درماندگی یک شهرک ویران

ریز و درشت مشکلات شهرک قدس که زندگی ساکنان را دشوار کرده است

کد خبر: ۶۲۹۷

تاریخ : ۱۳ مهر ۱۳۹۸ - ۰۷:۱۴

نوشته

لیلی رحمانی - زندگی در میان خاک، املاک تخریب شده و کنده کاری‌های ناتمام بیشتر شبیه به آوارگی است. شهرک قدس سال هاست در بلاتکلیفی ساخت وسازها، احداث روگذری برای اتصال به آن سوی شهر، کنده کاری‌های آب و فاضلاب و خیابان‌های پر از خاک و نخاله ویران شده است. از زمانی که مجتمع‌های تجاری بزرگ در اراضی اطراف شهرک قدس سر برآوردند و این محدوده به شهر ملحق شد، شاید امید آن می‌رفت که به حال ساکنان این جزیره دور افتاده فکری شود، اما از میان همه امکانات شهر تنها نام «شهرک‌قدس» به ساکنان این محدوده رسیده است و با وجود چندبرابر شدن جمعیت، این شهرک هنوز شکل و شمایل روستایی مطرود را دارد. برای رفتن به شهرک قدس وارد خیابان شهید چراغچی ۱۳ می‌شویم، محدوده‌ای در حاشیه صدمتری که در محدوده منطقه ۳ شهرداری قرار دارد، محدوده‌ای که با احداث مجتمع‌های تجاری شرکت سپاد، بیشتر در حاشیه قرار گرفته است.

عملی نشدن احداث روگذر
خیابان اصلی به جـاده ای‌خـاکی می‌ماند و با عبور هر خودرو یا موتور سیکلت ابری از خاک بلند می‌شود. در اطراف خیابان نیز خانه‌ها بدون هیچ نظمی و درحالی که هر کدام نمایشگر سلیقه و مقدار امکانات صاحب خانه هستند، کنار هم قرار گرفته اند. هنوز چند دقیقه از حضورمان نگذشته است که اهالی محل از خانه هایشان بیرون می‌آیند و گردمان را می‌گیرند. درد اصلی شان عملی نشدن وعده روگذری است که قرار بوده است شهرک قدس را به بولوار ابوطالب شمالی متصل کند. به گفته یکی از اهالی این طرح قرار بود از سال‌ها پیش به صورت مشترک و با همکاری شرکت سپاد و شهرداری انجام شود، اما هنوز به همین شکل باقی مانده است؛ بنابراین تخریب ساختمان‌ها و بلاتکلیفی برای اجرای طرح جز تلی از خاک برای آن‌ها چیزی نداشته است.
اغراق نمی‌کنند، با عبور حتی یک خودرو چنان گرد و خاکی به هوا بلند می‌شود که نمی‌توانیم جلوی چشممان را ببینیم، کسبه هم می‌گویند جارو و تمیز کردن خاک‌های مغازه جزو کار‌های روزمره شان شده است.
غلامی، یکی از اهالی، مـی گـوید: اگـر نمی‌توانند این پروژه را اجرا کنند بیایند و با ریختن کمی آسفالت اوضاع را از این آشفتگی در بیاورند. زمستان هم که نزدیک است. شما در نظر بگیرید روی این همه خاک، باران یا برف ببارد، آن وقت همه زندگی مان گل و لای می‌شود. او به کمی آن طرف‌تر اشاره می‌کند و ادامه می‌دهد: آن چند بلوکه سیمانی را ببینید. همه چیز تا آن قسمت روبه راه و خیابان کشی شده است، اما اینجا که قسمت نهایی طرح هم محسوب می‌شود بلاتکلیف مانده است.

ناامید از سرنوشت نامعلوم فضای سبز
اهالی در ادامه از ما می‌خواهند به سمت زمینی برویم که از گذشته قرار بوده است فضای سبز شود، اما هنوز سرنوشت آن معلوم نیست. آن‌ها امید دارند روزی در این محدوده پارک بزرگی ساخته شود.
یکی از خانم‌های محل ابروهایش را درهم می‌کشد و می‌گوید: باور کنید چاره‌ای جز تحمل کردن نداریم. اگر می‌توانستیم از مدت‌ها پیش از این محله رفته بودیم. بچه‌های ما حتی یک فضای بازی کوچک ندارند تا برای چند ساعت بتوانند اوقاتشان را در آن بگذرانند. شهرداری هم این املاک را خراب و بعد به حال خود رها می‌کند.

ناامنی در مرز‌های گیج کننده
خانم دیگری که در کنار ۲ فرزند خردسالش ایستاده است و به حرف‌های ما گوش می‌دهد می‌گوید: پارک که نداریم هیچ، امنیت هم نداریم. کمی جلوتر می‌آید و ادامه می‌دهد: همین الان خودتان ببینید این زمین‌های خالی مرکز جمع شدن متکدیان و معتادان شده است و در ساعات تاریکی کسی جرئت عبور از اینجا را ندارد. از خانه خود ما چندبار سرقت شده است. به گفته او در زمان تاریکی امکان ندارد کسی از روی تنها پل عابر که تنها مسیر عبور آن‌ها نیز هست بگذرد و زورگیری به سراغش نرود. یکی دیگر از اهالی ادامه حرف همسایه اش را می‌گیرد: نمی‌دانیم تقسیم بندی این منطقه چگونه است. هربار که با کلانتری تماس می‌گیریم و موضوع سرقت‌ها را مطرح می‌کنیم، می‌گویند: این قسمت مربوط به ما نیست! ما که نفهمیدیم تقسیم بندی‌ها بر چه مبنا و به چه صورت است.
خوش نیت که از قدیمی‌تر هاست با شنیدن موضوع مرزبندی‌ها سر درددلش باز می‌شود و می‌گوید:‌تقسیم بندی‌ها تنها به کلانتری‌های محل مربوط نمی‌شود، ما با شهرداری هم همین مشکل را داریم. قسمتی از کوچه‌ها جزو شهرداری منطقه ۲ و قسمت دیگر در محدوده شهرداری منطقه ۳ است که این موضوع فقط ما را سردرگم می‌کند.

داستان غریب یک دبستان فرسوده
در ادامه یکی از اهالی از اوضاع نابسامان فضا‌های آموزشی محله سخن می‌گوید، از تعداد کم مدارس و جمعیت بالایی که در هر کلاس درس می‌نشینند و نبود امکانات. می‌گوید:‌کافی است به تنها دبستان پسرانه اینجا سری بزنید. این مدرسه دیگر نه کشش و توان جای دادن جمعیت رو به رشد اینجا را دارد و نه حتی معلم، میز و صندلی مناسب.
قاسمی اضافه می‌کند: بچه هایمان ناچارند در همین مدرسه بی امکانات فرسوده تحصیل کنند. اصلا گاهی شک می‌کنیم آموزش و پرورش نظارتی بر مدارس این محدوده داشته
باشد. به سمت ۲ دبستان ابتدایی می‌رویم که اهالی نشانی اش را داده اند. همه چیز گویاست. ساختمان یک طبقه و کوچک مدرسه پسرانه که در فاصله کمی از آن چند سطل زباله آلوده قرار دارد و پرواز حشرات بر روی آن‌ها دیده می‌شود. ساکنان می‌گویند دیدن موش، مار و سوسک هم از صحنه‌های عادی و پرتکرار این کوچه هاست.

سرگردانی از کوچه‌های بی نام و خانه‌های بی پلاک
از مدرسه هم می‌گذریم و به داخل کوچه‌های پر تراکم شهرک می‌رویم. کوچه‌ها تابلو شناسایی و اسم ندارند. اهالی می‌گویند بار‌ها برای نام گذاری کوچه‌ها به شهرداری نامه زده اند، اما هیچ اتفاق مثبتی دراین باره نیفتاده است. اما مشکل به اینجا ختم نمی‌شود، چراکه کوچه‌های بی نام خانه‌های بدون پلاک را هم در خود جای داده و ساکنان را سرگردان کرده اند.

فروش لوازم خانه برای پرداخت اقساط آب و فاضلاب
خیابان آن قدر شلوغ و پرترافیک است که حتی توقف چند  ثانیه‌ای خودرو ما هم ترافیک شدیدی ایجاد می‌کند، هرچند کنده کاری‌های اجرای پروژه فاضلاب شهری هم سهم بزرگی در این آشفتگی دارد. اجرای پروژه فاضلاب شهری در ظاهر تحقق یکی از خواسته‌های اهالی است، اما گویا هزینه‌های اجرای طرح به دردی عمیق‌تر از نداشتن سیستم فاضلاب شهری تبدیل شده است. تعدادی از اهالی با قبض‌های آب در دست جلو می‌آیند و می‌گویند شرکت آب و فاضلاب مشترکان را ملزم کرده است ظرف کمتر از چند ماه هزینه انشعابات فاضلاب شهری را پرداخت کنند و اخطار داده است که در صورت پرداخت نکردن، آب مصرفی شان قطع خواهد شد. یکی از کسبه با بیان اینکه برای مشترکان مختلف از یک تا بیش از ۵ میلیون تومان روی قبض‌ها مبلغ تعیین شده است می‌گوید: نه مبنای قیمت گذاری‌ها مشخص است و نه نحوه اخذ مبالغ، برای عده‌ای قسط بندی می‌کنند برای برخی نه! این‌ها باعث شده است عده‌ای از اهالی برای جلوگیری از قطع شدن آب مجبور به فروش وسایل خانه شان شوند. این عادلانه نیست که از زور و تهدید استفاده می‌کنند. ظاهرا هزینه‌های بالا دیگرمشکلات اهالی را به حاشیه برده است.
انگار کسی حوصله ندارد از شیب‌های نامناسب کوچه‌ها و جدول ها، جوی‌های نامناسب و غیراصولی‌ای که پای اهالی و یا چرخ دوچرخه‌ها را به درون می‌کشد، آسفالت‌های زخمی خیابان، نبود درمانگاه و مطب پزشک عمومی و... حرف بزند.

مهم‌ترین دغدغه‌ها
اجرایی نشدن احداث روگذر شهرک قدس-بولوار ابوطالب شمالی
نبود فضای سبز
مدارس فرسوده
هزینه بالای طرح اگو
کوچه‌های فاقد تابلوی شناسایی
خانه‌های بدون پلاک
نبود امنیت در محله

وعده‌ها
آغاز عملیات اجرایی احداث روگذر پیش از پایان سال ۹۸
بازسازی دبستان پسرانه

آغاز عملیات اجرایی روگذر پیش از پایان سال ۹۸
کلید حل بسیاری از مشکلات شهرک قدس در تکمیل پروژه‌ای است که طی چند دوره مدیریت شهری گذشته بر لزوم انجام آن تأکید شده، اما تا کنون محقق نشده است به همین دلیل به سراغ احسان قیطاقی، معاون فنی و اجرایی شهرداری منطقه ۲، می‌رویم. او دراین باره به ما می‌گوید: در این دوره مدیریت شهری، مدیران عالی رتبه شهرداری از جمله شهردار مشهد و رئیس شورای شهر دست کم ۵ بار از این پروژه بازدید و بر تسریع تکمیل آن تأکید کرده اند. کمتر از ۲ ماه قبل در جلسه‌ای که با همین موضوع برگزار شد، بر سرعت بخشیدن در اجرای پل روگذر ابوطالب شمالی و احداث بولوار چهل وپنج متری تأکید شد.
به گفته قیطاقی یکی از دلایل به تعویق افتادن اجرای طرح، اختلاف بین شهرداری و شرکت سپاد در خصوص متراژ بولوار بوده است که براساس مدارک استخراج شده از بایگانی‌های شهرسازی و... برخلاف نظر شرکت سپاد این بولوار باید چهل وپنج متری باشد.
معاون فنی و عمران شهرداری منطقه ۲ خاطرنشان می‌کند: از مجموع ۱۱۵ ملک در محدوده اجرای طرح، ۳۸ مورد با واگذاری املاک مخالفت کرده بودند که ۲۶ مورد آن‌ها از طریق هشدار و توافق خریداری شده اند، اما ۱۲ مالک دیگر نیز تاکنون موافقت خود را اعلام نکرده اند که به آن‌ها اخطار داده ایم.
بر اساس صحبت‌های قیطاقی طراحی پل و طراحی بولوار از طریق سازمان ترافیک به صورت هم زمان در حال انجام است. او نوید این را می‌دهد که عملیات اجرایی طرح تا پیش از سال ۹۸ آغاز شود.
قیطاقی در پایان صحبت هایش از اجرای ۲ طرح دوربرگردان به صورت پل هوایی، یکی برای ورود و دیگری برای خروج از شهرک قدس خبر می‌دهد و بیان می‌کند: اکنون عملیات اجرایی پل شرقی آغاز شده و اقداماتی، چون جابه جایی فضای سبز و روت بال (جابه جایی بدون آسیب) ۱۱۰ درخت نیز در همین راستا صورت گرفته است.

بازسازی دبستان پسرانه در انتظار اعتبار
سخن گوی اداره کل آموزش و پرورش خراسان رضوی در پاسخ به دغدغه مهم ساکنان شهرک قدس، با ارائه توضیحاتی درباره کمبود‌های موجود در مدارس این شهرک اظهار می‌کند: مشکل کمبود فضا‌های آموزشی معمولا در مناطق حاشیه‌ای شهر وجود دارد و متأسفانه امسال با افزایش آمار دانش آموزان این مسئله دوچندان شده است.
به گفته مهدی مجیدی فر با افزایش یک کلاس درس به یکی از دبستان‌های شهرک قدس، کمبود‌هایی در زمینه تجهیزات، میز و نیمکت ایجاد شده است که به زودی حل خواهد شد.
همچنین دبستان پسرانه این شهرک در فهرست تخریب و تجهیز اداره کل آموزش و پرورش قرار گرفته است که پس از تخصیص اعتبار و همراهی خیران بازسازی خواهد شد.

تعیین هزینه‌ها بر اساس تعرفه مناطق کم برخوردار
گرانی و تعرفه‌های انشعاب که همه ساکنان محل را به نوعی درگیر خود کرده است را به عنوان یکی از دغدغه‌های اصلی مردم با معاون خدمات مشترکین و درآمد شرکت آب و فاضلاب مشهد در میان می‌گذاریم. شهناز نیشابوری با تأکید بر قانونی بودن نرخ‌های اعلام شده و تعیین آن‌ها طبق جدول هزینه‌های سال ۱۳۹۸ می‌گوید: این هزینه‌ها در مناطق مختلف شهری متفاوت است. از این رو نرخ گذاری هزینه‌های انشعابات شهرک قدس بر اساس حوزه‌های درآمدی کم برخوردار جدول صورت گرفته است.
به گفته نیشابوری خانواده‌های معظم شهدا، اسرا، مفقودالاثرها، جانبازان ۲۵ درصد و بالاتر، آزادگان، همسران جانبازان، آزادگان متوفی و همچنین مددجویان تحت پوشش کمیته امداد امام خمینی (ره) و سازمان بهزیستی کل کشور در صورت ارائه سند مالکیت از پرداخت هزینه‌های انشعاب آب و فاضلاب برای یک واحد مسکونی معاف هستند.
او با بیان اینکه اعتراض و گله‌های ساکنان به گوش ما رسیده است یادآور می‌شود: تسهیلاتی برای پرداخت مبالغ در نظر گرفته شده است که شامل کاهش مبلغ از ۲۵ درصد به ۱۰ درصد و افزایش اقساط از ۱۶ ماه به ۲۰ ماه می‌شود.