شکیبا افخمی راد | شهرآرانیوز؛ اکران نسخه سینمایی از سریالها پیش از پخش آنها بر روی آنتن شبکههای سیما، چند سالی است که رواج یافته و دارای مزایا و معایبی است. مزیت مهم آن را میتوان بهره بردن گروه گسترده تری از مردم از تولیدات تلویزیونی دانست. برای مثال کسانی که تلویزیون نگاه نمیکنند و حضور در سینماها را ترجیح میدهند یا کسانی که حوصله دیدن سریالهای چند قسمتی و طولانی را ندارند میتوانند به تماشای نسخه سینمایی سریالها بنشینند.
همچنین اکران نسخه سینمایی میتواند پیش درآمدی و تبلیغی برای سریال باشد و نام آن را بر سر زبانها بیندازد، در ادامه هم بسیاری را مشتاق کند تا بعد از دیدن فیلم با تماشای سریال جزئیات بیشتری از داستان را متوجه شوند. در مقابل البته این تصمیم احتمال ریزش مخاطبان سریال را افزایش میدهد.
چون شاید عدهای که فیلم را دیدهاند دیگر حوصله تماشای سریال را نداشته باشند، همچنین از آنجایی که نسخه سینمایی زودتر از سریال به نمایش درمی آید ممکن است پایان داستان برای گروهی که فیلم را هم ندیدهاند، مشخص شود و آنها دیگر رغبتی به تماشای سریال نداشته باشند. طی سالهای گذشته چند تجربه موفق و ناموفق در این باره صورت گرفته است که ما در گزارش پیش رو آنها را مرور کردهایم، همچنین اشارهای به سه فیلم-مجموعه جدید که در دست تولید هستند نیز داشتهایم.
براساس اعلام رسانه ها، سریال «سلمان فارسی» ساخته داوود میرباقری قرار است یک نسخه سینمایی هم داشته باشد.
سلمان فارسی یکی از بزرگترین پروژههای تاریخ تلویزیون ایران محسوب میشود که میرباقری سال ۱۳۹۸ ساخت آن را آغاز کرده است. اکنون بعد از گذشت پنج سال تولید این مجموعه همچنان ادامه دارد و این روزها گروه در شهرک غزالی مشغول ضبط دوران کودکی سلمان در ایران است.
به گفته حسین طاهری، تهیه کننده سریال سلمان فارسی، این مجموعه تقریبا در هشتاد قسمت تولید و در سه فصل فیلم برداری میشود.
هنوز معلوم نیست که نسخه سینمایی سریال سلمان فارسی قرار است خلاصهای از هشتاد قسمت باشد یا بر به تصویر کشیدن یک دوره خاص تمرکز دارد، اما از آنجایی که بنا به گفتههای تهیه کننده سریال، پخش آن از سال آینده آغاز میشود، احتمال دارد نسخه سینمایی آن در جشنواره فیلم فجر سال آینده به نمایش درآید.
هادی حجازی فر از سینماگرانی است که تجربه ساخت یک فیلم-مجموعه را در کارنامه خود دارد.
او حدود چهار سال پیش اثری با محوریت زندگی و رشادتهای شهید مهدی باکری را کارگردانی کرد که نسخه سینمایی آن با عنوان «موقعیت مهدی» در چهلمین دوره جشنواره فیلم فجر به نمایش درآمد و توانست برنده پنج جایزه از جمله سیمرغ بلورین بهترین فیلم شود.
سریال آن نیز مدتی بعد از اکران فیلم در سینماها با عنوان «لشکر ۳۱ عاشورا» در هفت قسمت روی آنتن شبکه یک سیما رفت. حجازی فر تلاش کرده فیلم سینمایی «موقعیت مهدی» صرفا چکیدهای از سریال نباشد، او بسیاری از سکانسها را فقط برای نسخه سینمایی اجرا کرده و حتی دکوپاژ متفاوتی برای سریال و فیلم انجام داده است.
همچنین در سریال قصههایی روایت شده که در فیلم نیامده است. با وجود این تلاشها سریال «لشکر ۳۱ عاشورا» نتوانست مانند فیلم سینمایی «موقعیت مهدی» موفق باشد، به طوری که بسیاری از مخاطبان تماشای نسخه سینمایی را به سریال ترجیح میدهند.
فیلم سینمایی «موسی کلیم ا...: به وقت طلوع» به کارگردانی ابراهیم حاتمی کیا و تهیه کنندگی سید محمود رضوی، بخشی از زندگی حضرت موسی (ع) را به تصویر میکشد. فرج ا... سلحشور، فیلم نامه ابتدایی این فیلم را نوشته بود و پس از درگذشت او، حاتمی کیا بازنویسی آن را انجام داد.
این فیلم که از محصولات سیمافیلم محسوب میشود، نسخه سینمایی از مجموعهای تلویزیونی با همین نام است که در مرحله تولید قرار دارد. «موسی کلیم ا...» نخستین بار در چهل وسومین دوره جشنواره فیلم فجر به نمایش درآمد و از ۸ اسفند ۱۴۰۳ در سینماهای سراسر کشور روی پرده رفت.
قائم مقام معاون سیما تأکید کرده است که فیلم نامه این فیلم مستقل از نسخه تلویزیونی است. او همچنین درباره تفاوت نسخه سریالی و سینمایی یادآور شد: «در مواردی سکانسها یا پلانهایی مختص فیلم سینمایی تولید میشود که در نسخه سریالی و برای نمایش در قاب تلویزیون موردنیاز نیست؛ اما نسخه سینمایی به لحاظ زیبایی شناسی به آن نیاز دارد.». فیلم سینمایی «موسی کلیم ا...» در اکران سینمایی خود نظرات مثبت و منفی متفاوتی دریافت کرد باید منتظر ماند و دید نسخه سریالی آن میتواند گروه بیشتری از مخاطبان را راضی کند یا نه.
«لیلی با من است» ساخته کمال تبریزی که از پروژههای سیما فیلم در دهه هفتاد بود در قالب فیلم-مجموعه وارد مرحله تولید شد. نسخه سینمایی آن حضور موفقی در جشنواره فیلم فجر سال ۱۳۷۴ و سپس اکران عمومی داشت و نسخه تلویزیونی آن نیز حدود یک سال بعد از اکران سینمایی در قالب شش قسمت برای پخش از شبکه ۲ آماده شد. در نسخه سریالی سکانسهای مربوط به بخش شهری و زندگی خانوادگی صادق مشیکنی بسط و گسترش پیدا کرده بود.
ناصر صفاریان ۲۴ خرداد ۱۳۷۶ در نشریه سروش درباره این فیلم مینویسد: «فیلم – مجموعهای موفق است که افزودههای سریال علاوه بر اینکه برای بیننده جذابیت ایجاد میکند اضافه و بیهوده به نظر نرسد و «لیلی با من است» یکی از نمونههای موفق است، سریالی که نسخه سینمایی اش هم برای تماشاگر تازه است.»
«اشک هور» به کارگردانی مهدی جعفری و تهیه کنندگی مجتبی فرآورده، برشی سینمایی از یک سریال تلویزیونی به نام «پسران هور» است. فیلمی که سال گذشته در جشنواره فیلم فجر اکران شد و نسخه تلویزیونی آن نیز از ۸ مهر ۱۴۰۴ روی آنتن شبکه یک رفت. این فیلم-مجموعه زندگی و رشادتهای شهید علی هاشمی و رزمندگان قرارگاه نصرت را روایت میکند.
قرارگاهی که شهید علی هاشمی آن را بنیان گذاشت و نقش کلیدی در عملیاتهایی مانند خیبر ایفا کرد. بنا به گفتههای رئیس سیما فیلم تولید نسخه سینمایی و سریالی به صورت هم زمان انجام شده تا روایت کامل و مستندی از دوران دفاع مقدس ارائه شود. همچنین نسخه سریالی و سینمایی با یکدیگر تفاوتهایی هم داشتند.
برخلاف فیلم اشک هور که تمرکز بر رابطه مادر و پسر داشت، در سریال به علل شکل گیری قرارگاه، چالشهای عملیاتی و شهادت شهید هاشمی توجه شده است. اما با این حال اثر مهدی جعفری آن چنان که باید نه در سینما و نه در تلویزیون دیده شد.
رضا میرکریمی که به واسطه ساخت فیلم هایی، چون «نگهبان شب»، «قصر شیرین»، «دختر»، «امروز»، «یه حبه قند» و «خیلی دور خیلی نزدیک» شناخته میشود، قرار است سریال «رئیسعلی دلواری» را برای پخش از یکی از شبکههای سیما بسازد. سریالی که یکی از آثار الف ویژه تلویزیون محسوب میشود و هم اکنون در مرحله پیش تولید قرار دارد.
این سریال قرار است بخشهایی از زندگی رئیسعلی دلواری (حدود ۱۲۶۱ – ۱۲ شهریور ۱۲۹۴) مبارز مشروطه خواه و رهبر قیام جنوب در شهرستان تنگستان و بوشهر علیه نیروهای انگلستان در جنگ جهانی اول را به تصویر بکشد.
همچنین به گفته رئیس مرکز سیما فیلم قرار است نسخهای سینمایی از آن هم آماده اکران شود که با توجه به تجربههای موفق میرکریمی در سینما پیش بینی میشود شاهد اثر قابل تأملی باشیم.
چندی پیش بود که رئیس سیمافیلم از آغاز تولید مجموعهای پانزده قسمتی به نام «کونیکو یامامورا» به کارگردانی لیلی عاج براساس کتاب «مهاجر سرزمین آفتاب» خبر داد.
مدتی بعداز آن هم خبری در رسانهها منتشر شد مبنی بر اینکه فیلمی به نام «خانم یامامورا» به تهیه کنندگی مهدی فرجی برزگر و کارگردانی و نویسندگی لیلا عاج، موافقت شورای پروانه فیلم سازی سینمایی را اخذ کرده است.
به این ترتیب میتوان گفت یک فیلم-مجموعه دیگر هم به زودی در دسترس مردم قرار میگیرد.
این فیلم به زندگی کونیکو یامامورا، تنها مادر شهید ژاپنی در دوران هشت ساله دفاع مقدس کشور میپردازد. یامامورا، سال ۱۳۳۸ با یک تاجر ایرانی وصلت کرد و به همین واسطه مسلمان شد. حاصل این ازدواج، دو فرزند پسر بود که فرزند کوچک، در دوران جنگ هشت ساله به جبهه رفت و افتخار شهادت را به دست آورد.