راهکارهای مرکز شتاب ایده برای مدیریت انرژی | هم نوآوری، هم محرومیت زدایی

درباره اقدامات یک گروه دانش بنیان مشهدی که در پی راهکارهای سبز و مردمی برای مدیریت انرژی هستند.

کد خبر: ۳۱۴۸۰۶

تاریخ : ۱۷ بهمن ۱۴۰۳ - ۱۰:۰۹

نوشته

به گزارش شهرآرانیوز؛ دنیا می‌چرخد و می‌چرخد و این چرخش انکارناپذیر، تحولات زیادی را رقم می‌زند. سال‌هاست از اصلاحات در ساختار انرژی، غفلت کرده‌ایم. زمستان است و هوا سرد. همه ما می‌خواهیم خانه‌هایمان گرم باشد، برق قطع نشود و چرخ تولید بچرخد تا کارگران نانی به خانه ببرند؛ اما وقتی گاز کم باشد و برق قطع شود، تحقق این مطالبه و خواسته، به‌آسانی ممکن نیست.

خدا قوت و توان بیشتری دهد به همه آنهایی که برای اصلاح الگو‌های نامناسب مصرف، تحقیق و پژوهش می‌کنند، طرح و ایده می‌دهند، برنامه می‌ریزند و همه تلاششان افزایش بهره‌وری زیرساخت‌هاست تا نسل‌های آینده هم از این منافع بهره‌مند شوند.

بهمن‌ماه است و یک فصل ویژه و استثنایی در حوزه تحولات. انقلاب اسلامی به پنجاه‌سالگی‌اش نزدیک می‌شود و همین بهانه‌ای است برای گپ‌وگفت با افراد خلاق و مبتکری که بر به‌کارگیری روش‌های جدید مدیریت مصرف و بهینه‌سازی انرژی تمرکز می‌کنند.

درپی توسعه راهکار‌های مردمی

محمد نجاتیان، کارشناسی ارشد معماری شهرسازی دارد. مدیریت حرفه‌ای کسب و کار، رشته‌ای است که در آن ادامه تحصیل داده و وارد حیطه حمایت از نوآوری و خلاقیت شده است. کارخانه نوآوری، قرار ما برای یک گپ صمیمانه است با فعالان «مرکز شتاب ایده» که دکتر نجاتیان در رأس آن هاست؛ اما تلاش گروهی را یادآوری می‌کند که برای حل بحران ناترازی انرژی و مدیریت مصرف، تحقیق و پژوهش می‌کنند. دکتر نجاتیان همان ابتدای صحبت کردن گوشزد می‌کند که برای حل بحران ناترازی و مدیریت مصرف، باید همه با هم تلاش کنیم.

او اشاره کوتاهی می‌کند به این موضوع که مرکز شتاب ایده با استفاده از طرح‌های دانش بنیان در این مسیر گام برداشته است و پشت بندش می‌گوید: حوزه انرژی بخش‌های مختلفی دارد؛ تأمین، انتقال و توزیع. اما واقعیت چیز دیگری است؛ اینکه ما در دنیا نمی‌توانیم بیش از این انرژی تولید کنیم و باید به سمت مدیریت کردنشان برویم.

نجاتیان تأکید می‌کند که مدیریت کردن بدون همراهی مردم نمی‌شود. همه چیز به این گروه ربط پیدا می‌کند؛ مردم، مردم و مردم. شما رسانه‌ها باید در این زمینه اطلاع رسانی کنید تا آن‌ها متوجه این موضوع شوند که چقدر با کنترل مصرف می‌توانند به توسعه زیرساخت‌های تولیدی کمک کنند. باور کنید آن وقت خودشان به فکر می‌افتند، قدم اول را برمی دارند و برای اینکه کاری انجام دهند، پیش قدم می‌شوند. تیم ما به دنبال توسعه راهکار‌هایی است که با همکاری مردم مصرف انرژی را پایین بیاورد.

رصد هوشمند انرژی

تولید سیستم دستیار هوشمند انرژی از ابتکارات مرکز شتاب ایده است که نجاتیان از آن حرف می‌زند و بعد درباره اش بیشتر توضیح می‌دهد: این سیستم در فضا و محیط‌های عمومی روی کنتور‌های گاز و برق وصل می‌شود و داده‌های مصرفی را‌ می‌گیرد و بدون اینکه داده‌ها را به جایی دیگر انتقال دهد، هر زمان که مالک و صاحب آن مجموعه نیاز داشته باشد، اطلاعات را در اختیارش می‌گذارد.  مدیر مرکز شتاب ایده از همراهی و همکاری نخبه‌های دانشگاهی در به ثمررسیدن طرح‌های شتاب دهی یاد و بار دیگر یادآوری می‌کند: ما برای تعامل با مردم تلاش می‌کنیم.

او درباره نتیجه این ابتکار‌ها از پویش‌های متعددی حرف می‌زند که کمک به زنان سرپرست خانوار و بچه‌های توان یاب در اولویتشان است: هزینه کاهش مصرف گاز، صرف خرید ویلچر برای بچه‌های توان یاب می‌شود و علاوه بر این قرار است کارگاه‌های تولیدی زنان سرپرست خانوار را هم سرپا نگه داریم؛ راه افتادن نیروگاه کوچک خورشیدی برای کارگاه‌های تولیدی و... از دیگر برنامه هایشان است که اجازه می‌خواهد سر فرصت درباره آن‌ها حرف بزند.

مدیریت مصرف با «دستیار هوشمند سبز»

نجاتیان تأکید می‌کند: اگر هر کدام بتوانیم در صنعت، بخش خانگی و عمومی سعی کنیم چنددرصد گاز کمتری مصرف کنیم، آن وقت خواهیم دید که تأمین آن سخت نخواهد بود، برق قطع نخواهد شد و کسی منتظر پیامک هشدار برق و گاز نخواهد بود.

او ادامه می‌دهد: قطع شدن برق، زنگ خطری برای مردم است که خودشان را برای دنیای بدون برق و گاز و حتی بدون آب آماده کنند و در حالی که همه از دولت توقع حل این مسئله را دارند، ما به آن‌ها کمک می‌کنیم برای جبران تلفات انرژی خودشان دست به کار شوند.  به گفته او، دستیار هوشمند سبز، یکی از گزینه‌های پیشنهادی است که روی کنتور برق و گاز شما نصب می‌شود و داده‌های مصرفی را نشان می‌دهد و اگر داوطلب واجد شرایطی باشید، شما را به پروژه‌های انرژی وصل می‌کند و رمزارزی به شما می‌دهد تا در بازار بتوانید آن را به مبلغ دلخواه به فروش برسانید.

این فرایند به گونه‌ای تعریف شده است که کشور‌های گیرنده برق یا هر انرژی دیگر از ایران در ابتدا باید از شما به عنوان مصرف کننده که در مصرف آن انرژی صرفه جویی کرده‌اید، خریداری کنند.  نجاتیان در تشریح جزئیات این روش می‌گوید: با ارتقای کنتور‌های برق و گاز و مجهز کردنشان عملا برای کاهش مصرف گام برمی داریم. به این صورت با مشاوره‌هایی که به مصرف کنندگان می‌دهیم، آن‌ها از مدل مصرفشان آگاه می‌شوند و اینکه در چه ساعت و با چه میزان کاهش مصرف می‌توانند عایداتی هم داشته باشند.

قصدمان این است در آینده به ایجاد نیروگاه مجازی برسیم. در این مدل به جای اینکه کمبود برق داشته باشیم، آن را صادر هم خواهیم کرد. مردم ما می‌توانند هر کدام عنوان صادرکننده برق و گاز را بگیرند و از این راه درآمد کسب کنند؛ حتی کارخانه‌های داخلی هم اگر در حوزه انرژی برق یا گاز کمبود دارند، می‌توانند وارد این طرح شوند و آن را از مصرف کنندگان داخلی تهیه کنند و مصرف کننده حق انتخاب دارد آن را به چه کسی بفروشد.

او با نشان دادن مودم جیبی سفیدرنگی، توضیح می‌دهد: این مودم که به کنتور شما وصل می‌شود، علاوه بر اینکه میزان مصرف را نشان می‌دهد، برای کاهش مصرف راهکار مناسبی را پیشنهاد می‌دهد. وقتی شما در مجتمع مسکونی که شرایط یکسانی به لحاظ نوع ساخت و ساز و عایق بندی دارد، از میزان انرژی مصرفی تان مطلع شوید، می‌توانید آن را مدیریت کنید و نام شهروند کم مصرف را بگیرید.

انرژی خورشیدی در دستور کار

مدیر مرکز شتاب ایده می‌گوید: در طرحی که قرار به انجام آن در کلان شهر مشهد و پایتخت کشور است، با پایش‌هایی که در مناطق و بلوک‌های شهری انجام می‌شود، کسانی که الگو‌های نامناسبی برای مصرف دارند، شناسایی می‌شوند. تأکید می‌کنم کسانی که الگو‌های نامناسب دارند؛ چراکه بیشتر افراد شیوه‌های صحیح را‌ نمی‌دانند و اینکه در چه زمان‌ها و ساعت‌هایی آن انرژی را مصرف کنند، بهتر است و دستیار هوشمند انرژی برایشان نصب می‌شود.

نجاتیان از خسارت‌های پیش آمده قطعی برق در حوزه اشتغال زنان سرپرست خانوار حرف می‌زند و موضوع استفاده از انرژی خورشیدی و مقدار نوری را که در یک ساعت به زمین می‌رسد، پیش می‌کشد: انرژی خورشیدی به عنوان تجدیدپذیر، پتانسیل زیادی برای تأمین انرژی‌های جوامع دارد و این انرژی را‌ می‌توان به انرژی الکتریکی تبدیل کرد تا در زمان قطعی برق، زنان سرپرست خانوار از کار نیفتند. ما برای تحقق این مسئله هم تلاش می‌کنیم.   با راه‌اندازی هر نیروگاه کوچک ۲۰ چرخ خیاطی راه می‌افتد. قرار ما فعال شدن ۱۲۰ نیروگاه است که ۲۵۰۰ زن سرپرست خانوار مشغول به کار می‌شوند.

{$sepehr_key_106344}

پویش ۳ روز با کودکان کار

تنور احساسات که روشن شود، شوریدگی همه گیر می‌شود و تب عشق بالا می‌گیرد. نجاتیان از پویشی حرف می‌زند که با همکاری شرکت برق و گاز در مشهد کلید خورد و مجری اش آن‌ها بودند. همه چیز به تابستان ۱۳۹۹ برمی گردد که مصرف برق مشهد به شدت افزایش یافته بود. با همکاری رسانه‌ها و مردم توانستیم در سه روز، مصرف برق مشهد را ۲۰۷ مگاوات ساعت کم کنیم.

برای اجرای این طرح، زمان تعیین کردیم؛ اینکه به فرض از ساعت ۱۴ تا ۱۷ مصرف را کم کنند و همکاری خوبی داشتند و بعد تمام عایدات این طرح را برای کودکان کار خرج کردیم. هزینه ثبت نام در مدرسه و تهیه یک بسته کامل شامل کیف، لباس مدرسه و ... برای سیصد دانش آموز از نتایج اجرای این طرح است که تصمیم گرفتیم آن را در فضای مجازی دنبال کنیم.

پویش هزاران مترمکعب عشق

«هزاران مترمکعب عشق» نام پویش جدیدی در فضای مجازی است که امسال برگزار می‌شود. کاهش ۱۰ درصدی گاز برای خانواده‌های شرکت کننده، هدف این پویش است که در سطح ملی اجرا می‌شود؛ پروژه‌ای که در سراسر ایران مخاطبان زیادی دارد و شهروندان زیادی از استان‌های خراسان شمالی و مازندران و تهران و ... به آن پیوسته‌اند.   قرار است با همراهی شما در پویش هزاران مترمکعب عشق، ۵ هزار دستگاه ویلچر خریداری و به کودکان شش تا دوازده ساله اهدا شود.

نجاتیان می‌گوید: مدارس هم وارد این طرح می‌شوند و دانش آموزانی که کاهش مصرف را بین اقوام و خانواده ترویج دهند، در قالب طرح اردوی همدلی تشویق می‌شوند. برگزاری پویش به این شکل است که با قبول این طرح، شماره تماس می‌دهند تا محتوای آموزشی برای آن‌ها فرستاده شود و ما شاخص دما را مشخص می‌کنیم و درجه نباید از آن مقدار رد شود و شهروندان باید آن را رعایت کنند.

کار خیلی سختی هم نیست. این روش‌ها به شما در مصرف کمتر کمک می‌کند؛ اینکه قد شعله‌های بخاری را یک بند انگشت کمتر کنیم و لباس بیشتر بپوشیم و از پرده استفاده کنیم و شب آن‌ها را بکشیم و مطمئن باشید با همین درصد‌های کم برای کاهش مصرف، معجزه‌ای بزرگ اتفاق می‌افتد.