از «علفزار» تا «زنده‌شور»؛ بازگشت کاظم دانشی، کارگردان درام‌های ملتهب، به سودای سیمرغ + بیوگرافی

کاظم دانشی که تخصص ویژه‌ای در دراماتیزه‌کردن پرونده‌های واقعی قضایی دارد، با اثر جدیدش با نام «زنده‌شور»، بار دیگر نگاه‌ها را به سمت ویترین اصلی سینمای ایران جلب کرده است.

کد خبر: ۳۸۹۵۴۰

تاریخ : ۱۱ بهمن ۱۴۰۴ - ۰۹:۲۶

نوشته

به گزارش شهرآرانیوز، کاظم دانشی، کارگردان جسور و خوش‌فکری که با فیلم «علفزار» توانست جریان تازه‌ای در سینمای اجتماعی ایران ایجاد کند، امسال با فیلم جدید خود با عنوان «زنده‌شور» در چهل‌وچهارمین دوره جشنواره بین‌المللی فیلم فجر حضور دارد.

کاظم دانشی متولد ۱۳۷۶، دانش‌آموخته رشته کارگردانی سینماست. او فعالیت هنری خود را با ساخت فیلم‌های کوتاه موفقی نظیر «تو»، «بادکنک‌های رنگی»، «راحانا» و «پرتقال» آغاز کرد. دانشی پیش از ورود به سینمای بلند، جوایز متعددی را از جشنواره‌های معتبر داخلی از جمله جشنواره فیلم کوتاه تهران و جشن تصویر سال کسب کرده بود که نشان از تسلط او بر زبان تصویر داشت.

نقطه عطف کارنامه او، حضور در چهلمین دوره جشنواره فیلم فجر بود. دانشی با اولین ساخته بلند خود یعنی «علفزار»، نه تنها تحسین منتقدان را برانگیخت، بلکه توانست سیمرغ بلورین بهترین فیلمنامه را کسب کند. این فیلم در آن دوره در ۱۳ رشته کاندید شد و رسماً دانشی را به عنوان چهره‌ای نوظهور و مسلط در سینمای اجتماعی معرفی کرد. داستان این فیلم الهام‌گرفته از ماجرای واقعی در خمینی‌شهرِ اصفهان در سال ۱۳۹۰ است. در این پرونده، ۶ مرد به صورت غیرقانونی وارد یک مراسم خانوادگی در باغی می‌شوند و پس از حبس‌کردن مردان، به زنان تجاوز می‌کنند. بازپرس که قصد رسیدگی عادلانه به ماجرا را دارد، با ممانعت دادستان به سفارش شهرداری مواجه می‌شود که اعضای خانواده‌اش در این ماجرا مورد تجاوز قرار گرفته‌اند و از ترس ازدست‌دادن موقعیت خود، اعضای خانواده‌اش را مجبور به رضایت می‌کند.

«زنده‌شور»، روایت تازه‌ای از لایه‌های پنهان جامعه

در چهل‌وچهارمین دوره جشنواره فجر (۱۴۰۴)، دانشی با فیلم «زنده‌شور» پا به رقابت گذاشته است. این فیلم نیز در ادامه دغدغه‌های اجتماعی کارگردان، به بررسی یک بحران خانوادگی-قضایی پیچیده می‌پردازد. «زنده‌شور» روایتی است از آدم‌هایی که در میانه مرگ و زندگی، برای حفظ بقا و آبروی خود دست به انتخاب‌های دشواری می‌زنند. فیلم با تمرکز بر روابط انسانی در بستر یک اتفاق ناگوار، تلاش می‌کند تا مرز میان اخلاق و قانون را به چالش بکشد. دانشی در این اثر نیز به سراغ فضایی ملتهب رفته است که ریشه در واقعیت‌های ملموس جامعه دارد.

{$sepehr_key_185594}

معمار درام‌های ملتهب اجتماعی

کاظم دانشی را باید فرزند خلف سینمای اجتماعی ایران در دهه اخیر دانست. او پس از موفقیت خیره‌کننده «علفزار» و سپس حضور به عنوان نویسنده در پروژه جنجالی «بی‌بدن»، ثابت کرد که نبض مخاطب را به‌خوبی به دست آورده است. دانشی سعی می‌کند دست روی نقاطی بگذارد که جامعه نسبت‌به آن‌ها حساس است. او با جست‌و‌جو در پرونده‌های واقعی و قضایی، سوژه‌هایی را استخراج می‌کند که پتانسیل بالایی برای تبدیل‌شدن به یک درام سینمایی دارند. این رویکرد باعث می‌شود مخاطب از همان دقایق ابتدایی، خود را درگیر سرنوشت قهرمانان داستان ببیند.

برخلاف بسیاری از فیلم‌سازان اول که درگیر فرم‌گرایی‌های مفرط می‌شوند، دانشی به‌نفع قصه عقب‌نشینی می‌کند. آن‌گونه‌که خودش عنوان کرده، دکوپاژهایش در خدمت روایت هستند و از بازیگرانش بازی‌های غافلگیرکننده‌ای می‌گیرد. او در «علفزار» نشان داد که چگونه می‌تواند فضای بسته دادگاه را به مکانی برای فوران حس تعلیق تبدیل کند.

دانشی همچنین موفق شده است مرز میان «فیلم هنری» و «فیلم پرفروش» را بردارد. آثار او هم در جشنواره‌ها مورد توجه داوران قرار می‌گیرند و هم در گیشه با اقبال عمومی مواجه می‌شوند.

جشنواره ۴۴ و در انتظار درخششی دوباره

حضور «زنده‌شور» در رقابت امسال، سطح توقعات را از جشنواره ۴۴ بالا برده است. دانشی که حالا دیگر یک فیلم‌ساز باتجربه در حوزه سینمای اجتماعی محسوب می‌شود، با کوله‌باری از موفقیت‌های قبلی آمده است تا ثابت کند جایگاهش در سینمای ایران اتفاقی نبوده است. منتقدان پیش‌بینی می‌کنند که «زنده‌شور» در بخش‌های فیلم‌نامه و کارگردانی، از شانس‌های اصلی کسب سیمرغ باشد.

سینمای اجتماعی ایران برای زنده‌ماندن و تأثیرگذاری، به نگاه‌های تیزبین و جسوری همچون کاظم دانشی نیاز دارد. کسی که می‌داند چگونه درد را به تصویر بکشد بدون آنکه به سیاه‌نمایی مطلق بیفتد و چگونه قصه بگوید که مخاطب تا ساعت‌ها پس از تماشای فیلم، به فکر فرو رود.