نگاهی به محور‌های بازنمایی «سبک زندگی مومنانه» در رسانه‌ها

مریم بلوچیان طرقی، استاد حوزه| شهرآرانیوز؛ رسانه‌ها و شبکه‌های اجتماعی امروزی دارای قدرت فرهنگی عظیمی هستند که می‌توانند سبک زندگی افراد را تحت شعاع قرار داده و جهت‌گیری‌های خاصی را در جنبه‌های مختلف زندگی ایجاد کنند. بر اساس متن، این تأثیر را می‌توان در دو مسیر متضاد تحلیل کرد:

۱. بازنمایی الگوی مطلوب (سبک زندگی ایرانی-اسلامی):

رسانه‌ها (مانند سریال‌ها) می‌توانند به عنوان ابزاری برای ترویج ارزش‌های مثبت عمل کنند. نمونه‌ای از این تأثیر، بازنمایی «سبک زندگی مومنانه» است که از طریق رسانه بر محور‌های زیر شکل می‌گیرد:

- تأکید بر ارزش‌های مذهبی و نماد‌های فرهنگی: بازگرداندن هویت دینی به الگو‌های رفتاری.

- ترویج قناعت و سادگی: ترویج زیست ساده و مقابله با مصرف‌گرایی در حوزه الگو‌های مصرف.

- تقویت پیوند‌های اجتماعی: بازنمایی الگو‌های رفتاری مناسب در تعاملات اجتماعی.

۲. ترویج الگوی آسیب‌زا (سبک زندگی غربی):

در مقابل، رسانه‌های غرب‌گرا با تبلیغات گسترده، باعث الگوپذیری از سبک زندگی غربی شده‌اند که با هدف خلقت انسان (عبادت و سلامت روان) در تضاد است. این تأثیرات شامل موارد زیر است:

- تغییر در جهان‌بینی:

جایگزینی بینش توحیدی با جهان‌بینی مادی، انسان‌گرایی و فردگرایی.

- آسیب‌های اخلاقی و اجتماعی:

ترویج روابط نامشروع، بی‌پروایی، افزایش سن ازدواج و نگاه ابزاری به زنان.

- آسیب‌های رفتاری و مصرفی:

تشویق به اسراف، مصرف‌گرایی افراطی، توجه بیش از حد به ظاهر و کسب لذات مادی آنی.

{$sepehr_key_205043}

نتیجه‌گیری:

رسانه‌ها از طریق تولید «معنی» در ذهن مخاطب، نقش تعیین‌کننده‌ای در شکل‌گیری سبک زندگی دارند. تأثیر آنها بر زنان و جوانان می‌تواند هم به سوی «حیات طیبه» (مبتنی بر معنویت، سلامت روان و سادگی) و هم به سوی «انحرافات اجتماعی» (مبتنی بر مادی‌گرایی و بی‌بندوباری) باشد که نتیجه آن، تأثیر مستقیم بر سلامت روان فرد و پایداری ساختار جامعه است.