حامی ولایت، شفیعه محشر | ویژگی‌های زن در سیره حضرت فاطمه معصومه (س)

آثار و برکات زیارت حضرت معصومه (س) هم در نوع خود کم‌نظیر است و درباره این ثواب از ائمه (ع) روایاتی نقل شده است.

کد خبر: ۲۹۴۳۶۹

تاریخ : ۲۳ مهر ۱۴۰۳ - ۱۴:۵۹

نوشته

به گزارش شهرآرانیوز، ما در سرزمینی زندگی می‌کنیم که همسایه‌مان آقا امام‌رضا (ع) است و به فاصله نه‌چندان زیادی در شهر قم مرقد خواهر بزرگوار ایشان قرار دارد. حسن هم‌جواری و قرار‌گرفتن زیر سایه خورشیدشان، بعضا ما را دچار غفلت می‌کند و یادمان می‌رود که چه گوهر نایابی از سلسله رسالت در خاک ایران سکنا گزیده و پناه بی‌پناهی‌ها و درد‌های ما شده است. در سالروز وفات آن بانوی کریمه حضرت فاطمه‌معصومه (س) و در گفتگو با حجت‌الاسلام و المسلمین علی نظری‌منفرد، استاد سطوح عالی حوزه علمیه قم و کارشناس برنامه «سمت خدا»، به برخی از ابعاد شخصیتی آن حضرت (س) پرداخته‌ایم.

امامزادگان چند‌دسته‌اند

علاوه‌بر آنکه هم‌جواری و قرار‌گرفتن زیر سایه پُرمهر حضرت‌معصومه (س) افتخاری برای قم و اهالی آن است، درباره جایگاه حضرت‌فاطمه‌معصومه (س) به‌عنوان امامزاده‌ای جلیل‌القدر و واجب‌التعظیم باید بدانیم امامزادگان چند‌دسته هستند؛ برخی از امامزادگان نَسَبشان معلوم است و با واسطه یا بی‌واسطه فرزند امام هستند و همین مقدار کافی است که احترامشان کنیم و بزرگشان بداریم.

امامزادگانی که عالم‌اند

یک گروه از امامزادگان آنهایی‌اند که جز نسب خانوادگی، عالِم، راوی حدیث و صحیح‌العقیده هستند، مثل حضرت عبدالعظیم حسنی که با چند نسب به امام‌حسن (ع) می‌رسد و محضر سه امام را درک و دین خود را به امام‌هادی (ع) عرضه کرده است. گروهی دیگر از امامزادگان علاوه‌بر انتساب به بیت رسالت، درباره آنها روایاتی از زبان معصوم (ع) نقل شده است، همچون حضرت ابوالفضل (ع) و حضرت علی‌اکبر (ع).

سرچشمه برکات در تاریخ ایران

این اوصاف درکنار هم، یعنی فرزند بلافصلِ امام‌معصوم (ع) بودن، قرار داشتن در‌زمره محدثین، برخورداری از زیارت‌نامه و نیز تصریح روایات درباره ایشان، باعث شده است حضرت فاطمه معصومه (س) در تراز اول امامزادگان قرار بگیرند و مضجع شریفشان پناه مردم باشد و در جوار و به برکت حضور ایشان، اتفاقات شگرف علمی و تاریخی مثل تأسیس حوزه علمیه قم رقم بخورد. قم و برکاتی که در قم هست، مثل علما و مراجع عظام تقلید، همه به‌دلیل وجود مقدس حضرت معصومه (س) است.

ثواب زیارت حضرت معصومه (س)

آثار و برکات زیارت حضرت معصومه (س) هم در نوع خود کم‌نظیر است و درباره این ثواب از ائمه (ع) روایاتی نقل شده است، چنان‌که امام‌جواد (ع) فرمودند: «کسی که عمه من را زیارت کند، ثوابش بهشت است.» امام‌رضا (ع) زیارت خواهرشان در قم را همپایه زیارت خود معرفی کرده‌اند. این تصریحات روایی، هم از شأن و مقام آن بانو پرده برمی‌دارد و هم مشوق ما در زیارت ایشان است تا از این اجر و پاداش نهایت بهره را ببریم.

بزرگان به بانوی کرامت متوسل می‌شدند

درباره کرامات و فضایل کریمه اهل‌بیت (س) سخن بسیار است و دو جلد «کرامات معصومیه» نحوه توسل به این بانوی بزرگوار را یادمان می‌دهد. خیلی‌ها از توسل به ایشان نتایج بزرگ گرفته‌اند و مشکلات حل‌ناشدنی‌شان برطرف شده است. در سفینة‌البحار محدث قمی آمده است که مرحوم ملاصدرا (صاحب اسفار) هر‌گاه به معضل علمی برخورد می‌کرد، از کهک به قم و زیارت حضرت معصومه (س) می‌آمد و به این بانوی کریمه متوسل می‌شد و پس‌از گره‌گشایی بازمی‌گشت. توسل به حضرت معصومه (س) تنها برای مسائل مادی یا شفای بیماری‌ها نیست؛ ایشان در امور مختلف ملجأ و گره‌گشا هستند.

راوی حدیث غدیر و منزلت

اما راز این همه شأن و مقام را باید در شخصیت و سیره منحصربه‌فرد و خاص حضرت فاطمه معصومه (س) دنبال کنیم. ایشان اگرچه دختر، خواهر و عمه امام (ع) بودند، خود نیز جزو محدثین بوده و احادیث مهمی را به‌ویژه درباره ولایت و امامت نقل کرده‌اند. این راوی حدیث‌بودن در منابع دست اول شیعه مثل جامع‌الاحادیث تصریح شده است و روایاتی را از ایشان نقل می‌کند، مثل حدیث غدیر و حدیث منزلت که در کتب فریقین آمده است و این حدیث که می‌فرماید: «هر‌کس بر علاقه و محبت آل محمد (ص) بمیرد، شهید شده است.»‌

بانوی شفیعه

گروهی دیگر از امامزادگان هستند که امام معصوم (ع) برای آنها زیارت‌نامه انشا کرده و تعدادشان معدود است، مثل حضرت‌عباس (ع) و حضرت فاطمه‌معصومه (س). حضرت فاطمه‌معصومه (س)، هم فرزند امام، هم خواهر امام و هم عمه امام هستند و از امام‌صادق (ع)، امام‌رضا (ع) و جوادالائمه (ع) درباره ایشان روایت است. از امام‌صادق (ع) نقل است که فرمودند: «از موسی (ع)، فرزندی به نام فاطمه متولد می‌شود که در قم مدفون می‌گردد و به شفاعت او شیعه وارد بهشت می‌شود.» این مقام شفاعت بسیار بالاست.

{$sepehr_key_85463}

حکایت حمایت از امام (ع)

حرکت ایشان از مدینه به‌سمت مرو و هجرت به‌سمت امام‌معصوم (ع) نوعی حمایت و جانب‌داری از ولایت است. درست است که براساس تصریح «دلایل‌الامامه»، امام‌رضا (ع) و حضرت‌معصومه (س) خواهر و برادر تنی و ابوینی بوده‌اند، این هجرت علاوه‌بر دلتنگی خواهر برای برادر، اعلام حمایت از امام معصوم (ع) و ابراز ولایت‌مداری است و در‌کنار دیگر خصایص، اعم از زهد و تقوا، علم و نقل حدیث، دفاع از ولایت و... آن بانوی کریمه را به دختر و بانویی تراز تبدیل کرده است که قابلیت الگوگیری دارند و می‌توانند برای اقشار مختلف راهنما باشند. چنان‌که شیخ‌مفید در «ارشاد» تصریح می‌کند، میان همه فرزندان موسی‌بن‌جعفر (ع)، دو فرزند مستثنا هستند، یکی امام‌رضا (ع) و دیگر فاطمه‌معصومه (س)!