عبدالعظیم حسنی، مبلغ اوامر امام رضا(ع)

حجت الاسلام محمدرضا جواهری عضو هیئت علمی دانشگاه فردوسی

کد خبر: ۱۰۳۶۰

تاریخ : ۱۰ آذر ۱۳۹۸ - ۰۷:۲۸

نوشته

حضرت عبدالعظیم حسنی از اصحاب امامان و مبلغ پیام امام رضا (ع) است. امام رضا (ع) برای شیعیان و دوستان خویش وصیت‌ها و موعظه‌هایی کردند و عبدالعظیم حسنی از سوی امام رضا (ع) موظف شد تا این وصیت‌ها را به پیروان امام برساند. او نماینده امام رضا (ع) در ابلاغ سلام و پیام شد و این مسئولیت را به‌خوبی انجام داد و حقایق دینی رضوی را به مردم رساند.
عالم آل محمد (ع) به عبدالعظیم حسنی فرمودند: «یَا عَبْدَالْعَظِیمِ أَبْلِغْ عَنِّی أَوْلِیَائِیَ السَّلَامَ وَ قُلْ لَهُمْ أَنْ لَایَجْعَلُوا لِلشَّیْطَانِ عَلَى أَنْفُسِهِمْ سَبِیلًا وَ مُرْهُمْ بِالصِّدْقِ فِی الْحَدِیثِ وَ أَدَاءِ الْأَمَانَه وَ مُرْهُمْ بِالسُّکُوتِ وَ تَرْکِ الْجِدَالِ فِیمَا لَایَعْنِیهِمْ...». (الاختصاص شیخ مفید، ص ۲۴۷ * بحارالانوار، ج ۷۴، ص ۲۳۰ * زادالمعاد یا مفتاح‌الجنان علامه مجلسی، ص ۵۴۹ * مستدرک‌الوسائل و مستنبط‌المسائل، ج ۹، صص ۱۰۳ و ۱۴۰ * سفینة‌البحار حاج شیخ عباس قمی، ج ۶، ص ۳۱)؛ «ای عبدالعظیم! از طرف من به اولیای من و دوستانم سلام برسان و بگو برای شیطان راهی به نفس خودشان قرار ندهند و آنان را به صدق و راستی در سخن و ادای امانت فرمان بده و آنان را به سکوت و ترک جدال در آنچه به کارشان نمی‌آید و بیهوده است و نفعی برایشان ندارد، فرمان بده...».
در آغاز این بیانیه رضوی به عبدالعظیم مأموریت داده شده است که سلام امام رضا (ع) را به اولیاء‌الرضا (ع) و دوستان حضرت برساند؛ همان‌طور که ما امروز در زیارت به امام رضا (ع) سلام می‌کنیم، امام رضا (ع) در این متن به عبدالعظیم دستور داده‌اند که سلام امام رضا علیه‌السلام را به اولیای امام برساند؛ بنابراین امام نیز همواره به مؤمنان سلام می‌کنند.
در این پیام امام رضا (ع) به عبدالعظیم حسنی، برای شیعیان و دوستان اهل‌بیت (ع) تعدادی باید و نباید اخلاقی وجود دارد. لازم است این رهنمود‌های الهی امام رضا (ع) را شناخت و به آن عمل کرد.
شیطان‌گریزی: شیطان دشمن بزرگ انسان‌هاست و با کید و مکر آنان را گمراه می‌کند و به گناه می‌کشاند. امام رضا (ع) در سرآغاز این پیام الهی به اولیای خویش، آنان را از فریب شیطان بازمی‌دارند و به عبدالعظیم دستور می‌دهند: «قُلْ لَهُمْ أَنْ لَایَجْعَلُوا لِلشَّیْطَانِ عَلَى أَنْفُسِهِمْ سَبِیلًا»؛ «به اولیایم بگو برای شیطان بر نفس خودشان راهی قرار ندهند. باید راه‌های نفوذ و سلطه شیطان بر انسان‌ها را شناخت و همه آن راه‌ها را بست تا شیطان برای سلطه به انسان راهی پیدا نکند».
شیطان‌شناسی و شیطان‌گریزی و شیطان‌ستیزی اصل اول اخلاق است که در این دستورالعمل رضوی قرار گرفته است.
راستگویی و صدق حدیث و امانت‌داری: راستی و راستگویی و امانت‌داری از ارزش‌ها و فضیلت‌های بزرگ اخلاقی است و امام رضا (ع) به عبدالعظیم فرموده‌اند: «مُرْهُمْ بِالصِّدْقِ فِی الْحَدِیثِ وَ أَدَاءِ الْأَمَانَه»؛ «اولیایم را به صدق حدیث و امانت‌داری امر کن». بر اساس این دستور، همه دوستان امام رضا (ع) مأموریت دارند در زندگی خویش راستگو و امانت‌دار باشند.
سکوت و ترک جدال بیهوده: انسان با سکوت از گناهان بزرگ و رذایل اخلاقی پاک می‌شود و با ترک جدال‌های بیهوده از درگیری‌های گوناگون و آزاردهنده رهایی می‌یابد. امام رضا (ع) در این دستورالعمل اخلاقی به عبدالعظیم می‌فرمایند: «مُرْهُمْ بِالسُّکُوتِ وَ تَرْکِ الْجِدَالِ فِیمَا لَایَعْنِیهِمْ»؛ «اولیایم را به سکوت و ترک جدال بیهوده امر کن». سزاوار است پیروان اهل‌بیت علیهم‌السلام به این رهنمود‌ها و اوامر امام رضا علیه‌السلام توجه نمایند و با التزام عملی و پایبندی به آن‌ها در راه تکامل و سعادت و رستگاری گام بردارند.