بازخوانی نقش زنان در بروز و ظهور انقلاب اسلامی

دکتر محمدحسین ساجدی‌نیا - دبیر اندیشکده معنویت مرکز الگوی اسلامی ایرانی پیشرفت

کد خبر: ۹۷۶۱۶

تاریخ : ۱۱ بهمن ۱۴۰۰ - ۱۲:۵۶

نوشته

زوجیت، یک اصل جهان‌شمول در همه پدیده‌های هستی است. با چنین نگاهی، بهره وری و اثرگذاری همه موجودات عالم، اعم از گیاهان، جانوران، پدیده‌های جوی و غیر آن، نیازمند قرار گرفتن در کنار زوج همدل و فضای زیستی و فرهنگی مناسب است.

مطالعات میدانی و تجربی نشان می‌دهد هیچ گل و گیاه و میوه‌ای و هیج حیوان و پرنده‌ای بدون رعایت ملاحظات زیستی و ذاتی در مسیر رشد و تعالی قرار نمی‌گیرد. در همین راستا نقش آفرینی زنان و مردان نیز در بستر تعامل، هم‌افزایی و درک درست از زمان و مکان شکل می‌گیرد. نظامات خلقت انسان در ساحت تکوین و تشریع، به گونه‌ای است که زن و مرد در کنار یکدیگر به رشد و کمال می‌رسند.

از چنین منظری، نقش‌آفرینی زنان نیازمند همراهی مردان و نقش‌آفرینی مردان نیز نیازمند مادران یا همسران هوشمند و بصیر است. زنان به دلیل طبیعت و سرشت مادرانه، غالبا عاطفی تر، احساسی‌تر، محبت پذیرتر و مهربان‌تر از مردان هستند.

چنین خاصیتی است که موجب شده است بهشت با همه عظمت و شکوهش زیر پای مادران بنا شود. به همین دلیل است که بنیان‌گذار و معمار بزرگ انقلاب اسلامی فرمود: مرد از دامن زن به معراج می‌رود.

نقش زنان ایران در جنبش تنباکو و انقلاب مشروطیت، هسته مهم و نقطه کانونی حضور مؤثر آنان در تحولات اجتماعی و سیاسی ۱۰۰ سال اخیر است.

نقش‌آفرینی زنان ایرانی در باور‌های دینی آنان ریشه دارد. آنان نقش ماندگار حضرت زهرا (س) در دفاع از میراث پیامبر (ص) و ولایت را به خاطر دارند. آنان مضمون و پیام خطبه فدکیه را در ذهن و ضمیر خود حفظ کرده‌اند. آنان از آموزه‌های نهضت کربلا آموخته‌اند همراهی و پشتیبانی زنان از مردان میدان تنها راه موفقیت است.

آنان صبوری و الگوی مادری و همسری خانم ام‌البنین را در حافظه خود به یادگار گذاشته اند. آنان شعار «کربلا در کربلا می‌ماند اگر زینب نبود» را با همه وجود تجربه کرده‌اند. آری، زنان ایرانی می‌دانند نقش حضرت زینب (س) در کربلا در جایگاه سفیر و پیام‌رسان کربلا، مکمل نقش حضرت اباعبدا... الحسین (ع) بود.

زنان ایرانی همراهی شهید نهضت عراق، خانم بنت‌الهدی صدر، خواهر همراه و همدل شهید آیت‌ا... سید باقر صدر، در عراق را با عمق جان به خاطر دارند.

واقعیت چنین است که حضور زنان ایرانی در عرصه‌های سیاسی و اجتماعی تا قبل از جنبش تنباکو به رهبری مرجع عالی‌قدر جهان تشیع، میرزای شیرازی، کمتر مورد توجه قرار گرفته است. به نوعی، می‌توان گفت حضور اثرگذار زنان ایرانی در جنبش تنباکو سرآغازی برای حضور منظم و سازمان‌یافته زنان در عرصه‌های اجتماعی، سیاسی، اقتصادی و فرهنگی شد.

یکی از ویژگی‌های برجسته امام‌خمینی (ره) در دوران مبارزه علیه نظام سلطه و استبداد، درس گرفتن از تاریخ و توجه به نقش مادرانه و همسری زنان در پیشبرد نهضت بود.

امام به‌خوبی باور داشت عشق و علاقه فرزند به مادر، یک رابطه آسمانی و ذاتی است و تا زمانی که مادران نخواهند، فرزندان آنان سوار قطار نهضت نخواهند شد. بر اساس چنین منطقی بود که وقتی از امام (ره) می‌پرسند شما با کدامین نیرو و سپاه قیام کرده‌اید، پاسخ می‌دهد: سربازان من اینک در آغوش گرم مادران خود تربیت می‌شوند.

بر اساس چنین باوری است که امام خمینی (ره) قبل از آنکه مردان و جوانان را مخاطب قرار دهد، نقش زنان و مادران را در تربیت فرزندان و همدلی و همراهی همسران را متذکر می‌شود.

بدون تعارف، زنان ایران نیروی پیش‌ران انقلاب اسلامی بودند. زمزمه‌های لالایی خواندن و حس و اراده حسینی آنان بود که کودکان شیرخوار سال‌های اولیه نهضت را روانه کوچه و خیابان و فریاد «مرگ بر شاه» کرد.

زمین و آسمان ایران و جهان مفتخر به حفظ پژواک امواج طنین نغمه‌های آسمانی زنان ایرانی در پشتیبانی و پیروی از مقتدا و رهبر الهی است و آنان بودند که با خروش مهربانانه خود، طلوع فجر را نوید دادند.

آری، همین زنان و مادران ایران بودند که در دوران دفاع مقدس نیز سخاوتمندانه، همسران و فرزندان خود را روانه جبهه‌های نبرد کردند و خود در غربت و در عین حال در اوج عزت، با خاطرات تلخ و شیرین آنان گذران عمر کردند.

اکنون که ۴۳ سال از حماسه تاریخی زنان و مادران نگین ولایت در دفاع از ناموس و شرافت ملی و دینی می‌گذرد، هم‌چنان حضور گرم و امیدآفرین آنان است که می‌تواند موجبات بالندگی این شجره طیبه را فراهم کند.

اکنون شایسته است با همه وجود، شاکر خالق حکیم باشیم و پیشانی بر آستان قدس آن ذات یگانه و بی همتا گذاریم که زنان و مادران ایرانی به برکت آموزه‌های وحیانی، درخششی ممتاز و غرورانگیز و افتخارآفرین در سراسر گیتی دارند و با افتخار، مرز‌های علمی را در هم می‌نوردند و در جایگاه پرچم دارای نهضت فرهنگی، سیاسی و اجتماعی در سرتاسر کره خاکی هستند.

سلام و صلوات خدا و اولیای الهی بر زنان شجاع و بصیر ایرانی که قله‌های عزت و افتخار را یکی پس از دیگری فتح می‌کنند و با اتکا به ذات ربوبی و درک شرایط، پیشتاز حاکمیت عدالت و نویدبخش صلح و آرامش در سرتاسر گیتی هستند. درود و سلام خالصانه فرزندان وطن به همه زنان و مادران نگین ولایت باد!