اعمال مخصوص شب نیمه شعبان + متن زیارت امام زمان (عج)

شب پانزدهم ماه شعبان، شبی آکنده از رحمت الهی و فرصتی بزرگ برای دعا، توبه و تقرب به خداست. در گزارشی، ضمن اشاره به روایات امامان معصوم(ع)، اعمال توصیه‌شده این شب مبارک بر اساس مفاتیح‌الجنان مرور شده است.

کد خبر: ۳۹۰۵۱۸

تاریخ : ۱۴ بهمن ۱۴۰۴ - ۱۴:۳۲

نوشته

به گزارش شهرآرانیوز، شب نیمه ماه شعبان، شب بسیار مبارکی است. از امام صادق (ع) روایت کرده‌اند که از امام باقر (ع) از برتری و مزیت شب نیمه شعبان پرسیدند.ایشان فرمود: «این شب پس از شب قدر، برترین شب‌هاست. در این شب خدا احسان خود را بر بندگان سرازیر می‌کند و آنان را به بخشش و کرم خویش می‌آمرزد. پس در تقرب جستن به‌سوی خدای تعالی در آن بکوشید که آن شبی است که خدا به ذات مقدس خود سوگند یاد کرده که گدایی را از درگاه خویش با دست خالی بازنگرداند، زمانی که انجام معصیتی را درخواست نکند. شب نیمه شعبان، شبی است که حق تعالی آن را برای ما قرار داد و در عوض شب قدر که آن را ویژۀ پیامبر (ص) نمود، پس در دعا و ثنا بر خدای تعالی کوشش کنید… تا پایان روایت.»

از جمله برکات این شب مبارک، ولادت باسعادت حضرت سلطان عصر، امام زمان (عج) است که در سحر چنین شبی، در سال دویست و پنجاه و پنج هجری قمری در سُرَّمن‌رأی (سامرای کنونی) رخ داد و سبب فزونی برجستگی و برتری این شب مبارک شد.

در مفاتیح الجنان، اعمال شب پانزدهم شعبان به این شرح است:

غسل

شب‌زنده‌داری

زیارت امام‌حسین (ع)، افضل اعمال در شب نیمه شعبان

زیارت امام‌زمان (عج)

دعایی به نقل از امام‌صادق (ع)

دعایی به نقل از پیامبر اکرم (ص)

صلوات هر روز

دعای کمیل

ذکر برآورده شدن حاجات و بخشش گناهان در شب نیمه شعبان

بهترین دعا برای شب نیمه شعبان

دعایی به نقل از شیخ طوسی و کفعمی (ره)

سجده‌ها و دعا‌هایی به نقل از پیامبر اکرم (ص)

نماز جعفر طیار

نمازی به نقل از امام‌باقر (ع) و امام‌صادق (ع)

صد رکعت نماز

شش رکعت نماز

در ادامه نحوۀ انجام هریک از اعمال شب پانزدهم ماه شعبان را شرح خواهیم داد:

۱. غسل

غسل کردن که سبب تخفیف گناهان است.

۲. شب‌زنده‌داری

شب‌زنده‌داری به نماز و دعا و استغفار؛ چنان‌که امام سجاد (علیه‌السلام) انجام می‌دادند. در روایت از ایشان آورده‌اند: «هرکه این شب را به رازونیاز و عبادت بپردازد، دل او نمیرد در روزی که دل‌ها بمیرند.»

۳. زیارت امام‌حسین (ع)، افضل اعمال در شب نیمه شعبان

زیارت امام حسین (علیه‌السلام) که افضل اعمال شب نیمه شعبان است و باعث آمرزش گناهان است. هرکه میل دارد تا ارواح ۱۲۴هزار پیامبر با او دست آشنایی دهند، در این شب امام‌حسین (علیه‌السلام) را زیارت کند.

کمترین حد زیارت آن حضرت آن است که بر بالای بامی برآید و به‌جانب راست و چپ بنگرد. سپس سر به‌سوی آسمان بردارد و با این کلمات حضرت را زیارت کند:

السَّلامُ عَلَیْکَ یَا أَبا عَبْدِ الله، السَّلامُ عَلَیْکَ وَرَحْمَةُ الله وَبَرَکاتُهُ.

درود بر تو‌ای اباعبدالله، درود و رحمت و برکات خدا بر تو.

هرکس در هرکجا که باشد و در هر زمان آن حضرت را به این شیوه زیارت کند، امید است که پاداش حج و عمره برای او نوشته شود.

۴. زیارت امام‌زمان (عج)

خواندن دعایی که شیخ و سید نقل کرده‌اند و به‌منزلۀ زیارت امام‌زمان (عجل‌الله‌تعالی‌فرجه‌الشریف) است:

اللَّهُمَّ بِحَقِّ لَیْلَتِنا هَذِهِ هذِهِ وَمَوْلُودِها وَحُجَّتِکَ وَمَوْعُودِهَا، الَّتِی قَرَنْتَ إِلَى فَضْلِها فَضْلاً، فَتَمَّتْ کَلِمَتُکَ صِدْقاً وَعَدْلاً، لَامُبَدِّلَ لِکَلِمَاتِکَ، وَلَا مُعَقِّبَ لآیاتِکَ، نُورُکَ الْمُتَأْ لِقُ، وَضِیاؤُکَ الْمُشْرِقُ، وَالْعَلَمُ النُّورُ فِى طَغْیاءِ الدَّیْجُورِ الْغَائِبُ الْمَسْتُورُ جَلَّ مَوْلِدُهُ، وَکَرُمَ مَحْتِدُهُ، وَالْمَلائِکَةُ شُهَدُهُ، وَاللهُ ناصِرُهُ وَمُؤَیِّدُهُ.

خدایا به حق این شب و مولود در آن و به حق حجتت و موعود آن که به برتری و مزیتش برتری و مزیت دیگری را متصل ساختی، پس کامل شد کلمه‌ات به راستی و عدالت، برای کلماتت دگرگونی نیست و برای آیاتت، پس زننده‌ای نیست، نور درخشانت و پرتو فروزانت و نشانۀ روشنت در شب تاریک، آن غایب پوشیده از نظر که بزرگ بوده ولادتش و شریف است اصل و نسبش، فرشتگان گواه اویند و خدا یاور و حمایت‌کننده‌اش.

إِذا آنَ مِیعَادُهُ، وَالْمَلائِکَةُ أَمْدادُهُ، سَیْفُ اللَّهِ الَّذِی لَا یَنْبُو، وَنُورُهُ الَّذِی لَا یَخْبُو، وَذُو الْحِلْمِ الَّذِی لَایَصْبُو، مَدارُ الدَّهْرِ، وَنَوامِیسُ الْعَصْرِ، وَوُلَاةُ الْأَمْرِ، وَالْمُنَزِّلُ عَلَیْهِمْ مَا یَتَنَزِّلُ فِی لَیْلَةِ الْقَدْرِ، وَأَصْحَابُ الْحَشْرِ وَالنَّشْرِ، تَراجِمَةً وَحْبِهِ، وَوُلاةُ أَمْرِهِ وَنَهْیِهِ.

هنگامی که وعدۀ ظهورش فرارسد، فرشتگان مددکاران اویند، شمشیر خداست که کند نشود و نور حق است که خاموش نگردد و دارای بردباری است که کاری بی‌منطق انجام ندهد، مدار روزگار است. (پدرانش) نوامیس عصر و متولیان حکومت حق‌اند، نازل شده بر آنان آنچه در شب قدر نازل می‌شود، اصحاب حشر و نشرند و مفسران وحی خدا و والیان امر و نهی حق.

اللَّهُمَّ فَصَلِّ عَلَى خاتِمِهِمْ وَقَائِمِهِمُ الْمَسْتُورِ عَنْ عَوالِمِهِمْ. اللَّهُمَّ وَأَدْرِکْ بِنا أَیَّامَهُ وَظُهُورَهُ وَقِیامَهُ، وَاجْعَلْنا مِنْ أَنْصارِهِ، وَاقْرِنْ تَارَنا بِثَارِهِ، وَاکْتُبْنَا فِی أَعْوانِهِ وَخُلَصَائِهِ، وَأَحْیِنَا فِی دَوْلَتِهِ نَاعِمِینَ، وَبِصُحْبَتِهِ عَانِمِینَ، وَبِحَقِّهِ قائِمِینَ، وَمِنَ السُّوءِ سالِمِینَ، یَا أَرْحَمَ الرَّاحِمِینَ، وَالْحَمْدُ لِلَّهِ رَبِّالْعالَمِینَ، وَصَلَواتُهُ عَلَى سَیّدِنَا مُحَمَّدٍ خَاتَمِ النَّبِیِّینَ وَالْمُرْسَلِینَ وَعَلَى أَهْلِ بَیْتِهِ الصَّادِقِینَ وَعِتْرَتِهِ النَّاطِقِینَ، وَالْعَنْ جَمِیعَ الظَّالِمِینَ، وَاحْکُمْ بَیْنَنَاوَبَیْنَهُمْ یَا أَحْکَمَ الْحَاکِمِین.

خدایا بر خاتم و قائمشان که پوشیده از عوالم ایشان است، درود فرست. خدایا ما را به درک ایام او و ظهور و قیامش موفق بدار و از یارانش قرارمان ده و خون‌خواهی ما را به خون‌خواهی او متصل کن و ما را در شمار یاران و د‌ل‌دادگانش بنویس و در دولتش شاد و خرم زنده بدار و از هم‌نشینی‌اش بهره‌مند ساز و برپادارندۀ حقش قرارمان ده و از بدی‌ها به سلامت بدار،‌ای مهربان‌ترین مهربانان و خدا را سپاس، پروردگار جهانیان و درود‌های بی‌پایان خدا بر آقایمان محمد، خاتم پیامبران و رسولان و بر اهل‌بیت راستگو و خاندان حق‌گویش باد و خداوندا لعنت فرست بر همۀ ستمکاران و بین ما و بین آنان داوری کن‌ای داورترین داوران.

۵. دعایی به نقل از امام‌صادق (ع)

شیخ از اسماعیل بن فضیل هاشمی روایت می‌کند که حضرت صادق (علیه‌السلام) این دعا را به من آموخت که آن را در شب نیمه شعبان بخوانم:

اللَّهُمَّ أَنْتَ الْحَیُّ الْقَیُّومُ الْعَلِیُّ الْعَظِیمُ الْخَالِقُ الرَّازِقُ الْمُحْیِی الْمُمِیتُ الْبَدِیءُ الْبَدِیعُ، لَکَ الْجَلالُ، وَلَکَ الْفَضْلُ، وَلَکَ الْحَمْدُ، وَلَکَ الْمَنُ، وَلَکَ الْجُودُ، وَلَکَ الْکَرَمُ، وَلَکَ الْأَمْرُ، وَلَکَ الْمَجْدُ، وَلَکَ الشُّکْرُ، وَحْدَکَ لا شَرِیکَ لَکَ، یَا وَاحِدُ یَا أَحَدُ یَا صَمَدُ یَا مَنْ لَمْ یَلِدْ وَلَمْ یُولَدْ وَلَمْ یَکُنْ لَهُ کُفُواً أَحَدٌ.

خدایا، تویی زنده، به خود پاینده، برتر، بزرگ، آفریننده، روزی‌بخش، زندگی‌بخش، میراننده، آغازکننده، پدیدآورنده، بزرگی توراست، برتری توراست، سپاس از آن توست، نعمت و جود، کرم و فرمان، بزرگواری و شکر تنها توراست، یگانه‌ای، شریکی برای تو نیست،‌ای یگانه،‌ای یکتا،‌ای مقصود خلق،‌ای آن‌که نزاده و زاده نشده و برایش همتایی نبود.

صَلِّ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ وَاغْفِرْ لِی وَارْحَمْنِی وَاکْفِنِی مَا أَهَمَّنِی وَاقْضِ دَیْنِی، وَوَشِعْ عَلَیَّ فِی رِزْقِى، فَإِنَّکَ فِی هَذِهِ اللَّیْلَةِ کُلَّ أَمْرٍ حَکِیمٍ تَفْرُقُ، وَمَنْ تَشَاءُ مِنْ خَلْقِکَ تَرْزُقُ، فَارْزُقْنِی وَأَنْتَ خَیْرُ الرَّازِقِینَ، فَإِنَّکَ قُلْتَ وَأَنْتَ خَیْرُ الْقائِلِینَ النَّاطِقِینَ: (وَ سْئَلُوا اللَّهَ مِنْ فَضْلِهِ) فَمِنْ فَضْلِکَ أَسْأَلُ، وَ إِیَّاکَ قَصَدْتُ، وَابْنَ نَبِیِّکَ اعْتَمَدْتُ، وَلَکَ رَجَوْتُ، فَارْحَمْنِی یَا أَرْحَمَ الرَّاحِمِینَ.

بر محمّد و خاندان محمّد درود فرست و مرا بیامرز و به من رحمت آر و نیاز‌های مهم مرا کفایت فرما، بدهکاری‌ام را ادا کن، روزی‌ام را وسعت ده. به‌درستی که تو در این شب هر کار استواری را مقدر می‌کنی و هرکه از خلق خود را بخواهی روزی می‌دهی. پس مرا روزی ده که تو بهترین روزی‌دهندگانی، تو گفتی و تو بهترین گوینده و سخن‌گویی: «از فضل خدا بخواهید.» بنابراین از فضلت می‌خواهم و تو را قصد کردم و به فرزند پیامبرت اعتماد کردم و به تو امید بستم. بر من رحم کن،‌ای مهربان‌ترین مهربانان.

{$sepehr_key_186760}

۶. دعایی به نقل از پیامبر اکرم (ص)

دعایی را بخواند که حضرت رسول (صلی‌الله‌علیه‌وآله‌وسلم) در این شب می‌خواند:

اللّهُمَّ اقْسِمْ لَنا مِنْ خَشْیَتِکَ مَا یَحُولُ بَیْنَنا وَبَیْنَ مَعْصِیَتِکَ، وَمِنْ طاعَتِکَ مَا تُبَلِّغُنا بِهِ رِضْوانَکَ، وَمِنَ الْیَقِینِ مَا یَهُونُ عَلَیْنا بِهِ مُصِیباتُ الدُّنْیا. اللّهُمَّ أَمْتِعْنا بِأَسْماعِنا وَأَبْصارِنا وَقُوَّتِنا مَا أَحْیَیْتَنا وَاجْعَلْهُ الْوارِثَ مِنَّا، وَاجْعَلْ ثارَنا عَلَى مَنْ ظَلَمَنا، وَانْصُرْنا عَلَى مَنْ عادانا، وَلَاتَجْعَلْ مُصِیبَتَنا فِى دِینِنا، وَلَاتَجْعَلِ الدُّنْیا أَکْبَرَ هَمِّنا وَلَامَبْلَغَ عِلْمِنا، وَلَاتُسَلِّطْ عَلَیْنا مَنْ لَایَرْحَمُنا، بِرَحْمَتِکَ یَا أَرْحَمَ الرَّاحِمِینَ.

خدایا، از خشیتت چنان نصیب ما کن که بین ما و نافرمانی تو حائل شود و از طاعتت آنچه ما را به خشنودی‌ات برساند و از یقین به‌قدری که گرفتاری‌های دنیا را بر ما آسان کند، خدایا ما را به گوش‌هایمان و دیدگانمان و نیرویمان تا گاهی که ما را زنده می‌داری بهره‌مند گردان و آن را وارث ما قرار بده و انتقام ما را به‌عهده کسی قرار ده که بر ما ستم روا داشته و ما را بر کسی که با ما دشمنی ورزیده یاری ده و مصیبت ما را در دین ما قرار نده و دنیا را بزرگ‌ترین اندیشه و نهایت دانش ما قرار مده و آن را که به ما رحم نمی‌کند بر ما چیره مکن، به مهربانی‌ات‌ای مهربان‌ترین مهربانان.

این دعا، دعای جامع و کاملی است که خواندن آن در اوقات دیگر هم مغتنم است و از کتاب غوالی اللئالی چنین روایت کرده‌اند که حضرت رسول (صلی‌الله‌علیه‌وآله‌وسلم) همواره این دعا را می‌خواندند.

۷. صلوات هر روز

بخواند صلوات هر روز را که هنگام زوال (هنگام ظهر شرعی) می‌خواند:

اللّهُمَّ صَلِّ عَلى مُحَمَّدٍ وَآلِ‌مُحَمَّدٍ شَجَرَةِ النُّبُوَّةِ، وَمَوضِعِ الرِّسالَةِ، وَمُخْتَلَفِ الْمَلائِکَةِ.

۸. دعای کمیل

دعای کمیل را بخواند که ورودش در این شب است.

۹. ذکر برآورده شدن حاجات و بخشش گناهان در شب نیمه شعبان

هریک از ذکر‌های «سُبْحانَ اللّه» و «الحَمْدُ للّه» و «اللّه أَکْبَر» و «لَا إِلهَ إلَّا اللّه» را صد مرتبه بگوید تا خدا تعالی همۀ گناهان گذشته او را بیامرزد و حاجت‌های دنیا و آخرت او را برآورد.

۱۰. بهترین دعا برای شب نیمه شعبان

شیخ طوسی (رحمت‌الله) در کتاب مصباح از ابویحیی در ضمن خبری در فضیلت شب نیمه شعبان روایت کرده است که به مولای خود امام‌صادق (علیه‌السلام) گفتم: «بهترین دعا‌ها در این شب کدام است؟» فرمود: «هرگاه نماز عشا را به جا آوردی، دو رکعت نماز به این ترتیب بخوان:

در رکعت اول سوره «حمد» و سوره «کافرون» و در رکعت دوم، سوره «حمد» و سوره «توحید». چون سلام دادی، بگو «سُبْحانَ اللّهِ» سی و سه مرتبه و «الْحَمْدُ لِلّهِ» سی و سه مرتبه و «اللّهُ أَکْبَرُ» سی و چهار مرتبه. سپس بگو:

یَا مَنْ إِلَیْهِ مَلْجَأُ الْعِبادِ فِى الْمُهِمَّاتِ، وَ إِلَیْهِ یَفْزَعُ الْخَلْقُ فِى الْمُلِمّاتِ، یَا عالِمَ الْجَهْرِ وَالْخَفِیّاتِ، یَا مَنْ لَاتَخْفى عَلَیْهِ خَواطِرُ الْأَوْهامِ وَتَصَرُّفُ الْخَطَراتِ، یَا رَبَّ الْخَلائِقِ وَالْبَرِیَّاتِ، یَا مَنْ بِیَدِهِ مَلَکُوتُ الْأَرَضِینَ وَالسَّماواتِ، أَنْتَ اللّهُ لَاإِلهَ إِلّا أَنْتَ، أَمُتُّ إِلَیْکَ بِلاإِلهَ إِلّا أَنْتَ.‌ای آن‌که پناه بندگان در سختی‌ها به‌سوی اوست و بندگان در رخداد‌های ناگوار به‌سوی او پناه می‌برند،‌ای دانای آشکار و نهان،‌ای آن‌که خیالات وَهم و فکر و آنچه را اوهام در نظر می‌آورد بر او پنهان نمی‌ماند،‌ای پروردگار خلایق و آفریده‌ها،‌ای آن‌که ملکوت زمین‌ها و آسمان‌ها به‌دست اوست، تویی خدا، معبودی جز تو نیست، به اینکه معبودی جز تو نیست توسل می‌جویم.

فَیا لاإِلهَ إِلّا أَنْتَ اجْعَلْنِى فِى هذِهِ اللَّیْلَةِ مِمَّنْ نَظَرْتَ إِلَیْهِ فَرَحِمْتَهُ، وَسَمِعْتَ دُعاءَهُ فَأَجَبْتَهُ، وَعَلِمْتَ اسْتِقالَتَهُ فَأَقَلْتَهُ، وَتَجاوَزْتَ عَنْ سالِفِ خَطِیئَتِهِ وَعَظِیمِ جَرِیرَتِهِ، فَقَدِ اسْتَجَرْتُ بِکَ مِنْ ذُنُوبِى، وَلَجَأْتُ إِلَیْکَ فِى سَتْرِ عُیُوبِى.

پس‌ای آن‌که معبودی جز تو نیست، مرا در این شب از کسانی قرار ده که به ایشان نظر کردی و به آنان رحم نمودی و دعایشان را شنیدی، پس اجابت کردی و درخواست گذشت از گناهشان را دانستی و ایشان را آمرزیدی و از خطای گذشته و گناه بزرگشان درگذشتی. به‌تحقیق از گناهانم به تو پناه آوردم و برای پرده‌پوشی عیب‌هایم به تو پناهنده شدم.

اللّهُمَّ فَجُدْ عَلَىَّ بِکَرَمِکَ وَفَضْلِکَ، وَاحْطُطْ خَطایاىَ بِحِلْمِکَ وَعَفْوِکَ، وَتَغَمَّدْنِى فِى هذِهِ اللَّیْلَةِ بِسابِغِ کَرامَتِکَ، وَاجْعَلْنِى فِیها مِنْ أَوْلِیائِکَ الَّذِینَ اجْتَبَیْتَهُمْ لِطاعَتِکَ، وَاخْتَرْتَهُمْ لِعِبادَتِکَ، وَجَعَلْتَهُمْ خالِصَتَکَ وَصِفْوَتَکَ.

خدایا! با کرم و فضلت بر من ببخش و به بردباری و گذشت، خطاهایم را بریز و مرا در این شب باکرامت کاملت فرو پوشان و از اولیایت که برای طاعتت برگزیدی و برای عبادتت اختیار کردی و خالص و برگزیده درگاهت نمودی، قرار ده.

اللّهُمَّ اجْعَلْنِى مِمَّنْ سَعَدَ جَدُّهُ، وَتَوَفَّرَ مِنَ الْخَیْراتِ حَظُّهُ، وَاجْعَلْنِى مِمَّنْ سَلِمَ فَنَعِمَ، وَفازَ فَغَنِمَ، وَاکْفِنِى شَرَّ مَا أَسْلَفْتُ، وَاعْصِمْنِى مِنَ الازْدِیادِ فِى مَعْصِیَتِکَ، وَحَبِّبْ إِلَىَّ طاعَتَکَ وَمَا یُقَرِّبُنِى مِنْکَ وَیُزْلِفُنِى عِنْدَکَ.

خدایا! مرا از کسانی که کوشششان قرین سعادت شد و بهره‌شان از خیرات کامل گشت، قرار ده و نیز مرا از کسانی قرار ده که سلامت یافتند و نعمت‌پذیر و رستگار گشته، پس بهره بردند و مرا از گزند آنچه پشت‌سر گذاردم کفایت فرما و از زیاده‌روی در معصیتت نگاه دار، طاعتت و هر آنچه مرا به تو نزدیک می‌کند و مقرّب درگاهت می‌نماید، محبوب من قرار ده.

سَیِّدِى إِلَیْکَ یَلْجَأُ الْهارِبُ، وَمِنْکَ یَلْتَمِسُ الطَّالِبُ، وَعَلَى کَرَمِکَ یُعَوِّلُ الْمُسْتَقِیلُ التَّائِبُ، أَدَّبْتَ عِبادَکَ بِالتَّکَرُّمِ وَأَنْتَ أَکْرَمُ الْأَکْرَمِینَ، وَأَمَرْتَ بِالْعَفْوِ عِبادَکَ وَأَنْتَ الْغَفُورُ الرَّحِیمُ.

سرورم، هر فراری‌ای به تو پناه می‌آورد و هر جوینده به تو التماس می‌کند و هر عذرخواه توبه‌کار بر کرم تو تکیه می‌زند. بندگانت را با احترام گزاردن به آنان ادب کردی و تو کریم‌ترین کریمانی و بندگانت را دستور به گذشت دادی و تویی آمرزندۀ مهربان.

اللّهُمَّ فَلاتَحْرِمْنِى مَا رَجَوْتُ مِنْ کَرَمِکَ، وَلاتُؤْیِسْنِى مِنْ سابِغِ نِعَمِکَ، وَلَاتُخَیِّبْنِى مِنْ جَزِیلِ قِسَمِکَ فِى هذِهِ اللَّیْلَةِ لِأَهْلِ طاعَتِکَ، وَاجْعَلْنِى فِى جُنَّةٍ مِنْ شِرارِ بَرِیَّتِکَ.

خدایا! مرا نسبت به آنچه از کرمت امیدوارم بی‌بهره مکن و از نعمت‌های کاملت ناامید مساز و از بهرۀ فراوانت که در این شب برای اهل طاعتت مقرر نموده‌ای، بی‌نصیب مکن و مرا از شرار مخلوقاتت در سپر استواری قرار ده.

رَبِّ إِنْ لَمْ‌أَکُنْ مِنْ أَهْلِ ذلِکَ فَأَنْتَ أَهْلُ الْکَرَمِ وَالْعَفْوِ وَالْمَغْفِرَةِ؛ وَجُدْ عَلَىَّ بِما أَنْتَ أَهْلُهُ لَابِما أَسْتَحِقُّهُ، فَقَدْ حَسُنَ ظَنِّى بِکَ، وَتَحَقَّقَ رَجائِى لَکَ، وَعَلِقَتْ نَفْسِى بِکَرَمِکَ فَأَنْتَ أَرْحَمُ الرَّاحِمِینَ، وَأَکْرَمُ الْأَکْرَمِینَ.

پرودگارا! هرچند سزاوار آن‌همه عنایت نباشم؛ اما تو اهل کرم و گذشت و آمرزشی. بر من چنان‌که شایستۀ آنی مرحمت فرما، نه چنان‌که سزاوار آنم؛ زیرا گمانم به تو نیکو است و امیدم به تو برجا و به کرمت آویخته‌ام. پس تو مهربان‌ترین مهربانانی و کریم‌ترین کریمانی.

اللّهُمَّ وَاخْصُصْنِى مِنْ کَرَمِکَ بِجَزِیلِ قِسَمِکَ، وَأَعُوذُ بِعَفْوِکَ مِنْ عُقُوبَتِکَ، وَاغْفِرْ لِىَ الذَّنْبَ الَّذِى یَحْبِسُ عَلَىَّ الْخُلُقَ، وَیُضَیِّقُ عَلَىَّ الرِّزْقَ حَتَّى أَقُومَ بِصالِحِ رِضاکَ، وَأَنْعَمَ بِجَزِیلِ عَطائِکَ، وَأَسْعَدَ بِسابِغِ نَعْمائِکَ، فَقَدْ لُذْتُ بِحَرَمِکَ، وَتَعَرَّضْتُ لِکَرَمِکَ، وَاسْتَعَذْتُ بِعَفْوِکَ مِنْ عُقُوبَتِکَ، وَبِحِلْمِکَ مِنْ غَضَبِکَ، فَجُدْ بِما سَأَلْتُکَ، وَأَنِلْ مَا الْتَمَسْتُ مِنْکَ، أَسْأَلُکَ بِکَ لَابِشَىْءٍ هُوَ أَعْظَمُ مِنْک.

خدایا! خاص گردان مرا از روی کرمت به فراوانی روزی و پناه می‌آورم به عفوت از عقابت و بیامرز بر من گناهی را که زشت‌خویی آورد و روزی را بر من تنگ می‌کند تا به خشنودی درخورت به پا خیزم و به فراوانی عطایت متنعم شوم و به نعمت‌های کاملت خوشبخت گردم. هرآینه به آستانت پناه آوردم و متعرض کرمت شدم و به عفوت از مجازاتت و به بردباری‌ات از خشمت پناه بردم. پس ببخش مرا آنچه از تو درخواست نمودم و به من برسان آنچه را از تو خواهش کردم. از تو می‌خواهم به حق خودت نه به چیزی که بزرگ‌تر از تو باشد که چیزی بزرگ‌تر از تو نیست.

آن‌گاه به سجده می‌روی و می‌گویی: «یا ربّ» بیست مرتبه، «یا اللّه» هفت مرتبه، «لَاحَوْلَ وَلَاقُوَّةَ إِلّا بِاللّهِ» هفت مرتبه، «مَا شاءَ اللّهُ» ده مرتبه، «لَاقُوَّةَ إِلّا بِاللّهِ» ده مرتبه. پس صلوات می‌فرستی بر پیامبر و آل او (علیهم‌السلام) و از خدا حاجت خود را می‌خواهی. پس سوگند به خدا که اگر در پی این عمل، به عدد قطرات باران حاجت بخواهی، هرآینه خدا عزّوجل به کرم فراگیر و فضل بزرگش، آن حاجات را به تو می‌رساند.

۱۱. دعایی به نقل از شیخ طوسی و کفعمی (ره)

دعایى است که در سحر‌ها در پى نماز شفع سفارش کرده‌اند. شیخ طوسی و کفعمی فرموده‌اند که در این شب این دعا را بخوان:

إِلهِى تَعَرَّضَ لَکَ فِى هذَا اللَّیْلِ الْمُتَعَرِّضُونَ، وَقَصَدَکَ الْقاصِدُونَ، وَأَمَّلَ فَضْلَکَ وَمَعْرُوفَکَ الطّالِبُونَ، وَلَکَ فِى هذَا اللَّیْلِ نَفَحاتٌ وَجَوائِزُ وَعَطایا وَمَواهِبُ تَمُنُّ بِها عَلَى مَنْ تَشاءُ مِنْ عِبادِکَ، وَتَمْنَعُها مَنْ لَمْ‌تَسْبِقْ لَهُ الْعِنایَةُ مِنْکَ، وَها أَنَا ذا عُبَیْدُکَ الْفَقِیرُ إِلَیْکَ الْمُؤَمِّلُ فَضْلَکَ وَمَعْرُوفَکَ، فَإِنْ کُنْتَ یَا مَوْلاىَ تَفَضَّلْتَ فِى هذِهِ اللَّیْلَةِ عَلَى أَحَدٍ مِنْ خَلْقِکَ وَعُدْتَ عَلَیْهِ بِعائِدَةٍ مِنْ عَطْفِکَ.

معبود من، در این شب روی آوردند به‌سوی تو روی‌آورندگان و قصد تو نمودند قصدکنندگان و فضل و احسانت را آرزو کردند جویندگان. از جانب تو در این شب نسیم‌های رحمت و هدایا و عطا‌ها و مواهبی است که به هرکس از بندگانت بخواهی تفضل می‌کنی و از هرکس که پیشینۀ عنایتت شامل حال او نگشته بازمی‌داری. هم‌اینک من این بندۀ کوچک تو، نیازمند به تو، احسان و نیکی‌ات را آرزومندم، چنانچه‌ای مولای من در جایگاهی که در این شب بر یکی از بندگانت احسان نمودی و بر او جایزه‌ای عطا کردی.

فَصَلِّ عَلَى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ الطَّیِّبِینَ الطَّاهِرِینَ الْخَیِّرِینَ الْفاضِلِینَ، وَجُدْ عَلَىَّ بِطَوْلِکَ وَمَعْرُوفِکَ یَا رَبَّ الْعالَمِینَ، وَصَلَّى اللّهُ عَلَى مُحَمَّدٍ خاتَمِ النَّبِیِّینَ وَآلِهِ الطَّاهِرِینَ وَسَلَّمَ تَسْلِیماً إِنَّ اللّهَ حَمِیدٌ مَجِیدٌ. اللّهُمَّ إِنِّى أَدْعُوکَ کَما أَمَرْتَ فَاسْتَجِبْ لِى کَما وَعَدْتَ إِنَّکَ لَاتُخْلِفُ الْمِیعادَ.

پس بر محمّد و خاندان محمّد که پاکان و پاکیزگان و نیکوکاران و برترینند، درود فرست و از نعمت و نیکی‌ات بر من ببخش،‌ای پروردگار جهانیان و درود خدا و سلام بسیار بر محمّد خاتم پیامبران و خاندان پاکش باد. به‌درستی که خدا ستوده و بزرگوار است. خدایا! تو را می‌خوانم آن‌چنان که فرمان دادی، پس دعایم را به اجابت برسان؛ همان‌طور که وعده فرمودی که تو هرگز از وعدۀ خویش تخلف نکنی.

۱۲. سجده‌ها و دعا‌هایی به نقل از پیامبر اکرم (ص)

بنده خداوند سجده‌ها و دعا‌هایی را که از رسول خدا (صلی‌الله‌علیه‌وآله‌وسلم) روایت کرده‌اند، به جا آورد؛ از جمله روایتی است که شیخ از حماد بن عیسی از ابان بن تغلب روایت می‌کند که امام‌صادق (علیه‌السلام) فرمود: «شب نیمه شعبانی فرارسید. رسول خدا (صلی‌الله‌علیه‌وآله‌وسلم) در آن شب در خانۀ عایشه بود. چون شب به نیمه رسید، از بستر خود برای عبادت برخاست.

هنگامی که عایشه بیدار شد، دریافت که پیامبر از خوابگاه خویش بیرون رفته. وی را همچون اغلب زنان وسوسه گرفت. گمان کرد آن حضرت نزد همسر دیگری از همسرانش رفته. از جای برخاست و چادرش را بر خود پیچید و سوگند به خدا که چادر او از ابریشم و کتان نبود. تارش از مو و پودش از کرک شتر مایه داشت.

حجره به حجره در حجره‌های زنان رسول خدا جست‌و‌جو می‌کرد. در این میان که در جست‌وجوی آن حضرت بود، ناگهان نگاهش به رسول خدا (صلی‌الله‌علیه‌وآله‌وسلم) افتاد که مانند جامه‌ای بر زمین چسبیده و در حال سجده است. به نزدیک آن حضرت رفت، شنید در سجده‌اش می‌گوید:

سَجَدَ لَکَ سَوادِی وَخَیالِی، وَ آمَنَ بِکَ فُؤادِی، هَذِهِ یَدایَ وَمَا جَنَیْتُهُ عَلَى نَفْسِی، یَا عَظِیمُ تُرْجَى لِکُلِّ عَظِیمٍ اغْفِرْ لِیَ الْعَظِیمَ فَإِنَّهُ لَا یَغْفِرُ الذُّنْبَ الْعَظِیمَ إِلَّاالرَّبُّ الْعَظِیمُ.

همۀ هستی و اندیشه‌ام برایت سجده کرد و دلم به تو ایمان آورد. این است دستانم و آنچه بر خود جنایت کردم.‌ای بزرگی که برای هر کار بزرگی به او امید است، از من گناه بزرگ را بیامرز؛ زیرا گناه بزرگ را جز پروردگار بزرگ نمی‌آمرزد.

سپس سر مبارک خویش را از سجده برداشت و دوباره به سجده برگشت. عایشه شنید که آن حضرت می‌گوید:

أَعُوذُ بِنُورِ وَجْهِکَ الَّذِی أَضَاءَتْ لَهُ السَّماوات وَالْأَرَضُونَ، وَانْکَشَفَتْ لَهُ الظُّلُمَاتُ، وَصَلَحَ عَلَیْهِ أَمْرُ الْأَوَّلِینَ وَالْآخِرینَ مِنْ فُجْأَةِ نَقِمَتِکَ، وَمِنْ تَحْوِیلِ عافِیَتِکَ، وَمِنْ زَوالِ نِعْمَتِکَ. اللَّهُمَّ ارْزُقْنِی قَلْباً تَقِیاًنَقِیّاً وَمِنَ الشِّرْکِ بَرِیئاً لَا کَافِراً وَلَا شَقِیّاً.

پناه می‌آورم به نور ذاتت که آسمان‌ها و زمین‌ها برای آن روشن شد و تاریکی‌ها با آن برطرف گشت و با آن کار گذشتگان و آیندگان اصلاح شد از فرارسیدن عذاب نابهنگامت و از دگرگونی عافیتت و از نابود شدن نعمتت. خدایا! دل باتقوا و صفایافته و بیزار از شرک، نه کافر و بدبخت روزی من گردان.

سپس دو طرف روی خود را بر خاک نهاد و گفت:

عَفَّرْتُ وَجْهِی فِی التُّرَابِ وَحُقَّ لِی أَنْ أَسْجُدَ لَکَ.

روی خویش را به خاک ساییدم و مرا سزاست که تو را سجده کنم.

آن‌گاه که رسول خدا (صلی‌الله‌علیه‌وآله‌وسلم) خواست به اتاق برگردد. عایشه با شتاب به‌جانب بستر خویش رفت و هنگامی که رسول خدا (صلی‌الله‌علیه‌و‌آله‌وسلم) به خوابگاه خویش آمد، شنید که عایشه بلند نفس می‌زند.

فرمود که این نفس بلند زدن چیست؟ آیا ندانستی که امشب چه شبی است؟ این شب نیمه شعبان است که در آن روزی‌ها تقسیم می‌شود و زمان مرگ اشخاص ثبت می‌گردد و نام کسانی که باید به حج بروند نوشته می‌شود. به‌درستی که خدای تعالی می‌آمرزد از میان خلق خود بیش از عدد مو‌های بز‌های قبیله کلب را. در این شب خدای تعالی فرشتگان را از عالم بالا به‌سوی مکه در زمین می‌فرستد.

۱۳. نماز جعفر طیار

نماز جناب جعفر طیار را به جا آورد؛ چنان‌که شیخ از امام ضا (علیه‌السلام) روایت می‌کند.

۱۴. نمازی به نقل از امام‌باقر (ع) و امام‌صادق (ع)

یکی از نماز‌های شب نیمه شعبان نمازی است که ابویحیی صنعانی و سی نفر از کسانی که مورد اطمینان و اعتماد هستند، از امام‌باقر و امام‌صادق (علیهما‌السلام) روایت کرده‌اند که هرگاه شب نیمه شعبان فرارسید، چهار رکعت نماز به جا آور. به‌این‌ترتیب که در هر رکعت سوره «حمد» و پس از آن، صد مرتبه سوره «توحید» را بخوان و، چون فارغ شدی بگو:

اللّهُمَّ إِنِّى إِلَیْکَ فَقِیرٌ، وَمِنْ عَذابِکَ خائِفٌ مُسْتَجِیرٌ. اللّهُمَّ لَاتُبَدِّلِ اسْمِى، وَلَاتُغَیِّرْ جِسْمِى، وَلَاتَجْهَدْ بَلائِى، وَلَاتُشْمِتْ بِى أَعْدائِى، أَعُوذُ بِعَفْوِکَ مِنْ عِقابِکَ، وَأَعُوذُ بِرَحْمَتِکَ مِنْ عَذابِکَ، وَأَعُوذُ بِرِضاکَ مِنْ سَخَطِکَ، وَأَعُوذُ بِکَ مِنْکَ، جَلَّ ثَناؤُکَ أَنْتَ کَما أَثْنَیْتَ عَلَى نَفْسِکَ وَفَوْقَ مَا یَقُولُ الْقائِلُونَ.

خدایا! نیازمند به توام و از عذابت بیمناکم و به تو پناهنده‌ام. خدایا! نامم را از گروه بندگان به گروهی دیگر تبدیل مکن، جسمم را تغییر مده، آزمونم را سخت مکن، دشمن‌شادم مساز. پناه می‌آورم به عفوت از مجازاتت و به رحمتت از عذابت و به خشنودی‌ات از خشمت و به تو از تو، ثنایت بس بزرگ است. تو چنانی که خود بر خویش ثنا کردی و برتر از آنچه گویندگان گویند.

۱۵. صد رکعت نماز

دیگر نماز شب پانزدهم شعبان خواندن «صد رکعت نماز» در این شب به این ترتیب که در هر رکعت سوره «حمد» یک مرتبه و سوره «توحید» ده مرتبه، برتری و مزیت بسیار وارد شده است.

۱۶. شش رکعت نماز

در اعمال اعتکاف در ایام البیض ماه رجب، دستورالعمل «شش رکعت نماز» با سه سلام بیان شد؛ به‌این‌ترتیب که در هر رکعت سوره «حمد»، «یس» و «ملک» و «توحید» بخواند.

{$sepehr_key_186761}