گفتاری از اولین عکاس دفتر بیت رهبر شهید انقلاب | همه عکس‌های دیدار‌های رهبر شهید، اسناد تاریخی هستند

گفتاری از رسول اولیاءزاده، اولین عکاس دفتر بیت رهبر شهید انقلاب که به‌طور اختصاصی در اختیار شهرآرا گذاشته است.

کد خبر: ۴۲۹۲۰۳

تاریخ : ۱۸ تير ۱۴۰۵ - ۱۳:۴۹

نوشته

به گزارش شهرآرانیوز؛ احتمالا برای هر کسی سؤال است که یک عکاس چطور وارد مجموعه بیت رهبری می‌شود تا با حضورداشتن در نزدیک‌ترین فاصله، برخی از تاریخی‌ترین و مهم‌ترین لحظات کاری شخص اول انقلاب اسلامی ایران را ثبت کند. رسول اولیاءزاده خیلی کوتاه در بخشی از گفتاری که در اختیار شهرآرا قرار داده به این موضوع هم اشاره کرده است.

او از سال ۱۳۶۸ وارد مجموعه دفتر رهبری شده و ۲۰ سال و تا سال ۱۳۸۸ در این مجموعه مشغول به عکاسی بوده است. اولیاءزاده می‌گوید اولین عکاسی است که وارد مجموعه بیت رهبر شهید انقلاب شده و ۲ دهه حضور در این مجموعه به‌عنوان اولین -و تا سال‌ها- تنها عکاس، اهمیت تاریخی بیشتری به فعالیت‌ها و آثار او می‌دهد که قطعا اگر صحبت‌هایش به‌طور مستندنگارانه منتشر شود، می‌تواند جذابیت‌هایی برای علاقه‌مندان از طیف‌های مختلف داشته باشد.

اولیاءزاده تا مقطع دکتری در رشته‌های هنری تحصیل کرده و مقاطع کارشناسی، کارشناسی‌ارشد و دکتری خود را به‌ترتیب در رشته‌های نقاشی، گرافیک و عکاسی گرفته است. علاوه‌بر سال‌ها حضور اولیاءزاده در مجموعه بیت رهبری و ثبت پرشمار رویداد‌های تاریخی با محوریت رهبر شهید انقلاب، آثار او طیف گسترده‌ای از موضوعات دیگر را هم دربرمی‌گیرد، از پرتره تا مناظر طبیعی و سوژه‌های اجتماعی.

بخش دیگری از فعالیت‌های اولیاءزاده در عرصه عکاسی، به آموزش اختصاص دارد که سال‌ها در مقام مدرس دانشگاه، دانش و تجربیات خود را به هنرجویان و دانشجویانش منتقل کرده است.

چگونگی ورود به دفتر رهبری به‌عنوان عکاس، فیلتر‌ها و مراحل احراز صلاحیت، شیوه و مراحل گزینش عکس‌ها برای انتشار و بهترین عکس‌هایش به انتخاب خودش، بخش‌های مختلفی است که به آن پرداخته و در ادامه می‌خوانید.

***

من عکاسی را از سال ۱۳۵۶ با دوست هنرمندم، رسول ملاقلی‌پور که بچه محل بودیم، شروع کردم. از اتفاقات دوران انقلاب عکس می‌گرفتیم و در لابراتوار‌های کوچکی که در خانه درست کرده بودیم، چاپشان می‌کردیم. بعد از پیروزی انقلاب، ما -من و آقای ملاقلی‌پور- در حوزه هنری آن‌زمان که اسمش حوزه اندیشه و هنر اسلامی بود، شروع به فعالیت کردیم. آقای ملاقلی‌پور با دوربین سوپرهشتی که در آن مجموعه بود، شروع کرد به فیلم‌برداری و من هم کار عکس را ادامه دادم.

از سال ۱۳۶۸ و ابتدای رهبری آقا، این افتخار را داشتم که اولین کسی بودم که به‌عنوان عکاس مجموعه دفتر رهبری شروع به فعالیت کردم. این همکاری به‌جز در وقفه‌هایی کوتاه به‌دلیل تحصیل، تا سال ۱۳۸۸ ادامه داشت.

چگونه به‌عنوان عکاس وارد دفتر رهبر شهید شدم

در سال ۱۳۶۸ که مجلس خبرگان در دو مرحله به رهبری آقا رأی دادند، ایشان در عین حال که رئیس‌جمهور بودند، در همان مجموعه کم‌کم فعالیت رهبری خودشان را هم شروع کردند. مدیر کل روابط عمومی دفتر، حجت‌الاسلام‌والمسلمین معزی بود. ایشان، من را خواستند و پس از نشستی که داشتیم و دیدن نمونه کارهایم گفتند شما برای عکاسی مجموعه دفتر رهبر معظم انقلاب انتخاب شده‌اید.

این‌طور کار هنری و عکاسی من در آن مجموعه آغاز شد. اولین و تنها عکاس دفتر بودم تا حدود سال ۱۳۸۵. بعد سیستمی راه‌اندازی شد و دفتر نشر آثار رهبر معظم انقلاب باعنوان khamenei.ir در آن مجموعه فعالیتش را آغاز کرد و افراد دیگری را هم برای کار عکاسی جذب کردند.

منتها همان‌طور که عرض کردم، اولین کسی که در ارتباط با عکس و عکاسی با دفتر ایشان همکاری‌اش را شروع کرد، من بودم که به‌طور ثابت و دائم فعالیت داشتم. در طول دوران فعالیتم، در همه لحظات و صحنه‌هایی که برنامه‌ای آفیش می‌شد و باید عکسی تهیه می‌شد، من حضور داشتم. تعطیل و غیرتعطیل نداشت. مثلا یادم هست که قرار بود در جلسه‌ای دریادار شمخانی به‌عنوان فرمانده نیروی دریایی ارتش جمهوری اسلامی درجه و حکم فرماندهی را از دست رهبرشهید دریافت کنند، ساعت ۶ صبح بود و من هم آن جلسه را ثبت کردم.

بررسی قابلیت‌های هنری و احراز صلاحیت، فیلتر‌های ورود

احتمالا برای بسیاری این پرسش مطرح است که عکاس دفتر و مجموعه رهبر معظم انقلاب چطور انتخاب می‌شد. این‌کار دو مرحله کلی داشت؛ یکی فرایند آزمون هنری و دیگری بررسی صلاحیت. فرایند آزمون هنری به این خاطر است که ببینند آن شخص از لحاظ هنری قابلیت دارد یا خیر که در این مرحله قابلیت‌های هنری فرد ارزشیابی می‌شود.

درمورد خود من، این فرایند توسط حجت‌الاسلام معزی انجام شد. با توجه به اینکه آقای معزی هنرشناس بود و با افرادی که در زمینه هنری فعالیت داشتند آشنایی داشت، ارزش‌گذاری اولیه را ایشان انجام داد و پذیرفت که من قابلیت این‌کار را دارم که بتوانم به لحاظ هنری و تخصصی همکاری کنم. بخش بررسی احراز هویت و صلاحیت‌های حراستی و گزینشی هم سر جای خودش باقی بود. بعد از تأیید آقای معزی، من را برای ارزشیابی گزینش فرستادند که آنجا هم به‌خوبی سپری شد.

همه دیدار‌ها و برنامه‌ها مهم بود و همه عکس‌ها اسناد تاریخی

به خاطر اینکه جایگاه رهبری جایگاه حساسی بود، همه دیدار‌ها و برنامه‌ها و جلسات مهم بود و نمی‌شد گفت کدام دیدار اولویت داشته یا اهمیتش بیشتر بوده است. مثلا ما همه‌ساله ایام سال نو را با حضرت آقا مشرف می‌شدیم زیارت حضرت رضا (ع).

سال ۱۳۸۲ که آمریکا به عراق حمله کرد، مسافرت مشهد ناتمام انجام شد و بلافاصله برگشتیم تهران و جلسه‌ای با فرماندهان ارتش و سپاه تشکیل شد که تبعات حمله آمریکا به عراق برای جمهوری اسلامی بررسی شود و اینکه ما باید چه تدابیری را رعایت کنیم. این یک بُعد است. در بُعد دیگر جلسات عمومی بود که آنها هم اهمیت و جذابیت‌های خودش را داشت. مثلا ایشان جلسه‌ای با جانبازان بالای ۵۰ درصد و خانواده‌هایشان داشتند که آنها دقایقی طولانی صحبت می‌کردند.

این دیدار هم ویژگی‌های تصویری بارزی داشت که یک نمایشگاه اختصاصی برای این برنامه تدارک دیدم و کتاب این دیدار هم چاپ شد. برای من به‌عنوان عکاس آن مجموعه، همه دیدار‌ها مهم بود و می‌دانستم باید طوری عکاسی کنم که این عکس‌ها که سند تاریخی و هنری آن مجموعه است، هر کدام دارای قابلیتی باشند که بشود در آینده به آن استناد کرد.

مراحل گزینش عکس‌ها

اما پس از مرحله ثبت عکس، مرحله گزینش آنها مطرح می‌شود که خودش دارای اهمیت زیادی است. در دفتر مجموعه رهبر شهید شیوه گزینش عکس‌ها دو مرحله داشت؛ ابتدا خودم عکس‌هایی را که می‌گرفتم با نگاه خودم انتخاب می‌کردم و بعد دوستان دیگری می‌آمدند و عکس‌های منتخب را می‌دیدند و آنها را از جهات مختلف بررسی و سپس چند عکس را برای انتشار انتخاب می‌کردند.

خیلی وقت‌ها نظرمان مشترک بود. عکس‌هایی که برای خبرگزاری‌ها می‌فرستادم، پس از این مراحل بود. شخص ایشان برای گرفتن عکس خاصی پیشنهاد نمی‌دادند. اما گاه که آلبومی از عکس‌هایی که از اتفاقات یا مسافرت‌های خاصی که به استان‌ها و شهر‌های مختلف داشتند، تهیه می‌کردم و خدمتشان ارسال می‌شد، نظراتی می‌دادند، گاه متنی می‌نوشتند و گاه حضوری و شفاهی به من اظهار لطف می‌کردند.

{$sepehr_key_229262}

شاه‌بیت عکس‌های من

همان‌طور که شعرا در شعرهایشان شاه‌بیتی دارند، من هم در میان عکس‌هایم، فریم‌هایی دارم که شاه‌بیت‌های دوران فعالیتم است. یکی از آنها، عکسی از رکوع آقاست. یک‌سال در سالروز ۱۵ خرداد، ایشان به ورامین رفتند. من از همه مراسم عکاسی کردم، از جمله از نماز ظهر و عصر که به امامتشان برپا شد. آنجا من عکسی زیبا و منحصر‌به‌فرد از آقا در حال رکوع گرفته‌ام، با اینکه برنامه خبری بود، این عکس دارای ویژگی‌های بالای هنری است.

عکس دیگر، عکسی مینی‌مالیستی است که در سال ۱۳۸۰ در اصفهان از آقا گرفتم. جلسه‌ای طولانی با چهره‌های شاخص اصفهان برگزار شده بود که شاید ۳ ساعت طول کشید. در آن عکس، چهره‌ای از ایشان نیست، اما هر کسی آن عکس را نگاه می‌کند، تشخیصش این است که رهبرشهیدانقلاب است. البته این عکس‌ها منتشر نشده و در اختیار مجموعه است.