سرامیکی که از نمونه‌های خارجی سبک‌تر است | روایت یک زن که فرمول را خودش نوشت

وقتی فاطمه احسانی تصمیم گرفت سرامیک تولید کند، هیچ فرمول آماده‌ای در کار نبود. شش ماه آزمون و خطا، کلی کار خراب‌شده و یک کوره ۱۳۸۰ درجه‌ای، نتیجه‌اش شد محصولی که امروز مشتریان می‌گویند: «چقدر سبک است!»

کد خبر: ۴۱۶۴۶۵

تاریخ : ۰۷ خرداد ۱۴۰۵ - ۱۰:۰۰

نوشته

به گزارش شهربانو، کافی است دست دراز کنی و یکی از کارهایش را برداری. آن وقت تو هم اولین جمله‌ای که با تعجب خواهی گفت این است که «چقدر سبک است!»

بوی کارگاه سرامیک به اندازه کارگاه‌های سفالگری نیست. خبری از بوی گل آب‌خورده نیست، اما بوی رطوبت را می‌توان حس کرد. خاکی سفیدرنگ روی همه میز و صندلی‌ها خودنمایی می‌کند و لباسی سفیدرنگ تن کارگاه کرده‌است. اینجا سکوت کار خلق می‌کند.

{$sepehr_key_216225}

از چهارم ابتدایی

فاطمه احسانی متولد سال ۱۳۶۹ است. علاقه به هنر ذاتی است و او از کلاس چهارم ابتدایی نقاشی را به صورت حرفه‌ای شروع و کلاس‌های آن را گذرانده‌است. در دبیرستان، هنر خوانده و رشته دانشگاهی او صنایع دستی است. احسانی در هفتاد رشته هنری از قبیل شاخه‌های مختلف نقاشی، دکوپاژ، قلم‌زنی، حکاکی و دیگر رشته‌ها تخصص و مدرک دارد و تاکنون در سطح کشور به ۳ هزار نفر پانزده شاخه هنری را آموزش داده‌است.

او پس از تجربه رشته‌های مختلف هنری، در نهایت تصمیم می‌گیرد روی سفال کار کند و خلاقیت و نوآوری ویژه او که در رقابت با کالا‌های مشابه خارجی است، تولید سفال سبک است.

چه شد که سمت تولید سرامیک رفتی؟

به نقاشی علاقه داشتم. اولین تابلوی رنگ روغن را در دوران ابتدایی و کلاس چهارم کشیدم که آن را هنوز روی دیوار کارگاه دارم. بعد از اینکه رشته‌های مختلف هنری را تجربه کردم، تصمیم گرفتم به صورت جدی وارد کار سرامیک شوم. به نظرم رسید می‌توان همه رشته‌ها را در سرامیک خلاصه کرد و نشان داد. جای خلاقیت زیادی داشت و می‌شد هنر را در کالای مصرفی به نمایش گذاشت. طراحی سنتی، نقاشی، عروسک‌سازی و دیگر هنر‌ها را در سرامیک می‌توان آورد و خروجی‌های زیبایی گرفت. این شد که از سال ۱۳۹۶ به صورت جدی وارد کار شدم. اوایل در فضای کارگاهی کارآموزی کردم. بعد از مدتی، کار شراکتی و الان هم مستقل شده‌ام.

چقدر آزمون و خطا کردی؟

یک وقت‌هایی بدنه درنمی‌آمد. یک وقت‌هایی بدنه درمی‌آمد ولی در حرارت غیرمستقیم ترک می‌خورد. کلی کار خراب کردم تا بالأخره به نتیجه رسیدم. بیشتر کار‌های خراب‌شده را هنوز دارم. از طرفی، اتفاقاتی که در کوره می‌افتاد پیش‌بینی‌پذیر نبود. اگر دما کمی بالا و پایین یا برق قطع می‌شد، کاری که تا مرحله نهایی رفته بود خراب می‌شد و هیچ خروجی نداشتیم. در این میان، اگر کوره یا صفحه کوره هم آسیب می‌دید، کار ما حسابی درمی‌آمد و کلی خرج روی دست می‌گذاشت. با همه این سختی‌ها تصمیم گرفتم پای کاری که به آن علاقه دارم بمانم. به نظرم، چیزی که آدم را پای کار نگه می‌دارد عشق است، عشق به هنر و علاقه به آن.

چرا فرمول قدیم را دنبال نکردی و به دنبال کاری ویژه بودی؟

برایم سبک و سفید بودن خروجی سرامیک خیلی مهم بود. به دنبال کیفیت بالایی بودم که با نمونه‌های خارجی و وارداتی بتواند رقابت کند. همه نمونه‌ها را می‌دیدم تا از بازار عقب نباشم. هر فرمولی که به دست آوردم با تجربه خودم بود. آن‌قدر خراب کردم تا بالأخره به نتیجه رسیدم. الان می‌توانم ادعا کنم هیچ نمونه داخلی‌ای وجود ندارد که بتواند با نمونه‌کار‌های ما رقابت کند. از نظر سفیدی و سبکی، توانسته‌ایم کاری انجام دهیم که فراسرامیک است. دمای پخت همه در کوره‌ها ۱۱۱۰ درجه است، اما کار‌های من در دمای ۱۳۸۰ پخت می‌شود که استقامت کار را بالاتر می‌برد. در دوغاب، با آزمون و خطا به فرمولی کاملا شخصی رسیدم. شش هفت ماه فقط تجربه می‌کردم تا به فرمولی رسیدم که هم سبک هم سفید است. این فرمول همان فوت کوزه‌گری است که منحصر به خودم است. نمونه‌های دیگر در بازار کمی کرم‌رنگ و سنگین است ولی من به دنبال این دو تغییر بودم و در نهایت به نتیجه رسیدم. همه مشتری‌ها این نظر را دارند که نمونه کار‌های ما در بازار نیست. کپی‌برداری نمی‌کنیم و به دنبال کیفیت همراه با تنوع هستیم.

از کسی هم کمک گرفتی؟

ما یک گروه هنرمندیم که با ایده‌های مختلف در کنار هم جمع شده‌ایم و کار ما حاصل همین گروه بودن است. اکنون پانزده خانم به صورت حضوری در کارگاه کار می‌کنند که کار‌های مختلف از قالب‌زنی تا نقاشی را روی کار‌ها انجام می‌دهند: چهار نقاش، سه برجسته‌کار، سه پرداخت‌کار و سه ریخته‌گر. پانزده نفر نیز غیرحضوری در خانه برایم عروسک دست‌ساز می‌زنند که همه خانم هستند. ۹ نفر هم بازاریاب داریم که همه آقا هستند و فروش کار‌ها در سراسر کشور و به‌خصوص در نمایشگاه‌های مختلف بوده‌است. در کنار کار، آموزش هم برای من مهم است و خیلی از همکارانم از شاگردانم هستند. پانزده رشته هنری را به کارآموزان با کلاس‌های هنری و مجازی آموزش می‌دهم. تاکنون این هنر را به ۳ هزار نفر آموزش داده‌ام. چون راه‌بر کمیته امداد هستم، یک سری از آموزش‌ها را هم به خانم‌های تحت پوشش آنجا می‌دهم و در نهایت، افرادی که کارشان خوب است و خلاقیت دارند همکار خودمان می‌شوند. برای آنهایی هم که می‌خواهند مستقل کار کنند بازار فروش ایجاد می‌کنیم تا راه بیفتند و کم‌کم که کار دستشان آمد، خودشان وارد عرصه فروش شوند.

به صادرات هم رسیده‌ای؟

سفارش از نهاد‌های مختلف زیاد داریم که ممکن است به کشور‌های دیگر به عنوان هدیه رفته باشد، اما صادرات را به صورت جدی از اردیبهشت ماه سال آینده شروع خواهیم کرد. قرار است یک کار ویژه با عنوان هفت‌خان رستم آماده کنیم که جنبه فرهنگی هم داشته باشد. در کنار این، به دنبال تلفیق سرامیک با چوب، کچه و سرامیک و گلیم و سرامیک نیز هستیم. در این تولیدات، اولویت ما کار‌های سنتی ایرانی و مذهبی است.

{$sepehr_key_216226}