رحمانی - آیا تا به حال به این موضوع فکر کردید که آمبولانسها در چه محل هایی شست وشو می شوند؟ آیا کارواش هایی ویژه آن ها، در شهر وجود دارد؟ آیا مراکز اورژانس، محلی برای شست وشوی خودروها دارند؟ آیا این خودروها با مواد خاصی شست وشو می شوند؟
شاید هنگام استفاده از خودروهای اورژانس آن قدر برای رساندن بیمارمان به مرکز اورژانس اضطراب داشته باشیم که موضوع نظافت و پاکیزگی خودرو اصلا ذهنمان را درگیر نکند اما از طرفی ممکن است وجود لکه های خون یا تجمع آلودگی در بخش هایی از خودرو به حدی زیاد باشد که توجهمان را به خود جلب کند!
بهانه تهیه این گزارش از طریق تماس یکی از شهروندان با روزنامه جور می شود. این شهروند مدتی پیش برادرش را که دچار دل درد شدیدی شده است، به وسیله یکی از خودروهای اورژانس به بیمارستان انتقال می دهد. به گفته او در فاصله رسیدن به بیمارستان متوجه آلودگی هایی در داخل خودرو اورژانس می شود و لکه های خون را به روشنی مشاهده می کند. این شهروند با ناراحتی از وضعیت بد بهداشتی درون خودروهای اورژانس می گوید: ممکن است در شرایط بحرانی انتقال بیمار به بیمارستان، وضعیت روحی همراهان به گونه ای نباشد که بتوانند به آلودگی های احتمالی توجه کنند اما خود من حساسیت بیشتری به این موضوع دارم، بنابراین معمولا به وضعیت بهداشتی توجه می کنم. ازاین رو سؤالی جدی در ذهنم ایجاد شد و آن این بود که نظارت بر وضعیت بهداشتی خودروهای اورژانس تا چه حد است؟ آیا این خودروها هربار بعد از انتقال بیماران ضدعفونی می شوند یا نبود علائم ظاهری ای مانند خون می تواند نشانه تمیز بودن باشد؟
3 بار شست وشو در هفته
طبق دستورالعمل یکی از مراکز آموزشی و پژوهشی زیر نظر دانشگاه علوم پزشکی مشهد، 3 بار شست وشوی هر خودرو اورژانس در هفته الزامی است. همچنین شست وشوی کف، دیوارها، شیشه و تمام سطوحی که در تماس با بیمار باشد، نظافت صندلی ها و تخت بیمار، گندزدایی و ضدعفونی کردن وسایل داخل آمبولانس با الکل 70 درصد، از دیگر مواردی است که باید رعایت شود.
درباره حمل بیماران عفونی و مشکوک به بیماری های واگیردار نیزباید هربار تمام ملحفه ها جمع و داخل کیسه های مخصوص گذاشته شود، همه وسایل قابل حمل از داخل آمبولانس خارج، قسمت های آلوده به ترشحات و خون آب کشی و شست وشو، سپس تمام قسمت های شست وشو شده با مواد ضدعفونی کننده گندزدایی
شود.
نبود آب و مواد بهداشتی کافی برای شست وشو
برای پیگیری موضوع بهداشت آمبولانسها سعی می کنیم با چند نفر از راننده های فعال در این زمینه گفت وگو کنیم، گرچه گفت وگو با این افراد کمی سخت است و نمی توانیم از طریق مرکز اورژانس با آن ها صحبت کنیم. بنابراین خودمان دست به کار می شویم و با پرس و جو شماره تلفن تعدادی از آن ها را به دست می آوریم.یکی از راننده ها معتقد است شست وشوی خودروهای اورژانس نیازمند برنامه مدونی است اما در واقعیت این طور نیست و شست وشوی خودرو آن طور که باید انجام نمی شود. او که تمایل ندارد اسمش در گزارش ذکر شود، می گوید: معمولا هنگام شست وشو از آب و مواد بهداشتی کافی استفاده نمی شود، درحالی که پاک شدن این آلودگی ها نیازمند ضدعفونی کننده های ویژه و مقدار آب بیشتر است.به نظر این راننده آمبولانس که به گفته خودش در شهرهای مختلفی کار کرده است شرایط نظافت خودروهای اورژانس در شهرهای مختلف تفاوت زیادی ندارد و شاید بتوان گفت تهران وضعیت مناسب تری دارد.او می گوید: خود من درصورتی که یکی از بستگانم بیمار و نیازمند انتقال به بیمارستان باشد، تا حد امکان با خودرو شخصی او را به مقصد می رسانم، مگر اینکه چنین امکانی در آن لحظات وجود نداشته باشد.
شستن آمبولانس در کارواش عمومی
یکی دیگر از راننده های آمبولانس در بخش خصوصی که او هم تمایل ندارد اسمش را بیان کند می گوید: خودروی خود را به صورت مرتب در کاوراش های عمومی نظافت می کند.
او در پاسخ به این سؤال که مگر مکان های اختصاصی برای شست وشوی این خودروها وجود ندارد، می گوید: از آنجا که ما در بخش خصوصی فعال هستیم، خودمان خودروها را نظافت می کنیم که طبعتا چندان اصولی نیست.درباره آمبولانس های بخش دولتی اطلاعات زیادی ندارم. با این حال تصور نمی کنم در بخش دولتی این موضوع بی اهمیت باشد. در ادامه پیگیری هایمان به یکی از مسئولان سابق دانشگاه علوم پزشکی مشهد که اکنون بازنشسته است برمی خوریم. او که تمایل ندارد اسمش بیان شود مدعی است خودروهای اورژانس در بخش دولتی به شکل مرتب و با مواد ضدعفونی کننده ویژه ضدعفونی می شوند و هیچ مشکل خاصی در این زمینه وجود ندارد.
آماری از تعداد مراکز شستوشوی آمبولانس نداریم!
محمد علیشاهی، سخن گوی اورژانس 115، گرچه می گوید آمار دقیقی از تعداد مراکز شست وشوی ویژه آمبولانس ندارد اما از وجود 88 آمبولانس در 70 پایگاه فعال شهری و جاده ای، یک واحد اتوبوس آمبولانس و یک بالگرد ارتش در اختیار اورژانس 115 خبر می دهد و بیان میکند 13 خودرو آمبولانس هم به این تعداد افزوده شده است.
به گفته علیشاهی، شست وشوی خودروهای اورژانس در پایگاه های مرکزی که به صورت ملکی در اختیار خود اورژانس قرار دارد صورت می پذیرد که البته این شامل همه پایگاه ها نمی شود!
بر اساس توضیحات او امکاناتی چون سیستم فاضلاب و فضای کافی برای انجام عملیات شست وشو در برخی مراکز تعبیه شده است اما در مراکزی که شرایط مناسبی برای استقرار این امکانات ندارند نظافت صرفا در حد شست وشوی عمومی و برای حفظ ظاهر خودروهای اورژانس صورت می پذیرد.
او در ادامه می گوید: داخل آمبولانس ها پس از پایان هر عملیات حمل بیمار، در صورت نیاز در پایگاه های مرکزی شست وشو و پس از آن خودرو آماده مأموریت بعدی می شود. علاوه بر این بر اساس آموزش های لازم و ادواری، برنامه نظافت به صورت هفتگی انجام و دفع زباله های عفونی هم در زباله سوز بیمارستان صورت
می پذیرد.
او با بیان اینکه یک شرکت خصوصی در شهر مشهد تحت نظارت آن ها وجود دارد ادامه می دهد: قطعا در امکانات اورژانسی کمبود داریم و همان طور که بیان شد بیشترین نیاز ما در بافت مرکزی شهر است.
علیشاهی در ادامه صحبت هایش به گران بودن زمین در مشهد و نبود پایگاه های مجهز در مناطق مرکزی شهر اشاره می کند و در این زمینه از خیران می خواهد برای اختصاص فضاهایی برای احداث مراکز مجهز اورژانس، به ویژه در بافت مرکزی شهر، وارد عمل شوند.