خانواده چه نقشی در جلوگیری از مصرف مواد روان‌گردان در نوجوانان و جوانان دارد؟

عضو هیئت‌علمی گروه جامعه‌شناسی دانشگاه پیام‌نور مرکز اصفهان گفت: هر چه جو خانواده تشنج‌زا باشد خطر گرایش به مواد روان‌گردان در فرزندان بیشتر خواهد بود.

کد خبر: ۳۹۴۰۲۴

تاریخ : ۰۲ اسفند ۱۴۰۴ - ۱۱:۰۰

نوشته

به گزارش شهرآرانیوز؛ حسن‌رضا یوسفوند اظهار کرد: آنچه امروز در رفتار برخی دختران نوجوان دیده می‌شود، صرفاً گرایش به یک وسیله یا ماده نیست، بلکه بازتاب تغییرات عمیق در روابط اجتماعی و عاطفی نسل جدید است. وقتی یک نوجوان ویپ را «دوست» یا «پناه» توصیف می‌کند، این نشان‌دهنده خلأ عاطفی و نیاز به آرامش و دیده‌شدن است؛ نیازی که اگر در خانواده و محیط اطراف پاسخ نگیرد، ممکن است به شکل‌های دیگری بروز کند.

وی افزود: در سنین نوجوانی، تعلق به جمع همسالان نقش بسیار پررنگی دارد و بسیاری از رفتار‌ها نه از روی آگاهی، بلکه تحت‌تأثیر کنجکاوی و فشار جمعی شکل می‌گیرد، جملاتی مانند «فقط یک‌بار امتحان کردم» یا «همه دوستانم استفاده می‌کنند» نشان می‌دهد تصمیم‌گیری در این سن بیشتر اجتماعی و احساسی است تا منطقی.

این استاد دانشگاه بیان کرد: در بسیاری از موارد، رفتار‌هایی مانند استفاده از ویپ می‌تواند بخشی از یک مسیر تدریجی باشد؛ مسیری که با کنجکاوی آغاز می‌شود، با عادی‌شدن ادامه پیدا می‌کند و در برخی موارد به تجربه‌های پرخطرتر منتهی می‌شود، هرچند این روند برای همه نوجوانان یکسان نیست و آگاهی می‌تواند مسیر را تغییر دهد.

یوسفوند تصریح کرد: ریشه اصلی این گرایش‌ها را باید در نیاز‌های پاسخ داده نشده نوجوانان جست‌و‌جو کرد. نیاز به دیده‌شدن، نیاز به آرامش روانی، نیاز به تعلق اجتماعی و نیاز به فهمیده‌شدن در خانواده، چهار محور اصلی هستند که در روایت دختران به‌وضوح دیده می‌شود. وقتی این نیاز‌ها نادیده گرفته شوند، نوجوان ممکن است به رفتار‌هایی روی آورد که در ظاهر ساده، اما در باطن آسیب‌زا هستند.

وی با اشاره به نقش خانواده، گفت: واکنش‌هایی مانند خشم، ترس یا تنبیه معمولاً نتیجه معکوس دارند و باعث پنهان‌کاری بیشتر نوجوان می‌شوند گفت‌وگوی بدون قضاوت، شنیدن فعال و ایجاد احساس امنیت عاطفی می‌تواند تأثیر بسیار بیشتری از کنترل و محدودیت داشته باشد. به صورتی که هر چه جو خانواده تشنج‌زا باشد خطر گرایش به مواد روان‌گردان در فرزندان بیشتر خواهد بود.

{$sepehr_key_190811}

این استاد جامعه‌شناس تأکید کرد: مدرسه و محیط اجتماعی نیز نقش مهمی در شکل‌گیری رفتار نوجوانان دارند. اگر نوجوان در مدرسه احساس ارزشمندی، مشارکت و هویت نکند، ممکن است این احساس را در جمع‌های بیرون از چارچوب‌های سالم جست‌و‌جو کند. ایجاد فضا‌های فرهنگی، هنری و ورزشی و دسترسی به مشاوره می‌تواند از گرایش به رفتار‌های پرخطر بکاهد.

منبع: ایسنا