راز آرامش شهید آیت‌الله خامنه‌ای چه بود؟ | روایت شهاب مرادی از ویژگی‌های شخصیتی ایشان

حجت الاسلام شهاب مرادی با تشریح ابعاد روان‌شناختی شخصیت شهید آیت‌الله خامنه‌ای به تبیین عوامل آرامش و استواری این شخصیت برجسته پرداخت.

کد خبر: ۴۳۱۸۶۲

تاریخ : ۲۸ تير ۱۴۰۵ - ۱۵:۱۵

نوشته

به گزارش شهرآرانیوز، نظم فکری، حضور ذهن قوی و دوری از شتاب‌زدگی؛ اینها ویژگی‌هایی است که شهاب مرادی، شخصیتِ شهید آیت‌الله خامنه‌ای را فراتر از کلیشه‌های رایج و با مفاهیم تخصصی نظیر «خودتنظیمی هیجانی»، «انسجام درونی» و «انعطاف‌پذیری شناختی» واکاوی می‌کند.

وی معتقد است که آنچه آن فقیه فرزانه را به شخصیتی ممتاز بدل کرده بود، نه فقط احاطه بر فقه و اصول، بلکه «بلوغ روان‌شناختی» و هماهنگیِ عمیق میان باور‌های قلبی و رفتار‌های عقلانی ایشان بود. روایتی که در ادامه می‌خوانید، تلاشی است برای فهمِ رازِ آن آرامشِ تحسین‌برانگیز.

حجت الاسلام شهاب مرادی با اشاره به سال‌ها حضور در جلسات درس خارج ایشان می‌گوید: «بر اساس مشاهداتم از آن عبد صالح خدا و رهبر فرزانه و حکیم، آنچه در شخصیت ایشان بیش از همه برجسته بود، انسجام درونی، خودتنظیمیِ هیجانی نظم فکری، حضور ذهن قوی و عقلانیت در ارزیابی‌ها و خردمندی در تصمیم‌گیری بود.»

وی ادامه می‌دهد: «در رفتار و گفتار ایشان نشانی از شتاب‌زدگی، واکنش‌های هیجانی یا داوری‌های عجولانه یا پیش‌داوری‌های مرسوم را ندیدم. آرامش، استقامت و ظرفیت بالای تحمل فشار نیز در شخصیت ایشان در حد اعلی کاملاً مشهود بود. به تعبیر روان‌شناسیِ شخصیت، میان باورها، ارزش‌ها و رفتار‌های ایشان یکپارچگی و هماهنگی درونی مشاهده می‌شد که از ثبات شخصیت و بلوغ روان‌شناختی و مرتبه‌ای ممتاز از تعالی و فرزانگی شخصیت حکایت داشت. در میان شخصیت‌های برجسته‌ای که توفیق آشنایی یا شاگردی آنان را داشته‌ام، این ویژگی‌ها در کنار هم از ایشان شخصیتی بی‌نظیر ساخته بود.»

{$sepehr_key_232352}

حافظه و حضور ذهن؛ محصولِ نظم ذهنی

این استاد دانشگاه با تأکید بر ویژگی‌های شناختی رهبر شهید، ادامه می‌دهد: «یکی دیگر از ویژگی‌های برجسته آن عالم کامل، حافظه کم‌نظیر و حضور ذهن قابل توجه بود؛ حافظه و حضور ذهنی که برایم واقعاً شگفت‌انگیز بود. در فضای درس، این ویژگی‌ها در کنار احاطه و تسلط ایشان بر فقه، اصول، رجال و روایات اهل‌بیت (ع) و پاسخ‌های دقیق و ارتجالی ایشان به پرسش‌های فضلای حاضر در درس نمایان می‌شد.»

مرادی خاطرنشان می‌کند: «به گمان من، این ویژگی تنها حاصل حافظه قوی نبود، بلکه از نظم ذهنی، تمرکز و توجه عمیق به پدیده‌ها و امور و به انسان‌ها حکایت داشت و می‌توان آن را محصول کارکرد مطلوب فرایند‌های شناختی، توجه پایدار و سازمان‌یافتگی ذهنی ایشان دانست.»

خودکارآمدی؛ باور به حل مسئله

حجت الاسلام شهاب مرادی با بیان اینکه نگاه ایشان به مدیریت و جامعه همواره بر پایه امید و قدرت حل مسئله بود، می‌گوید: «همیشه در ایشان نوعی خودکارآمدی عمیق و ذاتی می‌دیدم؛ یعنی باور به امکان اقدام، حل مسئله و عبور از دشواری‌ها. رهبر شهیدمان و آن مجاهد خستگی‌ناپذیر، از مردم و مسئولان همواره این خودکارآمدی، اعتماد به نفس و خودباوری را انتظار داشتند.»

جمعِ آزاداندیشی و تدین؛ کمیاب در روزگار ما

این چهره حوزوی و دانشگاهی در بخش دیگری از این واکاوی شخصیتی تصریح می‌کند: «نکته مهم دیگر، جمع میان آزاداندیشی و تدین بود. آن فقیه و عالم ربّانی، ذهنی باز، دور از تعصب و با انعطاف‌پذیری شناختی آماده شنیدن دیدگاه‌های مختلف بودند، اما در عین حال در رفتار شخصی، بسیار متدین، مقید، پایبند و شدیداً علاقه‌مند به سنن و آداب دینی بودند. این جمع، جمعی است که در روزگار ما کمتر می‌توان نمونه‌های برجسته آن را مشاهده کرد.»

روان‌شناسی برای فهمِ این شخصیت کافی نیست

حجت الاسلام مرادی در پایان تأکید می‌کند: «با این همه، معتقدم روان‌شناسی به تنهایی برای فهم ابعاد چنین شخصیت کامل و الهی، کافی نیست. روان‌شناسی می‌تواند از این موارد بگوید؛ اما برای فهم زوایای الهی شخصیت آن یگانه دوران، که اغلب آن موارد پنهان و مکتوم مانده و نیز عیار ایمان و اخلاص و فضائل و مکارم اخلاقی، عرفانی و معرفتی ایشان، باید به سراغ علم عرفان و علم اخلاق رفت. تنها با همکاری این علوم شاید بتوان اندکی به «بلندای قامتِ یقین او به وعده‌های الهی» نظر افکند و بخشی از راز آرامش، استقامت و استواری آن سید و آقای شهید را درک کرد.»

منبع: فارس