مصدومیت، همیشه بخشی از فوتبال بوده؛ اما برای فوتبالیست ایرانی، گاهی چیزی فراتر از یک آسیب ساده است. چیزی شبیه یک نبرد نابرابر با زمان، با بدن، و با رؤیایی که فقط هر چهار سال یکبار فرصت تحقق پیدا میکند: جام جهانی.
این روایت را میشود از احمدرضا عابدزاده شروع کرد؛ جایی در آستانه جام جهانی ۱۹۹۸ فرانسه. دروازهبانی که زانویش آماده نبود، شایعه خط خوردنش جدی شده بود و خیلیها تصور میکردند رؤیای جام جهانی برایش تمام شده است. اما او با همان سرسختی شناختهشدهاش، خودش را به تیم رساند؛ حتی با تحمل درد و درمانهای موقتی. نتیجه، یکی از ماندگارترین تصاویر تاریخ فوتبال ایران شد؛ حضور درخشان مقابل آمریکا و آلمان، و تبدیل شدن به نماد «رسیدن، حتی اگر بدن همراهی نکند».
{$sepehr_key_209883}
چند سال بعد، در مسیر جام جهانی ۲۰۰۶ آلمان، داستانی کاملاً متفاوت شکل گرفت. مجتبی جباری، هافبکی که در بهترین فرم خود قرار داشت، به دلیل مصدومیت هرگز نتوانست به آن تورنمنت برسد. اگر روایت عابدزاده، روایت جنگیدن و رسیدن بود، داستان جباری، روایت حسرت است؛ حسرتِ «اگر میبود».
در همان جام، وحید هاشمیان با شرایطی نهچندان ایدهآل پا به میدان گذاشت. او رسید، اما آن هاشمیان آماده همیشگی نبود. این الگوی آشنای دیگری است؛ بازیکنی که از سد مصدومیت عبور میکند، اما بخشی از توانش را جا میگذارد.
سالها بعد، در جام جهانی ۲۰۱۴ برزیل، اشکان دژاگه در مرز نرسیدن قرار داشت. مصدومیت، حضورش را در هالهای از ابهام قرار داده بود، اما در نهایت به جام رسید و مقابل آرژانتین یکی از بهترین نمایشهای خود را ارائه داد.
در همان دوره، رضا قوچاننژاد نیز با فشار بدنی بالا و شرایط نهچندان مطلوب وارد رقابتها شد. او هم در ادامه این مسیر قرار میگیرد؛ مسیری که در آن، «رسیدن» الزاماً به معنای «آماده بودن» نیست.
این چرخه در جام جهانی ۲۰۱۸ روسیه هم تکرار شد. مسعود شجاعی با سابقهای طولانی، با مصدومیت به جام رسید و هرگز در اوج آمادگی نبود. در کنار او، سعید عزتاللهی نیز با شرایطی خاص (ترکیبی از محرومیت و آمادگی نهچندان کامل) بخشی از این روایت شد؛ بازیکنانی که حضور دارند، اما کامل نیستند.
در جام جهانی ۲۰۲۲ قطر، علیرضا جهانبخش با آسیبدیدگی وارد تورنمنت شد و هرگز نتوانست نسخه واقعی خود را به نمایش بگذارد؛ و حالا، در آستانه دورهای دیگر، نام علی قلیزاده به این فهرست اضافه میشود؛ بازیکنی که مصدومیت، او را از مهمترین صحنه فوتبال جهان دور کرد. اینبار حتی فرصت «نیمهحضور» هم وجود ندارد.
شاید بتوان این مسیر را در یک جمله خلاصه کرد: جام جهانی برای بعضیها زمین بازی است، اما برای برخی دیگر، خط پایانِ جنگی است که پیش از شروع مسابقه آغاز شده است.
{$sepehr_key_209882}