نقش مهم والدین در کاهش یا تشدید اضطراب در کودکان

یک روانشناس گفت: بر اساس تجارب بالینی، مهم‌ترین عامل در کاهش یا افزایش اضطراب، والدین هستند.

کد خبر: ۴۱۴۳۱۶

تاریخ : ۲۳ ارديبهشت ۱۴۰۵ - ۰۹:۳۰

نوشته

به گزارش شهرآرانیوز؛ داوود فتحی با بیان اینکه بر اساس تجارب بالینی، مهم‌ترین عامل در کاهش یا افزایش اضطراب، والدین هستند، اظهار کرد: مواردی نظیر کنترل بیش از حد، حمایت فوق‌العاده (افراطی)، مدل‌سازی و تقویت اضطراب اجتماعی، داشتن باور‌های منفی در مورد کودکان، کمبود عواطف گرم و مثبت، عدم پذیرش کودک، انتقاد دائمی و وجود تعارض در محیط خانواده، همگی از جمله علت‌های اساسی بروز اضطراب در کودکان از ناحیه والدین محسوب می‌شوند.

وی با بیان اینکه نشانه‌های اضطراب به طور کلی به سه دسته جسمانی، شناختی و رفتاری تقسیم می‌شوند، گفت: به طوری که علائمی نظیر افزایش ضربان قلب، خستگی، تهوع، تنگی نفس و تعریق در زمره نشانه‌های جسمانی قرار می‌گیرند و در کنار آن، فرد با فکر وحشت، افکار اذیت‌کننده و یک‌سری علائم رفتاری خاص رو‌به‌رو می‌شود.

این روانشناس با اشاره به اینکه باید توجه داشت که یک‌سری از ترس‌ها در طول دوران رشد کودکان طبیعی هستند و در سنین مختلف به اشکال گوناگون بروز می‌کنند، تصریح کرد: باید میان استرس عادی که باعث عملکرد بهینه می‌شود و استرس شدید که منجر به اضطراب می‌شود، تمایز قائل شد.

فتحی با بیان اینکه در دانش روانشناسی، تست‌هایی وجود دارد که وجود اضطراب در کودکان را آشکار می‌کند که از آن جمله می‌توان به تست HTP یا ترسیم خانواده اشاره کرد، بیان کرد: در این تست، کودک با ترسیم آدمک به شکلی که در آن خط‌خطی کردن، پاک کردن مداوم، درشت کشیدن چشم‌ها و یا کشیدن دست و پا‌ها به صورت خبردار دیده شود، اضطراب خود را نشان می‌دهد.

وی در ادامه افزود: از سوی دیگر، دسته‌ای از اختلالات تحت عنوان «اختلالات بیرونی‌ساز» وجود دارند که در آنها والد، معلم یا روانشناس کاملاً نمود بیرونی اختلال را مشاهده می‌کنند که اختلال بیش‌فعالی و اختلال سلوک از نمونه‌های بارز آن هستند.

{$sepehr_key_212200}

پیامد‌های عدم درمان و تفاوت انواع استرس‌ها

این روانشناس گفت: آمار‌ها نشان می‌دهد نیمی از کودکان اضطرابی مستعد گرایش به مواد هستند و اساساً این اختلال باعث بروز مشکلات عملکردی در مدرسه شده و روابط والد-فرزندی را تحت تأثیر قرار می‌دهد، ضمن اینکه باید دانست در این زمینه چیزی به عنوان درمان خودبه‌خودی وجود ندارد.

فتحی با بیان اینکه در مبحث آسیب‌شناسی، دو مقوله استرس پس از سانحه و استرس حاد مطرح است، اظهار کرد: استرس پس از سانحه زمانی رخ می‌دهد که فرد در معرض یک حادثه تروماتیک قرار گرفته و دائم به آن فکر می‌کند، اما در استرس حاد، فرد در معرض استرس‌های مداوم قرار گرفته و آسیب می‌بیند.

وی با اشاره به اختلال وحشت زدگی اضافه کرد: همچنین در اختلال وحشت‌زدگی، فرد از موضوعی خاص می‌ترسد و دچار حملات پنیک و تنگی نفس می‌شود که در این موارد مداخله دارویی نیز ضرورت می‌یابد.

این روانشناس با اشاره به آمار‌های شیوع اختلالات اضطرابی در کودکان و نوجوانان گفت: بر اساس آمار‌های موجود، اضطراب جدایی بین ۳.۵ تا ۱۲.۵ درصد از کودکان را درگیر می‌کند که این میزان در دختران کمی بیشتر است؛ همچنین اضطراب تعمیم‌یافته بین ۲.۹ تا ۱۲.۴ درصد شیوع دارد که معمولاً در میان دختران و پسران مشترک بوده و در دوره نوجوانی شایع است.

وی افزود: هراس اجتماعی نیز از ۱.۱ تا ۶.۳ درصد در بین دختران و پسران و به‌ویژه در نوجوانان دیده می‌شود و هراس خاص بین ۳.۵ تا ۹.۲ درصد در کودکان و نوجوانان شیوع دارد.

فتحی ادامه داد: وسواس در میان پسران کمتر و در میان نوجوانان بیشتر است و اختلال وحشت‌زدگی حدود ۴.۱۰ درصد شیوع دارد که در میان دختران بیشتر دیده می‌شود؛ در نهایت اختلال استرس پس از سانحه بین ۱ تا ۳ درصد برآورد شده است که مجموع این آمار‌ها نشان می‌دهد بین حداقل ۱۵ تا حداکثر ۵۰ درصد از کودکان و نوجوانان، تجربه‌های اضطرابی را پشت سر می‌گذارند.

منبع: ایسنا