معرفی ۲ نسخه خطی نفیس گنجینه رضوی با محوریت اعمال و ادعیه ماه رمضان

هم ‌زمان با نیمه ماه رمضان و میلاد خجسته امام حسن مجتبی (ع)، دو نسخه خطی نفیس موجود در مرکز نسخ خطی کتابخانه مرکزی آستان قدس رضوی با محوریت اعمال، ادعیه و فضائل این ماه پربرکت، با قدمتی ۱۸۸ساله و ۱۴۹ساله، معرفی شد.

کد خبر: ۳۲۲۳۹۰

تاریخ : ۲۶ اسفند ۱۴۰۳ - ۱۴:۰۰

نوشته

به گزارش شهرآرانیوز، سید رضا صداقت حسینی، کارشناس ارزشیابی و ثبت نسخ خطی مدیریت مخطوطات آستان قدس رضوی، دراین‌خصوص، به خبرنگار ما اظهار کرد: بیش از ۵۸ هزار کتاب خطی به زبان‌های فارسی و در موضوعات مختلف در مرکز نسخ خطی کتابخانه این آستان مقدس وجود دارد که از این تعداد، چهار هزار و ۵۰۰ نسخه خطی آن در موضوع ادعیه همچون ادعیه ماه مبارک رمضان است.

وی گفت: نسخه خطی فارسی و عربی «شرح دعای سحر» که با شماره ۳۸۱۳۵، در گنجینه رضوی نگهداری می‌شود، از جمله این آثار است که در سال ۱۲۵۸ قمری، کتابت شده است.

صداقت حسینی، ادامه داد: این کتاب خطی، شرح عرفانی مفصلی بر دعای معروف سحر به روایت امام رضا (ع) از جد بزرگوارشان امام محمدباقر (ع) است که با مطلع «اللهم انی اسئلک من بهائک بأبهاه»، در سحر‌های ماه رمضان، خوانده می‌شد.

وی با اشاره به اینکه موجودی نسخه تا اواسط دعا یعنی تا فقره «اللهم انی اسئلک من مشیتک بأمضاها...» است، افزود: این نسخه به خط نستعلیق آمیخته به شکسته ۲۶ سطری بر روی کاغذ نباتی آهارمهره، در ۱۱ برگ در ابعاد ۱۰ در ۲۱ سانتی‌متر کتابت و با تیماج ماشی و میشن عنابی، مجلد شده است.

نسخه ارزشمند هدیه الصآئم

در ادامه، این کارشناس ارزشیابی و ثبت نسخ خطی مدیریت مخطوطات آستان قدس رضوی، به معرفی نسخه خطی فارسی «هدیه الصآئم» پرداخت و گفت: این اثر از تألیفات علی بن محمدهادی نوری است که در سال ۱۲۹۷ هجری قمری، توسط محمد موسوی کتابت و به شماره ۱۰۶۰۴، در گنجینه رضوی، نگهداری می‌شود.

وی با اشاره به اینکه این نسخه توسط محمد نوری در فروردین‌ماه ۱۳۵۰ وقف بر روضه رضویه شده است، بیان کرد: کتاب هدیه الصآئم، روایتگر اعمال، ادعیه و فضائل ایام و لیالی شریفه ماه مبارک رمضان است که، از کتاب‌های معتبر نقل شده و دربردارنده دو باب و ۱۴ فصل است.

وی افزود: باب اول این اثر خطی مربوط به اعمال و فضائل ماه مبارک رمضان و مشتمل بر ۱۱ فصل است. باب دوم آن نیز، روایتگر آداب و ادعیه شب و روز اول ماه شوال یعنی عید فطر و دربردارنده سه فصل است.

صداقت حسینی، گفت: فصول باب اول این کتاب شامل فضائل و وجه تسمیه ماه رمضان، بیان حقیقت روزه و شناختن ماه رمضان، بیان آداب رؤیت هلال و اول ماه، دعا‌هایی که بعد از هر نماز در تمام ماه باید خوانده شود، آداب نماز‌های شب‌ها، فضیلت سحر خوردن و دعا‌های سحر، آداب و دعا‌های افطار، دعای شب‌ها، دعا‌های روز‌های ماه مبارک، بیان ادعیه مبسوط وداع ماه مبارک و بیان ادعیه همه اوقات ماه مبارک رمضان، است.

{$sepehr_key_113932}

وی ادامه داد: باب دوم اثر نیز، شامل فصولی در بیان وجه تسمیه ماه رمضان زکات فطره و اعمال شب‌وروز عید فطر است.

این کارشناس مدیریت مخطوطات آستان قدس رضوی بیان کرد: این نسخه با عبارت «بسم‌الله الرحمن الرحیم. الحمدلله رب‌العالمین و الصلوة و السلام علی خیر خلقه محمد و آله اجمعین» آغاز و با عبارت «و لا قوه الا بالله العلی العظیم الذی لایحیط بکنهه العقول»، به پایان می‌رسد.

وی گفت: این اثر به خط نسخ ۹ سطری در ۵۳۰ برگ کاغذ حنایی و نخودی، در ابعاد ۳/۱۰×۳/۱۷ سانتی‌متر نوشته شده است. عناوین نسخه نیز به سرخی، اوراق با کمند و جدول‌بندی به نقره و تحریر مشکی، است. صفحه اول آن نیز دارای سرلوح مزدوج منقش است.

همچنین نسخه دارای حواشی است و با تیماج خرمایی، مجلد شده است.

منبع: آستان نیوز