به گزارش شهرآرانیوز، ازخودبیگانگی فرهنگی نوعی اختلال در درک ریشهها و فرهنگ خویشتن است؛ وضعیتی که درمان آن، آشنایی عمیق با هویت ملی و پیوند با ارزشهای فرهنگی یک جامعه است.
دختر بچهای را تصور کنید که در مسیر بازگشت از مهد، در مترو از مادرش میپرسد: «گفتند ایرانی هستیم؛ پس چرا همیشه میگویی ما مشهدی هستیم؟» این پرسش ساده، نشانه همان چالشی است که بسیاری از کودکان امروز در فهم هویت چندلایه خود تجربه میکنند. آنان نمیدانند چگونه همزمان یک هویت محلی و یک هویت ملی داشته باشند. همین سوال، مرا به اندیشیدن درباره مفهوم هویت ملی و نقش مادران در شکلگیری آن سوق داد.
نسل امروز از نخستین سالهای کودکی با اینترنت، شبکههای اجتماعی و محتواهای فرافرهنگی مواجه میشود. این مواجهه در ظاهر جذاب و آموزنده است، اما اگر کودک ریشهای محکم از «خود» و «فرهنگِ خود» نداشته باشد، در برابر حجم اطلاعات متنوع، دچار گیجی هویتی و «ازخودبیگانگی فرهنگی» میشود.
هویت ملی نقش همان فانوسی را دارد که در تاریکی تغییرات جهانی، مسیر درست را به فرد نشان میدهد؛ به او میگوید کدام ارزشها با فرهنگش همساز و کدام ناساز است. این احساس تعلق، نوجوان را در برابر انزوا، بیمعنایی و تنهایی مدرن مقاومتر میکند.
مادران، اصلیترین همراهان فرایند اجتماعی شدن کودکاند. آنان باید نه صرفاً مهارتهای خود، بلکه توانایی ریشهدار شدن را به فرزندانشان بیاموزند. اعتمادبهنفس، عزتنفس، درک هویت فردی و سپس آشنایی با هویت ملی، سرمایههاییاند که فرزند امروز برای زیستن در دنیای پیچیده فردا به آنها نیاز دارد.
وقتی کودک بداند در چه فرهنگی رشد یافته و به کدام جامعه تعلق دارد، هم به مشارکت اجتماعی گرایش پیدا میکند و هم از حمایتهای اجتماعی جامعه احساس امنیت بیشتری خواهد کرد. این ارتباط دوسویه، مانع تنهایی و گسست فرهنگی او میشود.
مادران بهعنوان نخستین آموزگاران فرهنگ، باید فرزندانشان را با ادبیات، هنر و تاریخ ایران آشنا کنند؛ زیرا فرهنگ، ستونهای هویت ملی را میسازد.
برای نمونه، معرفی مفاخر ایرانی همچون مولانا میتواند نوجوان امروز را در برابر تاریکیهای زندگی مدرن مقاومتر کند. مولانا به ما میآموزد نور از دل تاریکیها میگذرد و زخمها راهی برای رشداند. چنین آموزههایی، نوجوان را از ناامیدی و پوچی دور میکند.
فرزند امروز باید بداند به چه فرهنگ غنیای تعلق دارد. پس مادران نیز باید همزمان با یادگیری و تقویت آگاهیهای فرهنگی خود، فرزندانشان را وارد این مسیر کنند.
