آتش در بازار نفت | جهان در آستانه جهش بی‌سابقه قیمت نفت

به گزارش شهرآرانیوز؛ به‌دنبال درگیری‌های بین ایران و رژیم متجاوز آمریکا، قیمت محموله‌های فیزیکی نفت خام در خاورمیانه، اروپا و آفریقا هفته گذشته به بالاترین حد خود در دو ماه گذشته صعود کرد و برخی از آنها به نزدیک ۱۱۰دلار در هر بشکه رسید. بررسی داده‌های معاملاتی در تارنمای «اینوستینگ» نشان می‌دهد که بهای نفت برنت از ۸۸.۱۰دلار در ۱۷ژوئیه (۲۶تیر) به ۹۶.۷۸دلار در ۲۴ژوئیه (۲مرداد) رسید که بیانگر رشد ۸.۶۸دلاری معادل ۹.۹درصد است.

در این بازه مورد بررسی، بیشترین قیمت نفت برنت ۱۰۲دلار ۲۳ژوئیه (یک مرداد) و کمترین قیمت ۸۳.۷۱ دلار ۱۷ژوئیه ثبت شد. همچنین نفت خام وست‌تگزاس اینترمدیت از ۸۱.۷۸دلار در ۱۷ژوئیه (۲۶تیر) به ۸۵.۸۸دلار در ۲۴ژوئیه (۲مرداد) رسید و با افزایش ۴.۱۰دلاری معادل حدود ۵ درصد هفته را به پایان رساند. 

بیشترین قیمت نفت خام آمریکا طی هفته ۹۲.۸۱دلار و کمترین قیمت ۷۷.۹۳دلار بود. در طول دوره جنگ ۴۰ روزه، قیمت نفت خام به ۱۲۶ دلار رسید، اما به مرز ۱۲۸ دلار در هر بشکه که در سال ۲۰۲۲ ثبت شد، یا رکورد تاریخی ۱۴۶ دلاری درست پیش از رکود بزرگ سال ۲۰۰۸، نزدیک نشد، با این حال، فشار‌های فوق‌العاده‌ای در منطقه خاورمیانه در حال شکل‌گیری است و احتمال تشدید دوباره تنش‌ها ممکن است قیمت نفت را از این نقاط عطف نیز فراتر ببرد.

چرا غول قیمت نفت در حال بیدارشدن است؟

در چند ماه گذشته، قیمت نفت به کمک برخی «پادزهرها» کنترل شده بود؛ اما حالا همه آن پادزهر‌ها اثر خود را از دست داده‌اند. کارشناسان هشدار می‌دهند اگر اوضاع به همین منوال پیش برود، قیمت نفت ممکن است رکورد تاریخی ۴ دلار را هم بشکند. اما چه اتفاقی در حال رخ‌دادن است؟ پنج دلیل ساده برای این وضعیت وجود دارد.

راه‌های عبور نفت یکی‌یکی بسته می‌شوند

بخش زیادی از نفت دنیا از دو تنگه حیاتی «هرمز» و «باب‌المندب» در خاورمیانه عبور می‌کند. به دلیل درگیری‌های نظامی اخیر، تردد در این مسیر‌ها به‌شدت سخت و خطرناک شده است. پیش از این، نفت را با لوله به دریای سرخ می‌فرستادند تا دورش بزنند، اما اکنون آن راه‌های فرعی هم امنیت ندارند. دور زدن این مناطق، یعنی کشتی‌ها باید کل قاره آفریقا را دور بزنند؛ مسیری که زمان سفر نفت‌کش‌ها را از یک ماه به دو ماه افزایش می‌دهد و هزینه حمل‌ونقل را سرسام‌آور می‌کند.

مشکل بزرگ بیمه کشتی‌ها

کشتی‌های غول‌پیکر بدون بیمه‌نامه جرئت حرکت در آب‌ها را ندارند. ایران اعلام کرده که می‌خواهد برای عبور هر بشکه نفت از تنگه هرمز، ۱ تا ۲دلار عوارض بگیرد. از طرف دیگر، شرکت‌های بیمه غربی می‌گویند پرداخت این پول به ایران یعنی دور زدن تحریم‌های آمریکا؛ بنابراین کشتی‌هایی که این پول را بدهند، اصلا بیمه نمی‌کنند. نتیجه؟ کشتی‌ها بین قانون ایران و تحریم آمریکا گیر افتاده‌اند و عملا مسیر امنی برای حرکت ندارند.

ورود روسیه به زمین بازی جنگ

تا پیش از این، بحران نفت فقط مخصوص خاورمیانه بود. اما حالا حملات پهپادی اوکراین به پالایشگاه‌های روسیه، ماجرا را جهانی کرده است. روسیه به دلیل آسیب‌دیدن پالایشگاه‌هایش با کمبود سوخت مواجه شده و صادرات گازوئیل خود را ممنوع کرده است؛ اقدامی که ۱۲درصد از گازوئیل بازار جهانی را یک‌شبه غیب کرد.

{$sepehr_key_234262}

انبار‌های استراتژیک خالی شده‌اند

در گذشته، اگر نفت خاورمیانه قطع می‌شد، کشور‌ها از ذخایر انبار‌های خود استفاده می‌کردند. اما در پنج ماه گذشته، دنیا ناچار شده بخش زیادی از این ذخایر را مصرف کند. وضعیت آمریکا از همه بدتر است؛ ذخیره نفت استراتژیک این کشور به پایین‌ترین حد خود در چهل سال گذشته رسیده و دیگر رمقی برای کنترل بازار ندارد.

زمان به نفع خریداران نیست

کشور بزرگی مثل چین در ماه‌های گذشته به جای خرید نفت گران، از انبار‌های قدیمی خود استفاده می‌کرد تا قیمت‌ها بالا نرود. اما کارشناسان می‌گویند ذخایر چین حداکثر تا سه یا چهار ماه دیگر دوام می‌آورد و این کشور به‌زودی مجبور است دوباره وارد بازار خرید شود.

با ورود دوباره چین، تقاضا بالا رفته و قیمت‌ها بیشتر جهش می‌کنند. تحلیلگران بانک‌های بزرگ دنیا معتقدند بازار نفت در یک «مسابقه با زمان» قرار دارد. اگر تنش‌ها آرام نشود، تا اواسط پاییز قیمت نفت به بالای ۱۲۰دلار می‌رسد و در صورت بروز یک جنگ تمام‌عیار در منطقه، عبور از مرز ۱۳۰ دلار و گران‌شدن بی‌سابقه سوخت و کالا‌ها در سراسر جهان کاملا جدی خواهد بود.