هشدار جدی یک روانپزشک درباره مصرف خودسرانه ریتالین

روانپزشک و استاد دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی با هشدار درباره مصرف خودسرانه داروی ریتالین، گفت: افرادی که بدون داشتن اختلال بیش‌فعالی یا نقص توجه، به مصرف ریتالین به‌خصوص در فصل امتحانات اقدام می‌کنند، مغز خود را در معرض ماده‌ای غیرضروری قرار می‌دهند که نه‌تنها به بهبود توجه و تمرکز در آن‌ها کمک نمی‌کند بلکه زمینه‌ساز اعتیاد آن‌ها به این ماده می‌شود.

کد خبر: ۳۳۴۹۳۶

تاریخ : ۰۵ خرداد ۱۴۰۴ - ۲۰:۵۵

نوشته

به گزارش شهرآرانیوز، امین ماهورام روز دوشنبه اظهار کرد: «متیل فنیدیت» نام علمی ماده شیمیایی موجود در ریتالین، یک نام تجاری و دارویی از گروه دارو‌های محرک است و نامگذاری این گروه دارویی به این دلیل است که در سیستم عصبی مرکزی بدن باعث افزایش فعالیت و به دنبال آن، اثرات آنها پدیدار می‌شود.

وی به خانواده‌هایی که کودک بیش فعال یا مبتلا به نقص توجه و تمرکز دارند، توصیه کرد عدم مصرف این دارو در صورت لزوم و هم مصرف خودسرانه آن بدون تجویز پزشک، پایه‌گذار مشکلاتی بعدی برای افراد است.

این متخصص از جمله اثرات درمانی ریتالین بر بدن را اختلال بیش‌فعالی و نقص توجه عنوان کرد، افزود: اختلالات خواب، اختلالات خلقی و اختلال کنترل تکانه و مشکلاتی در توجه و تمرکز از جمله موارد تجویز این دارو توسط پزشک است.

این روانپزشک خاطرنشان کرد: مغز انسان برای اینکه بتواند بر فعالیتی که با آن مواجه است تمرکز کند، نیازمند گروهی از مواد شیمیایی و فرآیند‌های مغزی است؛ بنابراین کمبود یا نقص هر کدام از این پیش زمینه‌ها می‌تواند باعث اختلال در توجه و تمرکز فرد شود.

ماهورام افزود: فردی که با مشکل در توجه و تمرکز روبه‌رو است ممکن است دچار مشکلاتی در خلق (افسرگی یا شیدایی)، اضطراب زیاد، وسواس فکری یا اختلالات دیگر نیز باشد همچنین گروهی از افراد هم در توجه و تمرکز مشکل دارند و همزمان دچار اختلالی به نام بیش فعالی یا نقص توجه هستند.

وی خاطرنشان کرد: تشخیص اینکه چه چیزی باعث ایجاد مشکل در توجه و تمرکز شده است با روانپزشک است که پس از اخذ شرح حال کامل از خود فرد یا اطرافیانش، می‌تواند علت مشکل در توجه و تمرکز را شناسایی کند.

این متخصص ادامه داد: ممکن است روانپزشک در بررسی‌ها متوجه شود علت مشکل در توجه و تمرکز فرد، اختلال بیش فعالی و یا نقص توجه است، در این صورت استفاده از ریتالین می‌تواند یکی از گزینه‌های درمانی باشد.

ماهورام اظهار کرد: به طور مثال فردی را در نظر بگیرید که به‌دلیل اضطراب زیاد، قادر به تمرکز کردن نیست، این تجربه‌ای است که احتمالا بسیاری از ما با آن مواجه بوده یا هستیم، درزمانی که فرد اضطراب زیادی را تجربه می‌کند یکی از فرآیند‌های مغزی دخیل در تمرکز دچار مشکل می‌شود و فرد تمرکز خود را از دست می‌دهد چیزی که در این مرحله می‌تواند به فرد در حفظ تمرکز کمک کند کاهش اضطراب از طریق انواع روش‌های درمان اضطراب است، چنانچه این فرد برای بهبود تمرکز خود اقدام به مصرف قرص ریتالین کند همانند راننده‌ای عمل کرده که برای حرکت کردن خودرویی با لاستیک پنچر، بنزین بیشتری به درون باک خودرو می‌ریزد، طبیعی است که نباید انتظار داشته باشیم این خودرو حرکت کند، فرد مضطرب (یا فردی با هر اختلال دیگری بجز بیش‌فعالی و نقص توجه) با مصرف ریتالین همچون همان راننده عمل کرده است.

وی با اشاره به اینکه ریتالین با توجه به مکانیسم اثر خود، تنها برای افراد مبتلا به اختلال بیش فعالی و نقص توجه موثر است، ادامه داد: ریتالین در سایر مواردی که باعث مشکل در توجه و تمرکز می‌شوند؛ کمکی نخواهد کرد.

ماهورام در پاسخ به این سوال که مصرف خودسرانه ریتالین، چه ضرر‌هایی دارد؟ گفت: ریتالین مثل هر ماده دیگری که وارد بدن می‌شود آثاری بر بدن می‌گذارد، اول اینکه در گروهی از بیماری‌ها ریتالین منع مصرف دارد، پس نمی‌توان اصولا آن را برای عده‌ای تجویز کرد، زیرا خطراتی جدی را متوجه سلامت می‌کند ضمن اینکه عوارض عمومی ریتالین می‌تواند برای افراد دردسرساز شود.

وی اضافه کرد: عوارضی مثل اختلال در خواب، اختلال در اشتها، تحریک پذیری، مشکلات گوارشی و عوارض قلبی یا عروقی از دیگر مشکلاتی است که مصرف خودسرانه ریتالین ایجاد می‌کند.

اعتیاد به دارو از دیگر مشکلات مصرف ریتالین است

ماهورام ادامه داد: وابستگی افراد به مصرف یا همان اعتیاد به دارو از دیگر مشکلات مصرف ریتالین است و با توجه به مکانیسم اثر ریتالین، یکی از اثرات دیگری که این دارو در بدن ایجاد می‌کند احساس سرخوشی اولیه به دنبال مصرف است، این احساس سرخوشی ناشی از افزایش ناگهانی سطح دوپامین در مغز است.

وی تصریح کرد: هنگامی که افراد بدون داشتن اختلال بیش فعالی یا نقص توجه اقدام به مصرف ریتالین می‌کنند مغز خود را در معرض ماده‌ای غیر ضروری قرار می‌دهند که نه تنها به بهبود توجه و تمرکز در آنها کمکی نمی‌کند، بلکه آنها را زمینه ساز اعتیاد به آن ماده می‌کند.

این روانپزشک اظهار داشت: اعتیاد به ریتالین به معنی افزایش تدریجی مصرف آن در طول روز تا جایی است که برای بدن کاملا زیان‌آور و حتی منجر به مرگ فرد شود بنابراین تفاوت زیادی بین مصرف کنترل شده و تحت نظر پزشک با مصرف خودسرانه ریتالین وجود دارد.

این متخصص با انتقاد از اینکه برخی خانواده‌ها تجویز علمی ریتالین را مترادف اعتیاد به این دارو می‌دانند، تاکید کرد: این دارو هم مثل سایر دارو‌ها آثار مثبتی دارد که مصرف نظارت شده در بهبود تمرکز و عملکرد تحصیلی و رفتاری کودکان اثرات مثبتی خواهد داشت.

وی خاطرنشان کرد: مشکل در توجه و تمرکز موضوعی جدی در زندگی افراد است که خصوصا در بعضی از مراحل زندگی مثل دوران مدرسه و دانشگاه اهمیتی دوچندان دارد، هنگامی که فردی دچار مشکل در تمرکز می‌شود لازم است از متخصصان این حوزه، یعنی روانپزشکان کمک بگیرد.

{$sepehr_key_126445}

ماهورام ادامه داد: روانپزشک پس از انجام بررسی‌ها، علت مشکل در تمرکز را یافته و اقدام به درمان آن می‌کند و اگر علت، اختلال بیش فعالی یا نقص توجه باشد ممکن است برای درمان از ریتالین استفاده کند، چون این استفاده الزام علمی دارد و تحت نظر متخصص است جای نگرانی چندانی از بابت اعتیاد به ریتالین وجود ندارد و فرد از اثرات مثبتی که این دارو بر توجه و تمرکزش خواهد داشت سود خواهد برد.

وی افزود: اگر علت مشکل در تمرکز، مسائل دیگری باشد روانپزشک اقدام به درمان آنها خواهد کرد و در این حالت نیازی به ریتالین نیست و مصرف خودسرانه ریتالین نه تنها کمکی به بهبود توجه و تمرکز نمی‌کند، بلکه فرد را درگیر عوارض و اعتیاد به آن خواهد کرد.

این روانپزشک تاکید کرد: بهترین اقدام در هنگام مواجهه با مشکلات مربوط به توجه و تمرکز در خود یا فرزندمان، مراجعه به روانپزشک و عمل به توصیه‌هاست.

منبع: ایرنا