به گزارش شهرآرانیوز؛ در جریان سخنرانی سالانه ترامپ در کنگره در روز سهشنبه، طلیب، یک آمریکایی فلسطینی تبار، و عمر، یک آمریکایی سومالیایی تبار، از ترامپ انتقاد کردند. هم عمر و هم طلیب در طول سخنرانی ترامپ فریاد زدند «شما آمریکاییها را میکشید» و عمر نیز او را «دروغگو» خواند.
نامش سالهاست در تیتر رسانههای آمریکایی میچرخد؛ چه آن زمان که با روسری وارد صحن علنی کنگره شد و قواعد نانوشته را به چالش کشید، چه وقتی در صف منتقدان جدی سیاست خارجی واشنگتن ایستاد. ایلهان عمر، نماینده مسلمان و دموکرات ایالت مینهسوتا، یکی از چهرههای بحثبرانگیز و در عین حال اثرگذار سیاست معاصر آمریکاست؛ سیاستمداری که زندگی شخصیاش، به اندازه مواضعش، حامل پیام سیاسی است.
ایلهان عمر سال ۱۹۸۲ در موگادیشو، پایتخت موگادیشو در سومالی به دنیا آمد. جنگ داخلی، خانوادهاش را ناچار به ترک وطن کرد. آنها سالهایی را در اردوگاه پناهندگان در کنیا گذراندند و سرانجام در دهه ۱۹۹۰ به ایالات متحده مهاجرت کردند؛ تجربهای که بعدها به هسته مرکزی گفتمان سیاسی او بدل شد: دفاع از مهاجران، پناهجویان و اقلیتها.
او در ایالت مینهسوتا رشد کرد؛ جایی که بعدها به پایگاه سیاسیاش تبدیل شد. تحصیل در رشته علوم سیاسی و فعالیتهای اجتماعی در جامعه مهاجران سومالیایی، مسیرش را به سیاست رسمی باز کرد.
سال ۲۰۱۸، ایلهان عمر به عنوان نماینده حوزه پنجم مینهسوتا به مجلس نمایندگان ایالات متحده راه یافت. او در کنار رشیده طلیب به عنوان نخستین زنان مسلمان راهیافته به کنگره شناخته شد؛ رخدادی نمادین در سیاست آمریکا.
عضویت او در جریان مترقی حزب دموکرات و نزدیکیاش به چهرههایی چون الکساندریا اوکاسیو-کورتز باعث شد نامش در قالب گروه غیررسمی «اسکواد» مطرح شود؛ طیفی که بر عدالت اجتماعی، اصلاحات ساختاری اقتصادی و بازنگری در سیاست خارجی آمریکا تأکید دارد.
اگرچه ایلهان عمر در موضوعاتی چون بیمه همگانی، عدالت نژادی و حقوق مهاجران فعال است، اما بیشترین جنجالها پیرامون مواضعش در سیاست خارجی شکل گرفته است. او از منتقدان جدی حمایت بیقید و شرط واشنگتن از اسرائیل بوده و بارها خواستار مشروط شدن کمکهای نظامی آمریکا شده است.
همین مواضع، واکنشهای تند جمهوریخواهان و حتی برخی دموکراتها را در پی داشت. در سال ۲۰۲۳، اکثریت جمهوریخواه مجلس نمایندگان، او را از کمیته روابط خارجی کنار گذاشت؛ اقدامی که از نگاه حامیانش، بیش از آنکه حقوقی باشد، سیاسی تلقی شد.
ایلهان عمر برای بخشی از افکار عمومی آمریکا، نماد تنوع، مهاجرت موفق و صدای اقلیتهاست؛ برای بخشی دیگر، سیاستمداری رادیکال که از خطوط سنتی سیاست خارجی عبور کرده است. همین دوگانگی، او را به یکی از چهرههای رسانهای پررنگ تبدیل کرده است.
سبک سیاستورزی او مبتنی بر روایت شخصی است؛ روایت دختری پناهجو که به یکی از کرسیهای قدرت در واشنگتن رسیده است. این روایت، در فضای قطبیشده سیاست آمریکا، هم سرمایه سیاسی محسوب میشود و هم هزینه.
ایلهان عمر صرفاً «اولین زن مسلمان در کنگره» نیست؛ او بخشی از نسل جدید سیاستمداران آمریکاست که بر تغییر موازنههای سنتی قدرت تأکید دارند. چه موافقش باشیم چه منتقد، نمیتوان انکار کرد که حضور او در ساختار سیاسی آمریکا، نشانهای از تغییرات عمیق اجتماعی در این کشور است؛ تغییراتی که همچنان محل نزاع و بازتعریفاند.
رشیده طلیب در سال ۱۹۷۶ در شهر دیترویت و در خانوادهای فلسطینیتبار متولد شد. پدر و مادرش از مهاجران فلسطینی بودند که برای کار و زندگی بهتر به آمریکا آمدند. او بزرگترین فرزند خانوادهای ۱۴ نفره بود؛ تجربهای که بعدها در روایتهای سیاسیاش بارها به آن اشاره کرد و آن را ریشه درک خود از طبقات کارگر و مهاجران دانست.
طلیب تحصیلات خود را در رشته علوم سیاسی و حقوق ادامه داد و بهعنوان وکیل و فعال اجتماعی وارد عرصه عمومی شد. پیش از راهیابی به کنگره، عضو مجلس نمایندگان ایالت میشیگان بود؛ جایی که تمرکز اصلیاش بر عدالت اجتماعی، حقوق کارگران و حمایت از اقشار کمدرآمد قرار داشت.
در سال ۲۰۱۸، رشیده طلیب بهعنوان نخستین زن فلسطینیتبار و یکی از نخستین زنان مسلمان وارد کنگره ایالات متحده شد. او نماینده حوزهای از ایالت میشیگان است که بخش مهمی از آن را جوامع عربتبار و مهاجر تشکیل میدهند.
طلیب عضو حزب دموکرات و از چهرههای شاخص جناح مترقی این حزب محسوب میشود؛ جریانی که چهرههایی چون الکساندریا اوکاسیو-کورتز نیز در آن حضور دارند. رسانههای آمریکایی این طیف را بهعنوان بخشی از «اسکواد» معرفی میکنند؛ گروهی از نمایندگان جوان و منتقد ساختارهای سنتی قدرت در واشنگتن.
اگرچه طلیب در حوزه سیاست داخلی نیز فعال است، اما بیشترین شهرت او به مواضع تند و صریحش درباره مسئله فلسطین و انتقاد از سیاستهای دولت ایالات متحده آمریکا در قبال اسرائیل بازمیگردد.
او از حامیان سرسخت حقوق فلسطینیان است و بارها از لزوم توقف کمکهای نظامی آمریکا به اسرائیل سخن گفته است. همین مواضع باعث شده در فضای سیاسی آمریکا، هم هدف حمایت گسترده فعالان حقوق بشری قرار گیرد و هم با انتقاد شدید جمهوریخواهان و حتی بخشی از دموکراتهای میانهرو روبهرو شود.
در مقاطعی، اظهارات او درباره درگیریهای غزه به طرح قطعنامههای توبیخ در مجلس نمایندگان انجامیده؛ رخدادی که نام او را بیش از پیش در صدر اخبار سیاسی آمریکا قرار داد.
رشیده طلیب تنها یک سیاستمدار منتقد نیست؛ او برای بخشی از جامعه آمریکا نماد «نمایندگی اقلیتها» در بالاترین سطوح قدرت است. حضور او با پوشش سنتی فلسطینی در مراسم تحلیف کنگره، پیام روشنی درباره هویت و ریشههایش داشت؛ پیامی که در فضای دوقطبی سیاست آمریکا بازتاب گستردهای یافت.
در مقابل، منتقدانش معتقدند که رویکرد ایدئولوژیک و ادبیات تند او، به تشدید شکافهای سیاسی در آمریکا دامن میزند. با این حال، حتی مخالفانش نیز اذعان دارند که طلیب توانسته گفتمان مربوط به سیاست خاورمیانه و حقوق فلسطینیان را به متن مباحث رسمی کنگره بکشاند؛ موضوعی که پیشتر عمدتاً در حاشیه قرار داشت.
اکنون رشیده طلیب یکی از شناختهشدهترین چهرههای مترقی در واشنگتن است. او در انتخاباتهای اخیر نیز توانسته پایگاه رأی خود را در میشیگان حفظ کند؛ نشانهای از آنکه علیرغم جنجالهای رسانهای، در حوزه انتخابیهاش از حمایت قابل توجهی برخوردار است.
در شرایطی که سیاست آمریکا بیش از هر زمان دیگری دچار دو قطبیهای عمیق شده، طلیب را میتوان نماد نسلی دانست که با صراحت، هویت و مطالبات خود را وارد میدان سیاست رسمی کرده است؛ نسلی که نهتنها به دنبال اصلاح سیاستهای داخلی، بلکه در پی بازتعریف نقش آمریکا در معادلات خاورمیانه نیز هست.