دستمال‌های حوله‌ای به صورت مشترک
  • شستن دست‌ها بعد از رفتن به توالت و قبل از خوردن چاشت

بهداشت مو

مو‌های چرب و پر از شوره ظاهر ناخوشایندی دارد. اگر مربوط به رعایت بهداشت فردی است که حتما نسبت به رفع آن اقدام کنید. در غیر این صورت بهتر است به پزشک متخصص مراجعه کنید.

توصیه می‌شود:

  • شست‌وشوی روزانه یا روز‌درمیان مو‌ها با شامپوی مناسب جنس مو
  • توجه: شست‌و‌شوی طولانی و به دفعات زیاد مساوی با تمیزی بیشتر مو نیست. یک یا دو بار کافی است و بیشتر از آن به موهایتان آسیب می‌زند.
  • استفاده از وسایل کاملا شخصی برای رعایت بهداشت مو‌ها
  • لوازم بهداشتی را همراه فرزند دانش‌آموزتان کنید. با این کار به فرزندتان آموزش می‌دهید که در همه‌جا حواسش به بهداشت فردی خود باشد. می‌توانید یک کیف کوچک تهیه کنید و در یکی از زیپ‌های کیف مدرسه‌اش جانمایی کنید. در این کیف می‌تواند موارد زیر یافت شود:
  • نخ دندان: برای خروج مواد غذایی از بین دندان‌ها و هر چه تمیزتر بودن ظاهر دندان‌ها
  • آینه: وجود این وسیله باعث می‌شود که همیشه حواسشان به مرتب بودن ظاهرشان باشد
  • عطر جیبی: با عطر جیبی بوی نامطبوع بدنشان کنترل می‌شود. به خصوص برای ساعت‌های بعد از ورزش گزینه خوبی است.
  • اسپری الکل: کاملا کاربردی است به خصوص در زنگ‌های تفریح که قصد دارند چیزی بخورند و دسترسی به آب و صابون ندارند.
  • ماسک: بسیار پیش می‌آید هم‌کلاسی که کنار دست او نشسته است بیمار باشد. در فضای شلوغی مثل کلاس درس که گاهی تهویه ندارد زدن ماسک از انتقال بیماری پیشگیری می‌کند.

{$sepehr_key_192471}

آموزش برای غیرمترقبه‌ها

یکی از اقدامات مهم برای رعایت بهداشت فردی هر دانش‌آموز این است که والدین به این نکته توجه داشته باشند که وقتی فرزندشان بیمار است، او را به مدرسه نفرستند. فرقی نمی‌کند سرماخورده یا شپش داشته باشد. این روز‌ها شپش در برخی مدارس بسیار زیاد شده است. اگر ناخواسته فرزند دانش‌آموزتان گرفتار این بیماری شد، نکات زیر به کارتان می‌آید.

جهت اطلاع!

کسانی که مو‌های فر دارند، کمتر از کسانی که جنس موهایشان نرم است در معرض شپش سر قرار می‌گیرند.

دختران بیشتر از پسران دچار شپش می‌شوند، به این دلیل که تمایل بیشتری به داشتن مو‌های بلندتر دارند.

اگر شپش را در مو‌های فرزند محصلتان مشاهده کردید فوری به متخصص پوست مراجعه کنید، زیرا شپش اگر درمان نشود شروع به تخم‌گذاری می‌کند و تمام سطح سر را فرا می‌گیرد.

نشانه‌های شپش سر

  • خارش زیاد و بدون دلیل سر و پوست سر
  • قرمزی و التهاب پوست سر و نزدیک خط رویش مو
  • مشاهده توده‌های ریز قرمز رنگ ناشی از خاراندن پوست سر
  • سخت شدن خوابیدن و تمرکز نداشتن به دلیل خارش سر

بهترین درمان‌های خانگی

سرکه: دو لیوان آب و دو لیوان سرکه را با هم مخلوط و سپس تمام مو‌ها را با آن خیس کنید و بگذارید پنج تا ۱۰ دقیقه به همین حالت باشد.

آب پیاز: آب پیاز را بین سه تا چهار ساعت روی پوست سرشان قرار دهید. بعد از آن شپش‌های مرده را با شانه ضد شپش بیرون بیاورید و موهایشان را با شامپو بشویید. هر سه روز یک‌بار این کار را تکرار کنید.

وازلین یا سس مایونز: قبل از خواب یک لایه ضخیم از وازلین را روی پوست سر بمالید و بعد آن را با کلاه پلاستیکی یا حوله حمام بپوشانید.

روغن‌های گیاهی: روغن‌های گیاهی طبیعی مانند روغن درخت چای و روغن بادیان کوهی و زیتون می‌تواند اثر سمی روی شپش‌ها و تخم‌های آنها داشته باشد و سبب از بین رفتن آن شود.

بهتر است:

  • به مدت سی‌دقیقه لباس‌ها و ملحفه‌هایشان را در آبجوش بجوشانید.
  • از اتو و خشک‌کُن برای خشک کردن لباس‌ها استفاده کنید.
  • وسایل شخصی و بهداشتی بیمار را که قابل شست‌وشو نیست، دو تا چهار هفته در کیسه نایلونی دربسته بگذارید.
  • شانه کردن روزانه مو‌ها با شانه دندانه‌ریز چوبی
  • دو یا سه بار استحمام در هفته
  • معاینه مرتب مو‌های دانش‌آموزان در مدرسه

نکته!: توصیه می‌شود موی بچه‌ها را همیشه کوتاه نگه‌دارید. همچنین هرهفته موی سر آنها را بررسی و به بچه‌ها توصیه کنید که از درآوردن مقنعه یا استفاده مشترک از کلاه و مقنعه یکدیگر بپرهیزند.

آموزش استفاده از وسایل شخصی

پدر و مادر‌ها باید حواسشان به این نکته باشد که آموزش بهداشت فردی از خانه شروع می‌شود. به عنوان نمونه قبل و بعد از خوردن و نوشیدن دست‌ها را باید شست، هر کسی با حوله شخصی خود صورتش را خشک کند، از قاشق و چنگال دیگری استفاده نکند، آب را با بطری نخورد و...

این ملاحظات درخانه غیرمستقیم به بچه‌ها می‌آموزد که وسایلی مانند لیوان، قمقمه، حوله و قاشق و چنگال شخصی هستند و نباید آنها را با دیگر بچه‌ها به اشتراک بگذارند. همچنین درصورت استفاده هم‌کلاسی بی‌توجهشان، تا شست‌وشوی کامل از آن استفاده نکنند.

والدین بدانند

پدر و مادر باید حواسشان باشد که بهتر است میان‌وعده فرزند محصل خود را تا حد ممکن در قطعه‌های کوچک و همراه با چنگالی درون ظرف چاشتشان بگذارند، برای نمونه اگر میوه است آن را برش بزنند و تکه‌تکه کنند یا اگر ساندویچ است آن را کوچک بگیرند و درون پاکت فریزری قرار دهند که تماس کمتری با دست بچه‌ها داشته‌باشد.

فوری فوتی!

همه دانش‌آموزان باید در طول سال تحصیلی یک‌بار از نظر سلامتی سنجیده شوند و این سنجش به‌طور متداول کارِ مربی بهداشت مدرسه است. فعالیت هر مربی بهداشت، هم‌زمان با آغاز سال تحصیلی شروع می‌شود و تا پایان سال ادامه دارد و شامل بررسی اتاق بهداشت، محیط و کلاس‌ها و به‌طور کلی رعایت استاندارد‌های بهداشتی در مدرسه است.

{$sepehr_key_192470}

مدیران مدارس بخوانند

هرکلاس تهویه مناسبی نصب کند. این‌کار به تصفیه هوای آلوده کلاس‌ها کمک زیادی می‌کند. درغیر این‌صورت والدین از معلم فرزندشان بخواهند که همیشه قدری لای پنجره یا در کلاس را باز بگذارد یا هرچند دقیقه یک‌بار پنجره و در را باز و بسته کنند.

به والدین دانش‌آموزان بیمار تذکر بدهید که وقتی دانش‌آموزی بیمار است در خانه بماند و استراحت کند. یادتان باشد جای مطرح کردن این حرف‌ها و توصیه‌ها درجمع‌های عمومی و نشست‌هایی است که انجمن اولیا و مربیان ویژه والدین برگزار می‌کند.

به دانش‌آموزان یادآوری کنید که به‌علت استفاده از کفش‌های کتانی و بسته باید هرروز پس از برگشتن از مدرسه پا‌ها و جوراب‌هایشان را بشویند. توجه به این موضوع در روز‌هایی که برنامه‌هایی مانند استفاده از نمازخانه در مدرسه دارند، اهمیت بیشتری دارد.

به بچه‌هایی که بیمار هستند و در مدرسه حضور دارند تذکر بدهید که برای صحبت کردن یا خوردن چاشت در وقت‌هایی که درکنار دیگر بچه‌ها هستند، نباید ماسکشان را بردارند.

بر تمیز بودن سرویس‌های بهداشتی از ابتدا تا پایان ساعت مدرسه نظارت دقیق داشته باشید، زیرا کثیف بودن این محیط باعث می‌شود، دانش‌آموز از رفتن به دست‌شویی اجتناب کند و در دراز مدت دچار بیماری‌های کلیوی شود. همچنین استفاده از سرویس‌های بهداشتی آلوده به‌ویژه برای دختران در سن بلوغ باعث بیماری‌های عفونی می‌شود.