ماجرای تسبیح‌های آلوده چیست؟

مهره‌های کوچک دوست‌داشتنی اما خطرناک؛

کد خبر: ۳۰۷۷

تاریخ : ۱۵ مرداد ۱۳۹۸ - ۱۳:۵۸

نوشته

صابر شیبانی - درست مثل کسی که از شنیدن خبر یک حادثه متعجب شده باشد به تسبیح آبی توی دست‌هایش خیره شد، سعی کرد بفهمد بوی خاصی می‌دهد یا نه و بعد با لهجه اصفهانی گفت: نه، فکرش را هم نمی‌کردم ممکن است این‌گونه باشد. این پاسخ مرد میانسالی بود که در برابر یک سؤال قرار گرفت؛ اینکه آیا می‌داند تسبیحی که در دست دارد ممکن است از مواد بازیافتی و آلوده باشد یا خیر. شما چطور؟ حتما از تسبیح استفاده کرده‌اید اما آیا این موضوع به ذهن شما خطور کرده است؟ زائر دیگری که ظاهرا اهل لرستان است در پاسخ به این سؤال گفت: ما ایرانی‌ها معمولا عادت نداریم درباره صحت و درستی چیزهایی که می‌خریم تحقیق کنیم اما دفعه بعد حتما از فروشنده درباره جنس تسبیح سؤال می‌کنم.
در خیابان امام رضا(ع) مغازه های بزرگ فروش تسبیح و مهر و جانماز و دیگر سوغاتی‌های مشهد به چشم می‌خورد. تقریبا همه مغازه‌ها شلوغ و پر از آدم‌هایی است که می‌خواهند از شهر امام رضا(ع) یک سوغاتی برای قوم و خویش و آشنا به شهرشان ببرند و معمولا هم به رسم قدیم، در سبد خرید آن‌ها تسبیح، جای ثابتی دارد.
تسبیح‌ها به فراخور جنسی که دارند قیمت‌های متفاوتی نیز دارند. از 1000تومانی‌های پلاستیکی گرفته تا چندصد هزارتومانی‌هایی که از سنگ‌های قیمتی ساخته شده‌اند. تسبیح‌های پلاستیکی اما داستان متفاوتی دارند. بعضی از آن‌ها که ارزان‌ترین جنس بازار هستند از پلاستیک‌های بازیافتی درجه چندم ساخته می‌شوند که از نظر بهداشتی می‌توانند مخاطره‌آمیز باشند.
در لفظ بازار به آن‌ها تسبیح‌های «رقابتی» می‌گویند و خود فروشنده‌ها هم اذعان می‌کنند که اصلا کیفیت خوبی ندارند و ممکن است برای خریدار مشکل‌ساز شوند. یکی از همین فروشنده‌های خیابان امام رضا(ع) می‌گوید: تسبیح‌های پلاستیکی شفاف یا شیشه‌ای، جنس مرغوبی دارند اما آن‌هایی که مات هستند ممکن است مواد پلاستیکی درجه دوم باشند.فروشنده دیگری گفت: یکی دو مغازه جلوتر از همین تسبیح‌های رقابتی تولید
می‌کند. همه به دنبال مواد اولیه ارزان هستند و کسی به کیفیت و بهداشت آن اهمیت نمی‌دهد. وارد یکی از کارگاه‌های تولید تسبیح در یک زیرزمین شدم. همان یکی دو پله اول که پایین رفتم بوی تند و مشمئزکننده پلاستیک سوخته، آزاردهنده بود. پلاستیک‌های پر از دانه‌های تسبیح در رنگ‌های مختلف در قفسه‌های فلزی جا خوش کرده و بیشتر آن‌ها از همان نوع رقابتی بودند. قیمت هر تسبیح در ارزان‌ترین حالت 500تومان بود البته ارزان‌تر از آن در مغازه‌ها یافت می‌شد اما خدا می‌داند آن‌ها که از قیمت کارگاه هم ارزان‌تر می‌دهند دیگر با چه موادی و چگونه تولید شده‌اند.

اداره بهداشت و یک معمای تازه
جالب اینجاست که موضوع تسبیح‌های آلوده حتی برای اداره بهداشت هم تازگی دارد و دقیقا مشخص نیست مسئولیت نظارت و صدور مجوز برای تولید وسیله‌ای که ممکن است سلامت انسان را تهدید کند با کدام بخش از این سازمان است.
این مسئله را می‌توان در تماس با بخش‌های مختلف اداره بهداشت و طرح این سؤال که آیا در جریان تولید تسبیح‌ از مواد بازیافتی درجه چندم و آلوده استفاده می‌شود یا خیر، و ابراز بی‌اطلاعی آن‌ها، فهمید. با این‌حال یکی از کارشناسان مرکز بهداشت شماره5 هنگام سرکشی به یکی از مغازه‌های پایانه مسافربری امام رضا(ع)، با بازکردن یکی از بسته‌های سوغاتی شامل نبات، زعفران، مهر و تسبیح به این موضوع اذعان کرد که در بازار سوغاتی مشهد، تحفه‌هایی ناقابل از جمله تسبیح‌های تولیدشده از مواد بازیافتی هستند که اصلا تأییدیه‌های لازم را ندارند و ممکن است برای استفاده‌کنندگان دردسرساز شوند.
البته اداره بهداشت تنها ارگانی نیست که وظیفه نظارت، رسیدگی و برخورد را برعهده دارد و باید دید ارگان‌های ذی‌ربط دیگر، چه واکنشی در این زمینه خواهند داشت.در راه برگشت، از مرد جوانی که پسربچه دو سه ساله‌اش یک تسبیح پلاستیکی فیروزه‌ای رنگ را در دهانش کرده بود همان سؤال اول گزارش را پرسیدم و درحالی‌که عجله داشت و متعجب شده بود، گفت: نه نمی‌دانستم. بعد تسبیح را از دست کودک گرفت و باهم لابه‌لای جمعیت گم شدند.