گفتگو با ساکن قدیمی محله خیرآباد | آخرین خانه شهر بودیم!

محله خیرآباد از مجموع محلات منطقه ۳ شهرداری مشهد است. روستا‌هایی همچون خیرآباد، سمزقند و قلعه صحرایی که در حال حاضر در جنوب صد متری فجر واقع هستند.

کد خبر: ۳۷۹۹۱

تاریخ : ۱۹ مرداد ۱۳۹۹ - ۱۳:۵۳

نوشته

مغربی | شهرآرانیوز؛ محله خیرآباد از مجموع محلات منطقه ۳ شهرداری مشهد است. به لحاظ تاریخی این منطقه سابقه روستایی داشته به‌گونه‌ای که این وضعیت در نام‌گذاری فعلی برخی محلات آن نیز مشاهده می‌شود. روستا‌هایی همچون خیرآباد، سمزقند و قلعه صحرایی که در حال حاضر در جنوب صد متری فجر واقع هستند نمونه‌ای از این روستا‌ها به شمار می‌آیند. بر این اساس بخش زیادی از اراضی این محدوده را اراضی کشاورزی تشکیل می‌داده که به‌مرور زمان و در اثر توسعه شهر، به کاربری‌های شهری تغییر یافته‌اند. این وضعیت تا قبل از سال ۱۳۳۰ در منطقه مشاهده‌شدنی است. پس از این سال همراه با استقرار فضا‌های مهمی نظیر ایستگاه راه‌آهن، سیلو و سایر فضا‌های مهم که از سال‌های قبل در بافت منطقه ظهور یافته بودند، به‌تدریج پهنه‌های روستایی با افزایش جمعیت و ادغام در بافت شهری به‌نوعی بافت اولیه منطقه را شکل می‌دهند.

برای آشنایی بیشتر سراغ یکی از قدیمی‌ها محله رفتیم. او امام جماعت مسجد امام زمان (عج) در همین محله است.
«حسین عاملی سرچاه» در معرفی خود می‌گوید: ۴۵ ساله هستم و همه سال‌های عمرم را در همین محله زندگی کرده‌ام. پدرم نیز در همین محله زندگی کرده و ما در همان خانه قدیمی ایشان هستیم.

وی درباره محدوده محله توضیح می‌دهد: از یک طرف چهارراه برق، از سمت دیگر چهارراه گاز رسالت این محله را در برمی‌گیرد. ضلع دیگر محله با خیابان مسلم تلاقی دارد و آخرین سمت این محله مماس با بولوار مجلسی است.
او روایتش را به شنیده‌های پدری گره می‌زند و می‌گوید: پدرم تعریف می‌کردند که وقتی این خانه را خریده‌اند انگار در آخرین نقطه شهر خانه خریده بودند و دیگر خانه‌ای بعد ازآن نبوده است. آنچه از سال‌های کودکی به یاد دارم باغ علیجان است که روبه‌روی خانه ما بود و بچه‌ها از دیوار‌های آن بالا می‌رفتند و شیطنت می‌کردند. البته امروزه دیگر خبری از آن باغ نیست و به‌جایش فضای آموزشی و مسکونی قرار گرفته است.

مردم محلات حاشیه‌ای عموماً خونگرم هستند. روحانی مسجد امام زمان (عج) هم همین مطلب را تأیید می‌کند و می‌گوید: عموم مردمان اینجا مردمی گشاده‌دست و خیّر بوده‌اند و نام‌گذاری آن به نام «خیرآباد» بی‌دلیل نیست. در مراسم ماه محرم، اطعام‌های متعددی در محله انجام می‌شده است که یکی از نشانه‌های همین موضوع است.
وی ادامه می‌دهد: البته صمیمیت‌ها و همدلی‌ها پیش‌ازاین بیشتر بود. به یاد دارم برای عید غدیر به دیدار سادات محله می‌رفتیم و رفت‌وآمد‌ها بیشتر بود. جدیدی‌ها کمتر به این مقولات اهتمام دارند.

عاملی به تغییر بافت جمعیتی این منطقه اشاره می‌کند و می‌گوید: ساکنان فعلی محله با افرادی که در سال‌های قبل حضور داشته‌اند تفاوت دارند. تغییرات به نحوی است که دیگر کمتر خبری از خانواده‌هایی می‌توان پیدا کرد که مثلاً ۳۰ یا ۴۰ سال قبل اینجا زندگی می‌کردند و تنها عده‌ای معدود از قدیمی‌ها مانده‌اند. اینجا برای خیلی‌ها سکوی پرش بوده و حالا در مناطق برخوردارتر مشهد ساکن شده‌اند. اصالت افراد ساکن فعلی محله از روستا‌های اطراف و شهرستان‌های نزدیک مانند نیشابور برمی‌گردد.

امام جماعت مسجد به برنامه‌های مذهبی مسجد امام زمان (عج) اشاره می‌کند و می‌گوید: قبل از کرونا در ایام میلاد امام عصر (عج) مسجد ما برگزارکننده جشنی بزرگ بود. ۳ هزار نفر در این جشن شرکت می‌کردند و مداحان نامدار مشهدی در این مسجد به اجرای برنامه و مداحی می‌پرداختند.

وی ادامه می‌دهد: مسجدی که در آن اقامه نماز می‌کنم موقوفات متعددی دارد. به همت اهالی دو سوله بزرگ در مسجد ساخته‌ایم که یکی برای ورزش نوجوانان و جوانان در نظر گرفته شده و دیگری هم به برنامه‌های دیگری که جنبه عمومی و تبلیغی داشته باشد اختصاص دارد.

ساکن قدیمی محله خیرآباد در ادامه به قوت‌ها و ضعف‌های محله اشاره می‌کند و می‌گوید: پارکی در همین محدوده به نام «ارکیده» واقع شده که مساحت درخور توجهی و وسایل بازی مناسب کودکان دارد. البته مسائل حاشیه‌ای پارک هم گریبان‌گیر محله شده است. شب‌ها این پارک محل تجمع افراد ولگرد و خرده‌فروشان مواد مخدر است. امیدوارم مسئولان انتظامی برای رفع این مشکل اقدامی کنند.

وی ادامه می‌دهد: یکی دیگر از نقیصه‌های محله، مسئله بهداشت عمومی است. اگر همه همسایه‌ها زباله‌هایشان را فقط در ساعت مقرر بیرون بگذارند محله کمتر آلوده خواهد شد و وضعیت بهتری خواهد داشت. این مطلب اهتمام بیشتر شهرداری را می‌مطلبد که با تبلیغات و اطلاع‌رسانی کار را به سرانجام برساند.

محله از جنبه اقتصادی هم دارای اهمیت منطقه‌ای و شهری است. عاملی در این بخش می‌گوید: در راسته چهارراه برق به‌طرف شیخ صدوق، فروشگاه‌های مبل و پارچه رومبلی وجود دارد و به نحوی بورس شده است. بخشی دیگر از محله یعنی در بخش چهارراه گاز تا برق هم شاهد فروشگاه‌های چرخ‌های خیاطی و موارد مشابه هستیم. افراد بعضاً از نقاط مختلف شهر برای رفع احتیاجاتشان در این موارد به محله می‌آیند.

حرف آخر اینکه محله در سال‌های اخیر از بافت روستایی پیشین خود دور شده و دارای شمایل شهری شده است. برای بهبود وضعیت محله و ساکنان آن باید کماکان همت داشت که با همکاری مسئولان و مردم به ارتقای وضعیت عمومی پرداخت.