ریزش قیمت دلار تا چه زمانی ادامه خواهد داشت؟ (۱۸ دی ۱۴۰۳)

فعلا دلار آمریکا در کانال ۷۹ هزار تومان پارک کرده و از کانال ۸۰ هزار تومان که در هفته گذشته به آن رسید، پایین‌تر آمده‌است. انتظار فعالان اقتصادی و سیاستگذار ارزی ایران است که با ورود ارز پتروشیمی‌ها به بازار ارز تجاری، شوک جدیدی به بازار وارد نشود.

کد خبر: ۳۰۹۴۱۷

تاریخ : ۱۸ دی ۱۴۰۳ - ۱۱:۲۰

نوشته

به گزارش شهرآرانیوز، آیا این انتظار در عمل محقق می‌شود یا تحولات هفته‌های آینده باز هم انتظارات تورمی را تشدید می‌کند؟ ارزش هر دلار آمریکا در برابر ریال ایران در ۳سال گذشته ۱۷۹درصد، در یک سال اخیر ۵۵درصد، در ۶‌ماه گذشته ۳۳درصد و در یک‌ماه اخیر هم ۱۱درصد قد کشیده که به‌معنای افت محسوس ارزش ریال در برابر ارز‌های جهان‌روای خارجی است؛ روندی که البته هم انتقاد‌ها را تشدید و هم نگرانی‌ها را افزون کرد، تا اینکه سرانجام در هفته‌ای که گذشت، یک توافق بر سر عرضه ارز صورت گرفت؛ توافقی که اجرای آن از ابتدای هفته جاری استارت خورد و باعث شد روز دوشنبه قیمت هر دلار آمریکا برای دقایقی به ۷۸هزارو۹۸۰تومان هم برسد.

اثر تصمیم‌های جدید ارزی

یک هفته پیش بود که بانک مرکزی با مدیران پتروشیمی به توافق رسید تا عرضه این هلدینگ‌ها به بازار ارز تجاری از هفته جاری شروع و اوراق ارزی هم در مرکز مبادله منتشر شود. هدف از این تصمیم به‌گفته محمدرضا فرزین، رئیس‌کل بانک مرکزی، پیش‌بینی‌پذیرشدن نرخ ارز بود و قرار شد نرخ ارز بر مبنای عرضه و تقاضا و توافق تعیین شود تا به‌این‌ترتیب تمام معاملات قانونی و نیاز‌های تجاری و خدماتی بازرگانان و مردم در این بازار تامین شود.

این مقام بانک مرکزی تصریح کرد: فعالیت سامانه ارز تجاری به‌گونه‌ای است که نه‌تنها نهاد سیاستگذار از تامین نیاز‌های ارزی کشور در نظامی کارا و مبتنی بر بازار اطمینان حاصل می‌کند، بلکه عرضه‌کنندگان نیز می‌توانند با عرضه ارز صنعت خود نسبت به تامین مالی و نیاز‌های توسعه‌ای خود اقدام کنند. علاوه بر این نرخی شکل خواهد گرفت که به نفع متقاضی و عرضه‌کننده است و رانت و انتفاعی متوجه دلالان و واسطه‌ها نخواهد بود.

اما بانک مرکزی به‌دنبال چیست؟ فرزین با بیان اینکه به‌دنبال به‌حداقل‌رساندن حجم معاملات ارزی در بازار‌های غیررسمی هستیم، می‌افزاید: براساس برآوردها، به‌واسطه راه‌اندازی سامانه ارز تجاری، نزدیک به ۷۰ یا ۸۰میلیارد دلار در این بازار معامله انجام خواهد شد و با توجه به حجم معاملات، این نرخ باید مبنای بازار ارز کشور باشد و به بازار‌ها علامت‌دهی کند.

پتروشیمی‌ها چقدر ارز تزریق می‌کنند؟

سؤال مهم این است که هلدینگ‌های پتروشیمی قرار است چه میزان ارز به بازار ارز تجاری ایران تزریق کنند؟

احمد مهدوی، دبیرکل انجمن صنفی کارفرمایی صنعت پتروشیمی ایران با اشاره به آمار ماهانه فروش ارز پتروشیمی‌ها در سامانه نیما عنوان کرد: در آبان‌ماه سال گذشته ۸۳۲میلیون دلار ارز در سامانه نیما از سوی پتروشیمی‌ها به فروش رسیده‌است؛ درحالی‌که در آبان‌ماه سال‌جاری این میزان ۹۴۶میلیون دلار بوده‌است.

به‌گفته وی، پتروشیمی‌ها از آمادگی لازم برای فروش ارز خود در سامانه بازار ارز تجاری و حضور همه‌جانبه در این بازار برخوردارند. در این شرایط، با کم‌کردن شکاف نرخ‌ها، عده‌ای که خریدار هستند خارج می‌شوند؛ چراکه این افراد برای نیاز‌های واقعی خود احتیاجی به ارز ندارند و با خروج اینگونه افراد از بازار، نیاز‌های غیرواقعی از بازار خارج می‌شوند. براساس برآورد‌های اولیه قرار است پتروشیمی‌ها در هر ماه دست‌کم ۹۰۰میلیون دلار ارز به نرخ بازار ارز تجاری تزریق کنند.

تصمیم ارزی سران قوا

۱۶دی نشست مهم ارزی سران قوا برگزار شد و رئیس‌کل بانک مرکزی گزارشی ارائه کرد و درنهایت ۲تصمیم مهم گرفته شد؛ تصمیم اول این بود که بازار ارز تجاری عمق پیدا کند و تمامی شرکت‌های صادراتی موظف شوند ارز صادراتی‌شان را در این بازار عرضه کنند.

تصمیم دوم هم کنترل و مدیریت تقاضای ارز تجاری با همکاری دستگاه‌های ذیربط از طریق نظارت بر کلیه ثبت‌سفارش‌ها براساس تقاضا‌های واقعی بود. برایند این تصمیم تقویت عرضه ارز تجاری از یک سو و مدیریت تقاضای ارز و جلوگیری از ثبت‌سفارش‌های صوری از سوی دیگر است؛ اما سؤال مهم این است که آیا شکاف بین نرخ ارز تجاری و بازار آزاد کم خواهد شد؟

{$sepehr_key_100960}

واکنش فعالان اقتصادی چه بود؟

یک عضو اتاق بازرگانی ایران می‌گوید: عرضه ارز پتروشیمی‌ها در بازار ارز تجاری مرکز مبادله ایران، اقدام مثبتی در راستای کنترل بازار ارز است؛ اما نباید محدود به یک زمان کوتاه شود. رضا رستمی می‌افزاید: برای ارزیابی دقیق تأثیر این اقدام، نیاز به گذر زمان داریم و احتمالا ظرف ۲ تا ۳روز آینده می‌توان پیش‌بینی مشخص‌تری ارائه کرد. او تأکید می‌کند: اگر این روند به‌صورت پایدار ادامه پیدا کند و دچار نوسان و تغییرات ناگهانی نشود، می‌تواند در بلندمدت تأثیر بسیار مثبتی بر بازار ارز داشته باشد و به ایجاد ثبات کمک کند.

فریدون اسعدی، دبیر اتحادیه صادرکنندگان فراورده‌های نفت، گاز و پتروشیمی هم می‌گوید: با راه‌اندازی بازار ارز تجاری و ورود پتروشیمی‌ها به این بازار، عرضه ارز در کشور افزایش می‌یابد و قیمت‌ها نیز تعدیل خواهد شد. او می‌افزاید: اگر می‌خواهیم اقتصاد را در تعادل پایدار قرار دهیم، باید عرضه و تقاضا را برابر نگه داریم؛ درغیراین‌صورت با ناترازی روبه‌رو می‌شویم. به‌گفته این فعال اقتصادی هرچقدر بتوانیم عرضه ارز در اقتصاد را بیشتر افزایش دهیم، بیشتر می‌توانیم نرخ ارز را شکننده کنیم و آن را کاهش دهیم؛ درنتیجه بازار ارز به روال قبلی همراه با ثبات نسبی و آرامش برمی‌گردد.

سایه سیاست بر بازار ارز

تحولات منطقه از یک سو و ورود دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور منتخب آمریکا به کاخ سفید در هفته‌های آینده از سوی دیگر، بر انتظارات و چشم‌انداز بازار ارز ایران اثر گذاشته؛ تا جایی که دبیر اتحادیه صادرکنندگان فراورده‌های نفت، گاز و پتروشیمی ایران یادآوری می‌کند: بخشی از تحولات نرخ ارز که در هفته‌های اخیر شاهد آن هستیم به‌دلیل تشدید تنش‌های سیاسی است که با اقدامات اخیر بانک مرکزی مانند راه‌اندازی بازار ارز تجاری، احتمالا به تعادل می‌رسد.

مدیریت انتظارات تورمی از یک سو و تغییر سیاست‌های پولی برای کنترل نرخ تورم از سوی دیگر، می‌تواند بر روند احتمالی تأثیر منفی تحولات سیاسی بر بازار ارز ایران اثر بگذارد، و باید دید که تاثیر سناریو‌های احتمالی مردان اقتصادی دولت مسعود پزشکیان و دیپلماسی انتخاب‌شده برای مدیریت بازار و حفظ ثبات ارزی چه خواهد بود.

منبع: همشهری