خانواده‌های مهاجر از مشکلات ثبت‌نام در مدارس می‌گویند | «راضی بودم طلاق بگیرم تا به بچه‌هایم مدرک بدهند»

سال‌هاست که با نزدیک‌شدن به ماه مهر خانواده‌های مهاجران افغانستانی از مشکلات خود در ثبت‌نام دانش‌آموزانشان گلایه می‌کنند، مشکلاتی که سال‌هاست وجود دارد و انگاری سامانه‌های ثبت‌نام هم نمی‌توانند آن را حل کنند.

کد خبر: ۱۸۳۲۷۴

تاریخ : ۱۸ شهريور ۱۴۰۲ - ۱۴:۴۶

نوشته

به گزارش شهرآرانیوز، امسال برای اولین‌بار، به‌منظور ساماندهی مطلوب و هدف‌مند اتباع و مهاجرین خارجی در کشور، ثبت‌نام دانش‌آموزی از طریق سامانه هوشمند سازمان ملی مهاجرت (سهما) از ۲۱ مردادماه آغاز شد. دانش‌آموزان، چه افرادی که سال گذشته در ایران تحصیل کردند و چه افرادی که جدیدالورود هستند، ابتدا باید در سامانه سازمان ملی مهاجرت ثبت‌نام کنند.

اطلاعات دانش‌آموزانی که شناسه معتبر دارند بعد از ثبت‌نام در سایت پس از ۴۸ ساعت خودبه‌خود در سایت آموزش‌وپرورش قرار می‌گیرد و بعد دانش‌آموزان ادامه فرایند را طی می‌کنند؛ اما دانش‌آموزانی که مدارک شناسایی معتبر ندارند، پس از ثبت‌نام در سامانه، کد رهگیری می‌گیرند و بعد باید به دفتر کفالت مراجعه کرده و کد دیگری دریافت و سپس ثبت‌نام کنند. ثبت‌نام در این سامانه و دریافت کد دانش‌آموزان زیادی را دچار سرگردانی کرده است.

قوانین ثبت‌نام دانش‌آموزان برای ما مهاجران بسیار سخت است

یکی از مادرانی که برای دریافت کد یکتا برای دو فرزند خود به دفتر کفالت مراجعه کرده است می‌گوید: من پاسپورت خانوادگی و شوهرم نیز اقامت دارد، اما فرزندانم پاسپورت ندارند؛ بنابراین برای ثبت‌نام باید کد یکتا بگیریم. چند سال پیش برای دریافت پاسپورت فرزندانم اقدام کردیم، اما دفتر کفالت بیان کرد که فعلاً نیازی ندارند، بعداً مراجعه کنید.

وی می‌افزاید: از ابتدای تابستان منتظر هستیم زمان ثبت‌نام فرابرسد. تاریخ مشخصی برای ثبت‌نام فرزندان ما وجود ندارد. من هر روز به مدرسه مراجعه می‌کردم، اما بیان می‌کردند که زمان شروع ثبت‌نام مشخص نیست. ما هر سال این مشکل را داریم. من بیشتر از ۷، ۸بار به مدرسه مراجعه کردم، اما بیان کردند که باید از طریق سامانه ثبت‌نام کنیم. قوانین برای ما مهاجران بسیار سخت است.

این مادر ادامه می‌دهد: فرزند من به‌دلیل همین مشکلاتی که وجود داشت، سال قبل، کلاس اول را یک ماه دیرتر مدرسه رفت. وقتی قرار است ما مهاجران را ثبت‌نام کنند، چرا برنامه مشخصی ندارند تا ما آن‌قدر اضطراب نداشته باشیم؟ من خودم ۳۵ساله هستم و خواندن و نوشتن را در منزل یاد گرفته‌ام، اما مدرکی ندارم؛ بنابراین این نگرانی را داشتم که این اتفاق برای فرزندانم نیز رخ دهد.

دریافت کد یکتا دردسر زیادی برای ما ایجاد کرده است

خواهر یکی از دانش‌آموزان که قرار است امسال به کلاس هفتم برود می‌گوید: ما سال‌های زیادی است که پاسپورت داریم و با همین مدرک در مدرسه ثبت‌نام کردیم، اما الآن باید در سامانه ثبت‌نام کنیم که دریافت کد یکتا دردسر زیادی برای ما ایجاد کرده است.

وی بیان می‌کند: مدرسه نزدیک منزل ما می‌گفت که هنوز برای اتباع بخشنامه نیامده و باید خبر بگیرید. الآن که مراجعه کردیم می‌گویند مدرسه پر شده؛ کلاس‌ها ۴۰ نفره است و باید خواهرم را مدرسه‌ای دورتر ثبت‌نام کنم که آن هم به قولنامه خانه نیاز دارد. برای زمان ثبت‌نام اعتراض کردم که چرا سامانه‌ای برای اطلاع‌رسانی ندارید که گفتند به ما تذکر وظیفه دادی، اگر جا هم داشته باشیم، ثبت‌نام نمی‌کنیم.

یکی دیگر از مادران در دفتر کفالت که منتظر دریافت کد یکتاست عنوان می‌کند: امسال خیلی اذیت شده‌ایم. مدرسه می‌رویم می‌گویند به دفتر کفالت بروید، دفتر کفالت می‌رویم می‌گویند به مدرسه بروید. چند بار در کافی‌نت پیش‌ثبت‌نام انجام دادیم، اما قبول ندارند.

وی اضافه می‌کند: برگه سرشماری داریم، اما می‌گویند باید کارت آمایش داشته باشید تا ثبت‌نام کنید. برای دریافت کد باید سیم‌کارت به نام پدر و مادر بگیریم که انجام دادیم، اما باز هم کد برای ما ارسال نمی‌شود. به اداره کل آموزش‌وپرورش هم رفتیم، اما کسی جوابی نمی‌دهد. ما مجبور بودیم که به ایران آمدیم، وگرنه خانه و زندگی خود را رها نمی‌کردیم. مدرسه به ما گفته برای هر دانش‌آموز باید ۲میلیون پرداخت کنیم؛ مگر مدرسه دولتی هم پول می‌گیرد؟!

برای تحصیل فرزندانم به ایران آمدم

مادر دیگری، با اشاره به اینکه دو ماه پیش برای ثبت‌نام مراجعه کردم، اما گفتند که برای اتباع جا نداریم، تصریح می‌کند: ما بعد از روی کار آمدن طالبان به ایران آمدیم و فرزندم امسال قرار است کلاس اول برود. برای تحصیل فرزندانم به ایران آمدم، زیرا دختران در افغانستان فقط تا کلاس ششم می‌توانند درس بخوانند.

وی خاطرنشان می‌کند: برای ثبت‌نام به کافی‌نت مراجعه کردیم، اما گفتند این قبول نیست، باید کد یکتا دریافت کنید. دفتر کفالت گفت کد یکتا همان سرشماری است. دوباره به کافی‌نت مراجعه کردیم، اما گفتند این کد درست نیست. زمانی که برای ثبت‌نام به مدرسه رفتیم به ما گفتند باید کمک به مدرسه داشته باشید که از یک‌میلیون تومان به بالاست.

یکی دیگر از مادران می‌گوید: ما هفت سال است با بازشماری در ایران هستیم، اما تکلیف ما مشخص نیست. همیشه زمان ثبت‌نامِ مدارس بسیار اذیت می‌شویم. مدرسه‌ها نیز خیلی اذیت می‌کنند؛ باید اصرار کنیم و پول بدهیم تا ثبت‌نام را انجام دهند.

وی می‌افزاید: اول که برای ثبت‌نام می‌رویم می‌گویند بخشنامه برای ثبت‌نام اتباع نیامده و بعد از مدتی که دوباره مراجعه می‌کنیم می‌گویند ظرفیت تکمیل شده؛ هر سال همین وضعیت است. امسال نیز بدتر شده است. مدرسه نزدیک منزل پر شده و باید فرزندم را چند محله بالاتر ببرم و آن هم هزینه دادم تا ثبت‌نام کنند. برای ثبت‌نام ۷۰۰هزار تومان از من دریافت کردند.

{$sepehr_key_11688}

راضی بودم طلاق بگیرم و بچه‌هایم تحت پوشش من باشند تا به آن‌ها مدرک بدهند

مادر دیگری که برای دریافت کد یکتا به دفتر کفالت مراجعه کرده است، عنوان می‌کند: من کارت آمایش دارم و شوهرم پاسپورت دارد، اما به فرزندانم مدرک نمی‌دهند. راضی بودم طلاق بگیرم و بچه‌هایم تحت پوشش من باشند تا به آن‌ها نیز مدرک بدهند، اما گفتند با این کار هم نمی‌توان مدرک گرفت. سال گذشته ثبت‌نام کردیم و مشکلی نداشتیم، اما امسال باید کد یکتا بگیریم و کافی‌نت ثبت‌نام کنیم. از ۴ صبح به دفتر کفالت آمده‌ام و الآن هم می‌گویند سایت قطع شده است.

یکی از دانش‌آموزان که در دفتر کفالت منتظر دریافت کد یکتاست تصریح می‌کند: من چند سال است در ایران دانش‌آموز هستم و مدارکم کامل است، اما الآن می‌گویند حتماً باید اطلاعات خود را در سامانه ثبت کنید، در غیر این صورت دانش‌آموز مدرسه ما نیستید. برای ثبت‌نام نیز ۹۰۰هزار تومان از من درخواست کردند.

امسال ۲ تا ۳هزار دانش‌آموز جدیدالورود از اتباع خواهیم داشت

علیرضا یاری‌مقدم، مسئول امور تحصیلی اتباع خارجی اداره کل آموزش‌وپرورش خراسان رضوی، در خصوص آمار ثبت‌نام دانش‌آموزان اتباع اظهار می‌کند: ما زمانی می‌توانیم آماری از میزان ثبت‌نام دانش‌آموزان اتباع ارائه دهیم که ثبت‌نام آن‌ها متوقف شده باشد و این زودتر از پایان مهرماه نخواهد بود.

وی ادامه می‌دهد: ما قبل از این می‌توانستیم بخشنامه‌ای بزنیم و آمار ثبت‌نام تا این لحظه را دریافت کنیم، اما اکنون امکان‌پذیر نیست، زیرا امسال ثبت‌نام سامانه‌ای شده و بعد از اینکه دانش‌آموزان وارد سامانه سهما شده و کد رهگیری می‌گیرند باید با کد یکتا وارد سامانه my.medu.ir شوند. متأسفانه این سامانه دانش‌آموزان اتباع را شناسایی نمی‌کند و ۸۰ تا ۹۰درصد این دانش‌آموزان نتوانسته‌اند در این سامانه ثبت‌نام کنند؛ البته این بدین معنا نیست که دانش‌آموز در مدرسه حضور ندارد.

یاری‌مقدم می‌افزاید: به‌دلیل اینکه دانش‌آموزان و خانواده آن‌ها نگران هستند، قرار شد هر دانش‌آموزی که کد پیگیری و رهگیری داشته و نشان می‌دهد مدارک معتبر دارد با این کد در مدارس پیش‌ثبت‌نام کند تا ظرفیت تکمیل نشود.

مسئول امور تحصیلی اتباع خارجی اداره کل آموزش‌وپرورش خراسان رضوی ادامه می‌دهد: علت مشکل در سامانه my.medu.ir این است که برای ثبت‌نام والدین باید شماره همراهی به نام خود داشته باشند که این موضوع برای اتباع سخت است. غیر از این، مشکلات دیگری نیز وجود دارد که ثبت‌نام دانش‌آموزان اتباع را با مشکل مواجه کرده است.

وی با بیان اینکه سال گذشته ۶۵ تا ۷۰هزار دانش‌آموز از اتباع داشتیم عنوان می‌کند: امسال ۲ تا ۳هزار دانش‌آموز جدیدالورود از اتباع خواهیم داشت. ثبت‌نام دانش‌آموزان ایرانی و اتباع در مدارس دولتی رایگان است؛ فرقی بین دانش‌آموزان ایرانی و اتباع وجود ندارد و هر دو به مدرسه کمک می‌کنند. نام این «شهریه ثبت‌نام» نیست. ما تنها در مدارس غیردولتی هزینه داریم و در مدارس عادی هزینه‌ای دریافت نمی‌شود.

{$sepehr_key_11687}

یاری‌مقدم اضافه می‌کند: مبالغی که به‌عنوان کمک به مدرسه دریافت می‌شود ثابت و مشخص نبوده و اجباری نیست، زیرا کمک است. اگر مدرسه‌ای اجباری از دانش‌آموزان پول دریافت می‌کند، والدین می‌توانند به بازرسی ادارات آموزش‌وپرورش نواحی هفت‌گانه مشهد شکایت کنند، اما به طور رسمی چیزی به‌عنوان شهریه دانش‌آموزان اتباع نداریم و نخواهیم داشت.

مسئول امور تحصیلی اتباع خارجی اداره کل آموزش‌وپرورش خراسان رضوی در خصوص ترک‌تحصیل دانش‌آموزان اتباع می‌گوید: آنچه احتمال دارد ترک‌تحصیل اتباع را افزایش دهد وضعیت ثبت‌نام در سامانه نیست؛ در نهایت دانش‌آموزان می‌توانند ثبت‌نام خود را، اگرچه با تنش، انجام دهند، اما، اگر مسیر بهتری تعیین می‌شد که تنها یک بار به دفتر کفالت یا کافی‌نت یا آموزش‌وپرورش می‌رفتند و مشکل حل می‌شد، بهتر بود؛ آن‌ها اکنون باید چند بار به سازمان‌های مختلف مراجعه کنند.

یاری‌مقدم، در خصوص ثبت‌نام دانش‌آموزان اتباع در هنرستان‌ها و مدارس فنی‌وحرفه‌ای، تصریح می‌کند: مدارس در رشته‌های عمومی مانند کامپیوتر، حسابداری و رشته‌هایی که اکثر هنرستان‌ها و مدارس فنی‌وحرفه‌ای دارند می‌توانند ۱۰درصد جمعیت دانش‌آموزان خود را از اتباع ثبت‌نام کنند و در برخی رشته‌های خاص مانند موسیقی، انیمیشن و غیره می‌توانند ۲۰درصد دانش‌آموزان خود را از اتباع بگیرند. البته خوشبختانه همه‌ساله بیشتر از ظرفیت مجاز خود ثبت‌نام کرده‌اند.

مسئول امور تحصیلی اتباع خارجی اداره کل آموزش‌وپرورش خراسان رضوی در خصوص افزایش ظرفیت مدارس به‌دلیل افزایش دانش‌آموزان اتباع بیان می‌کند: چند تصمیم در این زمینه اتخاذ شده است. یکی از تصمیمات این است که برخی مدارس ویژه دانش‌آموزان اتباع در نظر گرفته شده است؛ این مدارس به‌صورت مجتمعی کار خود را انجام می‌دهند و شعبه دارند. دومین اقدام فعال‌شدن شیفت دوم مدارس غیردولتی است. اگر یک فرد ایرانی‌الاصل مجوز بگیرد می‌تواند شیفت دوم مدارس غیردولتی را برای دانش‌آموزان اتباع فعال کند.

وی خاطرنشان می‌کند: اگر تعداد دانش‌آموزان به حدی برسد که نوبت دوم مدارس پاسخگوی آن‌ها نباشد، مجبور هستیم در برخی مدارس نوبت سومی را برای دانش‌آموزان اتباع در نظر بگیریم. بیشتر یا همه مدارس حاشیه شهر در حال حاضر دوشیفته است؛ بنابراین مجبور هستیم شیفت سوم را به اتباع اختصاص دهیم. با این اقدامات می‌توان ظرفیت مدارس را افزایش داد، وگرنه مدارس بیش از ظرفیت مجاز خود ثبت‌نام کردند. ظرفیت یک کلاس ۳۵نفره بوده، اما اکنون تا ۴۲ و حتی در برخی کلاس‌ها تا ۴۵ نفر نیز ثبت‌نام شدند.

یاری‌مقدم ادامه می‌دهد: غیر از این موارد کار دیگری نمی‌توانیم انجام دهیم، مگر اینکه سازمان‌های دیگر اماکن خود را در اختیار آموزش‌وپرورش قرار دهند. در حال حاضر بیشترین آسیب برای ما فضای فیزیکی است. ما در آموزش‌وپرورش فضای فیزیکی نداریم که اگر از طریق دستگاه‌های دیگر تأمین شود مشکلی نخواهیم داشت.

منبع: ایسنا (خراسان رضوی)