تلاش ناکام برای نجات تلسکوپ سوئیفت | سقوط به زمین نزدیک است

تلسکوپ فضایی نیل گِهرِلز سوئیفت پس از بیش از دو دهه فعالیت علمی، به دلیل کاهش تدریجی ارتفاع مداری خود در مسیر بازگشت به زمین قرار گرفته است. تلاش ناسا و شرکت کاتالیست اسپِیس تکنالِجیز برای انتقال این تلسکوپ به مداری بالاتر نیز به دلیل بروز مشکل در فضاپیمای نجات، لغو شد و اکنون سقوط کنترل‌ناپذیر سوئیفت در انتظار است.

کد خبر: ۴۴۱۵۹۲

تاریخ : ۰۹ شهريور ۱۴۰۵ - ۰۹:۲۳

نوشته

به گزارش شهرآرانیوز؛ وبگاه اسپِیس در گزارشی آورده است:

تلسکوپ فضایی نیل گِهرِلز سوئیفت (Neil Gehrels Swift Observatory) در نوامبر ۲۰۰۴ میلادی به مدار زمین فرستاده شد. این تلسکوپ طی دو دهه گذشته با بهره‌گیری از سه ابزار خود، انفجار‌های پرتو گاما، یعنی قوی‌ترین نوع نور در جهان، و دیگر رویداد‌های کیهانی را مورد مطالعه قرار داده است؛ با این حال، مأموریت علمی سوئیفت اکنون به پایان رسیده و عمر مفید آن نیز خاتمه یافته است.

چرا مدار سوئیفت کاهش پیدا می‌کند؟

افزایش فعالیت خورشیدی طی سال‌های اخیر موجب شده اصطکاک جَو در لایه‌های بالایی زمین بیشتر شود. همین اصطکاک به‌مرور ارتفاع مدار سوئیفت را کاهش داده و این تلسکوپ را در مسیر سقوط به جَو زمین قرار داده است.

درخواست برای نجات سوئیفت

ناسا در سپتامبر ۲۰۲۵ میلادی برای نجات سوئیفت فراخوان صادر کرد. این تلسکوپ برای اینکه بتواند همچنان در مدار باقی بماند، باید به مداری بالاتر منتقل می‌شد؛ در غیر این صورت، به جَو زمین سقوط می‌کرد.

شرکت کاتالیست اسپِیس تکنالِجیز (Katalyst Space Technologies) مستقر در آریزونا به این فراخوان پاسخ داد و قراردادی ۳۰ میلیون دلاری با ناسا برای اجرای این عملیات امضا کرد. این شرکت با سرعت بالا فضاپیمای رباتیکی به نام لینک/LINK را طراحی و در ۳ ژوئیه ۲۰۲۶/ ۱۲ تیر ۱۴۰۵ به فضا پرتاب کرد تا به سوئیفت متصل شود و آن را به مدار بالاتری انتقال دهد.

با این حال، لینک پس از پرتاب با مشکلاتی در کنترل جهت‌گیری، یعنی توانایی حفظ جهت‌گیری صحیح فضاپیما، روبه‌رو شد. در نهایت، ناسا و شرکت کاتالیست تصمیم گرفتند عملیات نجات را لغو کنند.

{$sepehr_key_243691}

مشکل اصلی، کمبود زمان بود

گون‌هی لی (Ghonhee Lee)، مدیرعامل شرکت کاتالیست، گفت: این نتیجه‌ای نبود که می‌خواستیم، اما مهم است که ابعاد بی‌سابقهٔ این مأموریت را درک کنیم. این یک مأموریت بلندپروازانه، پرخطر و با پاداش بالا بود که در آن یک ربات فضایی را در مدت ۹ ماه طراحی، ساختیم و پرتاب کردیم.

لی با اشاره به نقش محدودیت زمانی در این نتیجه گفت: فکر می‌کنم اگر ۱۲ ماه، یعنی فقط سه ماه بیشتر، زمان داشتیم تفاوت چشمگیری ایجاد می‌شد.

سوئیفت اکنون در مسیر بازگشت به زمین قرار دارد، اما هنوز مشخص نیست این تلسکوپ دقیقاً چه زمانی و در چه مکانی سقوط خواهد کرد.

سقوط سوئیفت کنترل‌ناپذیر خواهد بود

آلیس فیشر (Alise Fisher)، مسئول ارتباطات عمومی در دفتر اخترفیزیک ناسا، تأیید کرده است که سقوط سوئیفت کنترل‌ناپذیر خواهد بود. زمان دقیق این سقوط به عوامل مختلفی بستگی دارد و ناسا پیش‌بینی کرده است که این رویداد زودتر از اکتبر (۹ مهر تا ۹ آبان) اتفاق نخواهد افتاد.

ناسا اعلام کرده است که با نزدیک‌تر شدن زمان سقوط، اطلاعات بیشتری درباره آن منتشر خواهد کرد.

انتظار ناسا این است که بخش عمده قطعات سوئیفت هنگام ورود به جَو بسوزند، اما احتمال دارد برخی اجزای آن سالم بمانند و به سطح زمین برسند. با این حال، احتمال آسیب دیدن افراد روی زمین بسیار ناچیز ارزیابی شده است.

{$sepehr_key_243692}

چه قطعاتی ممکن است از سقوط جان سالم به در ببرند؟

جرم خشک سوئیفت، یعنی وزن فضاپیما بدون سوخت، حدود ۶۱۳ کیلوگرم است. تجهیزات علمی این تلسکوپ نیز شامل تلسکوپ هشدار انفجار، تلسکوپ فرابنفش/مرئی و تلسکوپ پرتو ایکس می‌شود.

دارن مک‌نایت (Darren McKnight) از شرکت لئولَبز (LeoLabs) معتقد است جرم و ساختار سوئیفت به شکلی است که این فضاپیما در جَو به‌خوبی متلاشی می‌شود و خطری برای سطح زمین ایجاد نمی‌کند.

با وجود این، او اشاره کرده است که لنز‌های نوری و مخازن تیتانیومی ممکن است بتوانند از سقوط جان سالم به در ببرند.

نگرانی درباره سقوط‌های کنترل‌ناپذیر در آینده

ایوان رایت (Ewan Wright)، دانشجوی دکتری دانشگاه بریتیش کلمبیا، تأکید کرده است که با توجه به جرم سوئیفت، احتمال سالم‌ماندن برخی قطعات آن وجود دارد.

او همچنین افزود که مدار ۲۱ درجه‌ای این تلسکوپ به این معناست که محل سقوط آن می‌تواند در هر نقطه‌ای بین عرض‌های ۲۱ درجه شمالی تا ۲۱ درجه جنوبی باشد.

رایت اظهار کرد: محتمل‌ترین اتفاق این است که بقایای آن در دریا فرود آیند، اما احتمال برخورد با مناطق مسکونی و ایجاد تلفات نیز وجود دارد.

او در پایان هشدار داد که با افزایش تعداد سقوط‌های کنترل‌ناپذیر ماهواره‌ها و موشک‌ها در هر سال، احتمال برخورد این بقایا با انسان‌ها نیز افزایش پیدا می‌کند.

منبع: ایرنا

{$sepehr_key_243693}