آیا مدل ۲۰۲۶ هوش مصنوعی دیپ‌سیک می‌تواند تهدیدی برای مدل‌های آمریکایی باشد؟

شهرآرانیوز؛ مدل دیپ‌سیک همچنان می‌تواند به دلیل قیمت پایین‌تر، برای شرکت‌های فناوری آمریکا تهدید محسوب شود، چرا که به‌دلیل طراحی «وزن‌باز» (open-weight) استفاده از آن ارزان‌تر است.

به نوشته بلومبرگ، زمانی که دیپ‌سیک چین در ژانویه گذشته یک مدل هوش مصنوعی رقابتی به نام R۱ را منتشر کرد _ که گفته می‌شد با هزینه‌ای کمتر از بسیاری از رقبا ساخته شده _ برخی نگران شدند که این دستاورد تهدیدی برای برتری آمریکا در حوزه هوش مصنوعی باشد.

اکنون، و با گذشت یک سال از آن زمان، دیپ‌سیک نسخه‌های اولیه از مدل پرچم‌دار جدید و موردانتظار خود با نام V۴ را عرضه کرده است؛ مدلی که اگرچه استفاده از آن ارزان‌تر از بسیاری از گزینه‌هاست، اما به‌طور معناداری فاصله با آمریکا در توانمندی‌های هوش مصنوعی را کاهش نمی‌دهد. 

{$sepehr_key_207079}

کریس مک‌گوایر، پژوهشگر ارشد در حوزه چین و فناوری‌های نوظهور در شورای روابط خارجی، گفت:

«این مدل با پیشرفته‌ترین مدل‌های آمریکایی رقابت نمی‌کند و به نظر نمی‌رسد فاصله با ایالات متحده را کاهش داده باشد.»

دین بال، مشاور سابق هوش مصنوعی در دولت ترامپ، نیز همین نظر را تکرار کرد:

«R۱ همچنان نزدیک‌ترین موردی است که دیده‌ام مدل‌های چینی به مرز‌های فناوری آمریکا رسیده‌اند. V۴ از آن هم عقب‌تر است.»

دیپ‌سیک روز جمعه سری V۴ Flash و V۴ Pro را معرفی کرد و مدعی عملکرد سطح بالا در معیار‌های برنامه‌نویسی و پیشرفت‌های قابل‌توجه در استدلال و وظایف عامل‌محور شد. اما در مقاله‌ای که همراه این معرفی منتشر شد، این شرکت چینی اذعان کرد که در برخی زمینه‌ها، مدل جدید از پیشرفته‌ترین نرم‌افزار‌های هوش مصنوعی آمریکا عقب‌تر است.

این شرکت اعلام کرد:

«DeepSeek-V۴-Pro-Max در مقایسه با GPT-۵.۲ و Gemini-۳.۰-Pro در معیار‌های استاندارد استدلال عملکرد برتری نشان می‌دهد.» (اشاره به مدل‌هایی که چند ماه از عرضه آنها گذشته است.) با این حال، عملکرد آن اندکی پایین‌تر از GPT-۵.۴ و Gemini-۳.۱-Pro است، که نشان می‌دهد مسیر توسعه آن حدود ۳ تا ۶ ماه از پیشرفته‌ترین مدل‌ها عقب‌تر است.»

احتمالاً این فاصله در مقایسه با GPT-۵.۵ شرکت OpenAI _ مدل جدیدتری که یک روز پیش از V۴ منتشر شده و برای انجام وظایف با راهنمایی کمتر طراحی شده _ حتی بیشتر است.

{$sepehr_key_207080}

هرچند پذیرش گسترده این مدل و ارزیابی دقیق آن زمان‌بر خواهد بود، اما اطلاعات اولیه می‌تواند تا حدی خیال مدیران و مقامات آمریکایی را که منتظر عرضه مدل جدید دیپ‌سیک بودند، راحت کند.

شرکت‌های فناوری آمریکایی، دیپ‌سیک و دیگر شرکت‌های چینی را متهم کرده‌اند که چت‌بات‌های خود را دست‌کم تا حدی بر پایه مدل‌های هوش مصنوعی آمریکایی ساخته‌اند؛ روشی که «تقطیر» (distillation) نامیده می‌شود. قانون‌گذاران مجلس نمایندگان آمریکا خواستار اعمال تحریم علیه شرکت‌های چینی شده‌اند و کاخ سفید نیز اقداماتی برای مهار «تقطیر رقابتی» اعلام کرده است.

در فوریه امسال، OpenAI در یادداشتی به کنگره اعلام کرد که همچنان تلاش‌های پیچیده‌ای برای تقطیر از سوی بازیگرانی در چین و روسیه مشاهده کرده است. این شرکت نوشت:

«مدل بعدی دیپ‌سیک، در هر شکلی که باشد، باید در چارچوب تلاش‌های مداوم آن برای بهره‌برداری از توانمندی‌هایی که توسط OpenAI و دیگر آزمایشگاه‌های پیشروی آمریکایی توسعه یافته‌اند، درک شود.»

حتی اگر مدل جدید دیپ‌سیک نتواند از پیشرفته‌ترین نرم‌افزار‌های شرکت‌هایی مانند OpenAI، آنتروپیک و گوگل پیشی بگیرد، همچنان می‌تواند با کاهش قیمت‌ها برای کسب‌وکار آن‌ها تهدید ایجاد کند.

دیپ‌سیک، مانند دیگر شرکت‌های چینی، بر مدل‌های «وزن‌باز» تمرکز دارد؛ یعنی بخش‌هایی از سیستم هوش مصنوعی به‌صورت عمومی در دسترس است و کاربران می‌توانند آن را بعد از دانلود، روی پلتفرم‌های خود اجرا کنند، که همین امر باعث کاهش هزینه استفاده می‌شود. مقامات آمریکایی برآورد کرده‌اند که تقطیر غیرمجاز سالانه میلیارد‌ها دلار از سود آزمایشگاه‌های سیلیکون‌ولی را کاهش می‌دهد.

سایمون ویلیسون، توسعه‌دهنده، در یک پست وبلاگی در روز جمعه، مدل V۴ دیپ‌سیک را این‌گونه توصیف کرد:

«تقریباً در سطح پیشرفته‌ترین مدل‌ها، اما با قیمت بسیار پایین‌تر.»

برای دیپ‌سیک، شاید همین هم کافی باشد.