دشت مشهد نیازمند مدیریت قطره‌قطره آب | برگزاری جلسه اندیشکده حکمرانی خراسان رضوی با موضوع آینده آب در مشهد

با حضور نمایندگان مشهد در مجلس شورای اسلامی و مدیران استانی و شهری، بحران کنونی آب و وضعیت آینده آن بررسی شد.

کد خبر: ۳۱۲۶۵۴

تاریخ : ۰۶ بهمن ۱۴۰۳ - ۱۰:۱۵

نوشته

به گزارش شهرآرانیوز؛ مشهد بیشترین کسری مخزن و ناترازی در این مورد را در کشور دارد و سالیانه یک‌میلیارد مترمکعب کاهش سطح آب اتفاق می‌افتد، میزان بارندگی به‌صورت‌میانگین در استان و شهر مشهد ۴۶ درصد کاهش داشته است، با ۱۸۸ درصد برداشت از منابع زیرزمینی تقریبا بیشترین برداشت آب را در مشهد داریم، رتبه دوم فرونشست در کشور مربوط به مشهد و خراسان رضوی است وچندین سال است به‌دلیل بارش‌های بسیار کم به یکی از خشک‌ترین شهر‌های کشور تبدیل شده‌ایم؛ همه این گزاره‌ها و خبر‌ها نشان می‌دهد که مشهد در مؤلفه‌های مربوط به کم‌آبی تقریبا در کشور اول است و زنگ‌خطر کم‌آبی و بحران آب خیلی وقت است که به صدا درآمده و اکنون در وضعیت قرمز هستیم و سؤال اینجاست که برای خارج‌شدن از این وضعیت و تأمین آب برای شهر مشهد برنامه‌ریزی شده است؟ اصلا چه اقداماتی انجام شده و چه کار‌هایی باید انجام شود؟

اینها سؤالاتی است که مدیران حوزه آب مشهد و استان و نمایندگان مردم مشهد در مجلس شورای اسلامی در جلسه‌ای که اندیشکده حکمرانی خراسان رضوی با موضوع آینده آب در مشهد برگزار کرد، به آن پاسخ دادند.

بحران آب با توصیه اخلاقی حل نمی‌شود

نماینده مردم مشهد و کلات در مجلس شورای اسلامی در این نشست با بیان اینکه مسئله و بحران آب در مشهد با توصیه‌های اخلاقی حل نمی‌شود، اظهار کرد: در‌این‌زمینه باید از ظرفیت‌های قانونی استفاده کنیم و در حوزه نظارتی قدم‌هایی برداریم تا براساس نگرانی مشترک، ضعف‌ها برطرف شود.

اولین مشکلی که در این مسیر پیش‌پای ما قرار دارد، این است که نتوانستیم در آمار‌ها تفاهم ایجاد کنیم و بین جهاد کشاورزی و وزارت نیرو نگاه متفاوتی وجود دارد و دانشگاه از لحاظ نظری و تفاهمی باید کمک‌کند تا به نگاه مشترک برسیم. ما بالاخره باید به این موضوع برسیم که در مسئله آب، مشکل و بحران داریم؛ اما هنوز خیلی‌ها باور ندارند که در مشهد مشکل آب داریم.

حجت‌الاسلام‌و‌المسلمین نصرا... پژمانفر افزود: در‌این‌میان ما باید مدیریت مصرف داشته باشیم؛ نه دولت، بلکه خود مردم و ذی‌نفعان باید وارد گود شوند و مدیریت کنند و حاکمیت کار خودش را بکند. این کار بزرگی است و تجربه نشان داده است هیچ دولتی قدرت مدیریت جلوگیری از مصارف مازاد را ندارد، ولی مردم می‌توانند. نمونه عملی آن هم قنات و شکل‌گیری حکمرانی آب بر مدار آن است که مدل کاملا موفقی است. برای این مسئله نیاز به فضاسازی عمومی داریم و باید با مردم صحبت کنیم و این بحران و اولویت‌هایی را که داریم، به گوش آنها برسانیم.

تنش آبی در استان بسیار جدی است

دیگرنماینده مردم مشهد و کلات در مجلس شورای اسلامی نیز در ادامه این نشست با بیان اینکه مشهد از قدیم مشکل آب داشته است و درحال‌حاضر باید سراغ کار کارشناسی برویم و به مسئولان راهکار بدهیم، گفت: تنش آبی در استان بسیار جدی است و گرفتاری‌های زیادی هم در همین موضوع داریم.

حجت‌الاسلام‌و‌المسلمین حسنعلی اخلاقی‌امیری ادامه داد: اعتبارات و بودجه، مشکل ما نیست؛ بلکه مشکل مدیریتی داریم و باید ایراد‌ها پیدا شود و روی آن کار کنیم. البته بخشی از اتفاقاتی که در حوزه آب و مدیریت مصرف لازم است انجام شود، فرهنگی است. ما در مجلس شورای اسلامی این آمادگی را داریم که مجلس و کمیسیون را پای‌کار بیاوریم تا مسئله فرهنگی اسراف در مصرف را حل کنیم.

بهره‌مندی از امکانات موجود بخش آب، نیازمند ۴‌هزار‌میلیارد تومان اعتبار

سید‌حسن حسینی، سرپرست معاونت استانداری و فرمانداری شهرستان مشهد، نیز با اشاره به نیاز ۲۶۰‌میلیون‌مترمکعبی آب شرب و ۳۰‌میلیون‌مترمکعبی آب برای فضای سبز در طول سال در شهر مشهد، اظهار کرد: به‌طور‌قطع به‌کارگیری فناوری و فرهنگ سازی برای مدیریت مصرف آب مهم است. از‌طرف‌دیگر برای بهره‌مندی از امکانات موجود بخش آب شهر مشهد ۴ هزار‌میلیارد تومان اعتبار نیاز داریم. در‌مجموع همه دستگاه‌های اجرایی استان دست به دست هم خواهند داد که مسئله تأمین آب شهر مشهد حل شود.

۲ راهکار برای حفظ دشت مشهد

در ادامه این نشست مدیرعامل شرکت آب‌منطقه‌ای خراسان رضوی با بیان اینکه بیش از ۷۰ درصد از سطح استان خراسان رضوی خشک و بقیه نیمه‌خشک است و با این وضعیت کمبود بارش پدیده عجیبی نیست، گفت: البته اتفاقی که در سال‌های اخیر افتاده و وضعیت را سخت کرده، خشک‌سالی‌های مداوم و پیوسته است؛ خشک‌سالی قبلا فرصتی به ما می‌داد تا برای تأمین آب و پروژه‌های چند سال بعد فکر کنیم، اما اکنون این پدیده پیوسته شده و همین موضوع تعارضات را افزایش داده است و شاهد افزایش تخلفات هستیم.

محمدعلی نعمت‌نژاد با بیان اینکه در‌حال‌حاضر جمعیت دشت مشهد، ۴‌میلیون نفر است و بیش از ۵۰ درصد صنعت استان روی این آبخوان مستقر شده است که نتیجه آن ناتزازی و فرونشست و شور‌شدن آبخوان‌هاست، تصریح کرد: اکنون دو راهکار بیشتر نداریم؛ یکی تعادل‌بخشی به آبخوان با ایجاد طرح‌ها و پروژه‌های احیا تا آبخوان حفظ شود و راهکار دوم مدیریت مشارکتی است، یعنی همه بهره‌برداران دور یک میز بنشینند و نحوه مصرف مشخص شود.

{$sepehr_key_104176}

۸۰ درصد مصارف آب استان از منابع زیرزمینی

مدیرعامل شرکت آب‌و‌فاضلاب مشهد نیز با اشاره به سرانه پایین بارندگی در خراسان‌رضوی نسبت به میانگین کشوری، اظهار کرد: این استان دومین قطب جمعیتی کشور است و ۸۰‌درصد مصارف مشهد و استان به منابع زیرزمینی متصل است. حسین اسماعیلیان افزود: البته با توجه به وضعیت استان، در حوزه مصرف و حفاظت منابع آب کار‌های خوبی شده است؛ ولی متناسب با شرایط فعلی نیست و باید گام‌های بزرگ‌تری برداشته شود و یکی از راهبردها، مدیریت مشارکتی است که کمک می‌کند به تعادل برسیم.

وی ادامه داد: نیاز داریم که اقدامات مختلف تأمین آب شهر مشهد مانند انتقال آب از هزار‌مسجد و... اجرایی شود؛ چراکه اینها برای این شهر لازم است. در‌این‌راستا همانند سیستان‌و‌بلوچستان، انتقال آب به مشهد باید در مجلس قانون شود و وقتی که قانون شد، پشت آن مطالبه‌گری خواهد بود. امروز چهار پروژه مهم برای آب مشهد داریم و همه باید در زمان خودش پیگیری شود.

در بخش دیگری از این نشست، کامران داوری، رئیس پژوهشکده آب و محیط زیست دانشگاه فردوسی مشهد با بیان اینکه متأسفانه انسجامی را که باید بین لایحه‌های دکترین و آمایش و اجرا وجود داشته باشد، نداریم و همین موضوع باعث شده است تا برخی مسائل حل‌نشده باقی بماند، اظهار کرد: ما نیاز داریم که برای حل بحران آب در مشهد و استان یک انسجام شکل دهیم تا دیگر لازم نباشد برای تصمیم‌گیری، معطل تهران بمانیم.

اهمیت پایداری حوضه آبریز کشف‌رود برای مدیریت شهری

معاون محیط زیست و خدمات شهری شهرداری مشهد هم با بیان اینکه مشهد به‌عنوان اصلی‌ترین شهر در حوضه آبریز کشف‌رود شناخته می‌شود که بیشترین تمرکز جمعیت ثابت و متغیر را در این حوضه به خود اختصاص داده است، گفت: زیست این جمعیت به پایداری حوضه آبریز وابسته است و این مورد برای مدیریت شهری بسیار اهمیت دارد.

مهدی یعقوبی افزود: موضوعاتی همچون بحران آب و اهمیت پایداری فضای سبز شهری در‌این‌خصوص و نیز فرونشست که از پیامد‌های مخاطره‌آمیز حاصل از این بحران است، ازجمله‌مسائل مهم مدیریت شهری است.