بیماری با ظاهری سالم

محمدمهدی ایزدپناه رئیس مرکز بهداشت ثامن

کد خبر: ۲۸۴۵

تاریخ : ۱۰ مرداد ۱۳۹۸ - ۱۲:۵۰

نوشته

نام بیماری هپاتیت را خیلی‌ها شنیده‌ایم، اما به جرئت می‌توان گفت که بسیاری از ما اصلا خبر نداریم که این بیماری در بدن چه تأثیری می‌گذارد و بیشتر کدام عضو را درگیر می‌کند. هپاتیت بیماری ویروسی است و منجر به التهاب یا ورم کبد می‌شود که از گذشته‌های دور به نام‌های زردی و یرقان آن را می‌شناسند. از آنجا که کبد در بسیاری از فعالیت‌های حیاتی بدن مثل مقابله با عفونت‌ها، توقف خون‌ریزی، پاک کردن خون از سموم و ذخیره انرژی در بدن نقش مهمی ایفا می‌کند ،درگیر شدنش هم ضررهای زیادی دارد.
از علل ایجادهپاتیت می‌توان به عوامل عفونی (ویروس، باکتری، انگل)، بیماری‌های خودایمنی و متابولیکی، داروها و سموم، سوء مصرف الکل، کبد چرب و برخی بیماری‌های ژنتیکی و در مواردی نارسایی قلبی و عروقی اشاره کرد که در بین همه این موارد، ویروس‌ها شایع‌ترین علت ایجادکننده هپاتیت در جهان و دارای 5 نوع A،B،C،D،E هستند.
هپاتیت A و هپاتیت E از راه مصرف آب و غذای آلوده، هپاتیت B و D به روش آلودگی به ترشحات جنسی و خونی و هپاتیت C بیشتر به‌وسیله تماس با خون آلوده انتقال می‌یابد. در چند دهه اخیر به دلیل پیشرفت در راه‌های پیشگیری، تشخیص و درمان، هپاتیت‌های ویروسی B و C اهمیت بیشتری یافته‌اند. در بین گونه‌های مختلف آن، هپاتیت B نوعی از هپاتیت‌های ویروسی است که با واکسن قابل پیشگیری است؛ اما با این وجود ویروس هپاتیت B مسری‌ترین بیماری عفونی در جهان است که از راه خون منتقل می‌شود. هپاتیت C ظاهر بیمار را سالم نگه می‌دارد، اما بیماری را به دیگران منتقل می‌کند. در مقایسه با هپاتیت B در 80 درصد مبتلایان به ویروس هپاتیت C بیماری حالت مزمن پیدا می‌کند و طولانی‌مدت می‌شود. درنهایت 20 درصد افراد مبتلا دچار نارسایی کبد (سیروز) می‌شوند. ویروس هپاتیت B انتشار جهانی دارد و یکی از مسری‌ترین ویروس‌های شناخته‌شده در دنیاست؛ البته ابتلا به هپاتیت‌های ویروسی در ایران شایع‌تر از کشورهای غربی است. نزدیک به 22 میلیون نفر از جمعیت ایران در دوران زندگی خود با ویروس هپاتیت B مواجه شده‌اند و از این میان به‌طور تقریبی 2 میلیون نفر ناقل دائمی این بیماری هستند. از راه‌های انتقال هپاتیت B و C هم می‌توان به تماس با خون، منی، ترشحات واژن و گوارشی و صفراوی فرد آلوده به ویروس اشاره کرد که راه‌های عمده پیشگیری آن‌ها روابط جنسی محافظت‌شده، استفاده از سرنگ استریل، مشترک نبودن وسایل شخصی مثل مسواک، وسایل اصلاح و ...است.
درحقیقت 90 تا 95 درصد افرادی که واکسن را به‌طور کامل (3 دوره) دریافت می‌کنند، در برابر ویروس هپاتیت B مصونیت پیدا می‌کنند و نیازی به دریافت دوز یادآور ندارند؛ اما در مواردی با بررسی سطح آنتی‌بادی خون نیاز به دریافت یادآور هست که دریافت می‌کنند. البته بیماری هپاتیت C واکسن ندارد، ولی در صورت درمان مناسب، بیش از 95 درصد بیماران آن در عرض 2 تا 3 ماه به‌طور کامل درمان می‌شوند.
روز جهانی هپاتیت مصادف با 28 جولای هر سال برابر با 6 یا 7 مردادماه و فرصتی برای افزایش اطلاع‌رسانی عمومی است؛ چراکه افزایش اطلاعات مردم باعث افزایش حساسیت آن‌ها به موضوع و افزایش تعداد مراجعات برای آزمایش و تشخیص می‌شود.