تحولات پرشتاب منطقه و استمرار سیاستهای خصمانه قدرتهای سلطهگر، بار دیگر اهمیت راهبرد بازدارندگی را در تأمین منافع ملی جمهوری اسلامی ایران برجسته کرده است. تجربه دهههای اخیر نشان داده است که در محیطی مملو از تهدیدهای امنیتی، تنها کشورهایی قادر به حفظ ثبات، امنیت و استقلال خود هستند که از توان بازدارندگی مؤثر و اطمینانبخش برخوردار باشند.
جمهوری اسلامی ایران همواره تأکید کرده است که اصل و اساس تأمین منافع ملت بزرگ ایران، دستیابی به بازدارندگی پایدار و توان مقابله با هرگونه تهدید خارجی است. ایران در طول تاریخ معاصر خود هیچگاه آغازگر جنگ و تجاوز نبوده است. این واقعیتی است که نهتنها در رفتار سیاسی و نظامی جمهوری اسلامی، بلکه در مواضع رسمی مسئولان کشور نیز بارها مورد تأکید قرار گرفته است. بااینحال، صلح پایدار صرفا با اعلام حسننیت به دست نمیآید.
صلح، زمانی دوام خواهد داشت که متجاوزان و ماجراجویان منطقهای و فرامنطقهای از هزینههای سنگین اقدامات خود آگاه باشند و بدانند هرگونه تجاوز با پاسخ قاطع و بازدارنده مواجه خواهد شد. در چنینشرایطی، جمهوری اسلامی ایران برای دفاع از منافع ملی و امنیت کشور، از تمامی ظرفیتها و ابزارهای مشروع دفاعی و غیردفاعی بهره میگیرد.
این رویکرد نه از سر تمایل به درگیری، بلکه درراستای جلوگیری از وقوع جنگ و تحمیل هزینه بر متجاوزان طراحی شده است. بازدارندگی مؤثر، مهمترین عامل جلوگیری از جنگ محسوب میشود و هرچه این توان تقویت شود، احتمال بروز درگیری کاهش مییابد. در ماههای اخیر نیز شاهد آن بودهایم که موضوع آتشبس و توافقات مرتبط با کاهش تنش در منطقه، همواره با تردیدهایی نسبت به میزان پایبندی طرفهای مقابل همراه بوده است.
جمهوری اسلامی ایران بهصراحت اعلام کرده است که اگر آمریکا به تعهدات خود درزمینه توقف درگیریها پایبند نباشد یا رژیم صهیونیستی برخلاف توافقات و تعهدات پذیرفتهشده عمل کند، گزینههای متعددی برای پاسخ در اختیار ایران قرار دارد. تنبیه متجاوز و برقراری نظم در صحنه مقابله، نه یک انتخاب احساسی، بلکه بخشی از راهبرد دفاعی کشور خواهد بود.
این سیاست مبتنی بر یک اصل روشن است، هیچ کشوری نمیتواند انتظار داشته باشد که دربرابر تجاوز، تهدید و اقدامات خصمانه، ایران سکوت اختیار کند. جمهوری اسلامی ایران بارها اعلام کرده است که خواهان ثبات و امنیت منطقه است، اما این خواسته بهمعنای چشمپوشی از حقوق ملت ایران یا نادیدهگرفتن تهدیدهای علیه امنیت ملی کشور نیست؛ ازاینرو تکرار هرگونه اقدام غیرمنطقی و خصمانه ازسوی دشمنان، با پاسخ جدی روبهرو خواهد شد.
دراینمیان، کشورهای همسایه در جنوب خلیج فارس نیز طی سالهای اخیر به درک روشنتری از واقعیتهای امنیتی منطقه دست یافتهاند. آنان بهخوبی میدانند که واگذاری پایگاهها، امکانات یا بخشهایی از قلمرو خود برای اقدامات خصمانه علیه ایران، نهتنها امنیت بیشتری برایشان ایجاد نمیکند، بلکه آنها را درمعرض آسیبپذیریهای جدی قرار میدهد.
امنیت منطقه زمانی پایدار خواهد بود که کشورهای منطقه بهجای تکیه بر بازیگران خارجی، بر همکاریهای درونمنطقهای و احترام متقابل استوار باشند. تداوم اقدامات تنشزا و نقض تعهدات از سوی رژیم صهیونیستی موجب شده است که تقویت جبهه مقاومت بیش از گذشته در دستورکار قرار گیرد.
{$sepehr_key_219863}
در کنار این تحولات، یکی از مهمترین نقاط قوت جمهوری اسلامی ایران، اتکا به توانمندیهای داخلی و ظرفیتهای بومی است. تحریمها و فشارهای خارجی اگرچه با هدف محدودسازی قدرت ایران طراحی شده بودند، اما در عمل زمینه رشد و شکوفایی بسیاری از توانمندیهای ملی را فراهم کردند. امروز بخش درخورتوجهی از ظرفیتهای دفاعی، فناورانه و راهبردی کشور بر پایه دانش و تخصص نیروهای داخلی شکل گرفته است.
این دستاوردها موجب شدهاند که ایران بتواند با اتکا به ظرفیتهای خود، دربرابر تهدیدات ایستادگی و امنیت ملی را حفظ کند. راهبرد جمهوری اسلامی ایران بر پایه جنگطلبی و تنشآفرینی بنا نشده است. هدف اصلی، حفظ امنیت، صیانت از منافع ملی و ایجاد بازدارندگی مؤثر برای جلوگیری از تجاوز است.
در جهانی که قدرت همچنان یکی از مؤلفههای تعیینکننده روابط بینالملل به شمار میرود، برخورداری از توان دفاعی و بازدارندگی قابل اعتماد، نه یک انتخاب، بلکه ضرورتی اجتنابناپذیر برای حفظ استقلال و امنیت کشورهاست. جمهوری اسلامی ایران نیز در همین چارچوب، ضمن تأکید بر صلح و ثبات منطقهای، آمادگی خود را برای مقابله با هرگونه تهدید و تجاوز حفظ خواهد کرد.