تاریخ بشر، حماسههای فراوانی به چشم خود دیده است، اما درمیان تمام رخدادهای خونین و سترگ تاریخ، حادثه عاشورا از ویژگی منحصربهفردی برخوردار است. آنچه کربلا را جاودانه ساخت، نهفقط حماسه خونین روز عاشورا، بلکه مهندسی دقیق و روایتگری بینظیر حوادث پس از آن بود. اگر خون سیدالشهدا (ع) بذر انقلاب را در زمین تاریخ کاشت، این تدبیر، صبر و خطبههای عقیله بنیهاشم، حضرت زینبکبری (س) بود که از این بذر حراست کرد و نگذاشت توطئههای دستگاه اموی، ثمره خون شهدا را ببلعد. از همان نخستین لحظات حیات دنیوی، نشانههای عظمت در سیمای بانوی بزرگ آشکار بود.
روایات تاریخی حکایت از آن دارند که رسول خدا (ص) هنگام ولادت ایشان، با نگاهی به سیمای نوزاد، از شباهت تاموتمام ایشان به خدیجه کبری (س) سخن گفتند؛ بانویی که تمام هستیاش را فدای اسلام کرد. نامگذاری این نوزاد به «زینب» نیز فراتر از یک انتخاب زمینی، فرمانی آسمانی و ازسوی پروردگار متعال بود؛ «زینب» یعنی زینت پدر. این نام، تابلوی تمامی نمایشی از صفات برجسته حضرت امیرالمؤمنین (ع) نظیر شجاعت، فصاحت، بلاغت و عبادت است که در وجود این بانوی مطهره تجلی یافت. مروری بر ابعاد شخصیتی حضرت زینب (س) نشان میدهد که ایشان، فقط یک الگوی معنوی برای عبودیت نیستند، بلکه در ابعاد علمی و شناختی نیز در اوج نبوغ قرار داشتند.
نقل خطبه فدکیه حضرت زهرا (س) توسط ایشان در سن چهار یا پنجسالگی و روایت دقیق آن برای ابنعباس، بدون جابهجایی حتی یک واژه، گواهی روشن بر هوش سرشار و ذکاوت فوقالعاده این بانوی خردمند است. درکنار این نبوغ علمی، پیوند عاطفی و عمیق ایشان با سیدالشهدا (ع) از دوران گهواره تا واپسین لحظات حیات، جلوهای از عشق مکتبی و پیوند ناگسستنی با امام زمان خویش را به نمایش گذاشت.
نقطه اوج این عظمت روحی در مدیریت بحرانهای سهمگین پس از عاشورا متجلی شد؛ در شرایطی که هر انسان عادی دربرابر مصیبتهای قتلگاه از پا درمیآمد، حضرت زینب (س) نهتنها بحران عظیم عصر عاشورا و روز یازدهم را مدیریت کردند، بلکه با صبر و صلابت کمنظیر خود، جان امام زمان خویش، حضرت سجاد (ع)، را از خطرات ناشی از شدت اندوه، نجات دادند. ایشان با بیانی آرامشبخش، به امام زمان خود وعده دادند که این سرزمین و این مرقد مطهر، روزی به کعبه آمال و پناهگاه دلهای شیفتگان حق و حقیقت در سراسر جهان تبدیل خواهد شد.
شجاعت بیبدیل این بانو دربرابر طاغوت زمان، یزیدبنمعاویه، و ایراد خطبههای طوفانی در کوفه و شام، نقشه دشمن را در تحریف واقعه عاشورا نقش بر آب کرد. دشمن میخواست با اسارت اهلبیت (ع) و قدرتنمایی با چوب خیزران بر لبهای مطهر اباعبدالله (ع)، مظاهر انقلابی را نابود کند، اما عقیله بنیهاشم (س) با مدیریت دقیق بحران، کاخ استبداد را از درون ویران ساخت و پیام کربلا را جاودانه کرد.
امروز در عصر چالشهای فکری و تمدنی، هنگامی که دنیای مدرن ادعای ارائه الگو برای جایگاه زن دارد، مکتب اسلام پاسخی روشن و بیبدیل در چنته دارد؛ معرفی حضرت زینبکبری (س) بهعنوان مظهر اقتدار، مدیریت بحران، عفت و حماسه زن مسلمان، خط بطلانی بر تمامی معادلات پوچ تمدن مادی است. این بانوی بزرگ، تابلوی تمامنمای حضور مؤثر، عاقلانه و حماسی زن در تمدن اسلامی است؛ الگویی که در سختترین طوفانهای تاریخ، پرچم حقطلبی و کرامت انسانی را برافراشته نگه داشت و ثابت کرد که یک زن میتواند با ایمان و بصیرت، معمار تاریخ و نجاتبخش جریان هدایت باشد.
برگرفته از خطبههای نمازجمعه مشهد
به امامت آیتالله سید احمد علمالهدی