نوحه‌هایی که روحیه مقاومت را زنده نگه می‌دارند

به گزارش شهرآرانیوز، نوحه‌ها و نوا‌های مذهبی، صرفاً ابزاری برای ابراز حزن و اندوه در ایام عزاداری نیستند؛ بلکه در طول تاریخ، به‌ویژه در دوران معاصر، کارکرد‌های عمیق‌تر و چندوجهی‌تری یافته‌اند.

این نقش، پس از پایان جنگ تحمیلی و دوران دفاع مقدس، ابعاد آگاهی‌بخشی و روشنگری خود را به شکل چشمگیری گسترش داد. در دورانی که رهبر شهید انقلاب اسلامی بر اصل حیاتی «تبیین» معارف دینی، سیاسی و اجتماعی در جامعه تأکید داشتند، مداحان و ذاکران اهل بیت (ع) به عنوان یکی از پیشگامان و ارکان اصلی تبیین و روشنگری، نقشی بی‌بدیل ایفا نمودند.

این قشر متعهد، با حضور فعال و تأثیرگذار خود در جمع‌های مختلف مردمی اعم از دیدار‌های پرشور با رهبری، اجتماعات عظیم و وحدت‌بخش راهپیمایی‌های سراسری که نماد اقتدار ملی بود، و سایر مراسمات مذهبی و انقلابی اشعار و الحان تبیینی را با شور و حرارت اجرا می‌کردند. این اجرای مداوم و هدفمند، که در تار و پود جامعه جاری می‌شد، پرچم روشنگری را برافراشته و به درک عمیق‌تر و روشن‌تر شدن مسائل برای اقشار گوناگون مردم کمک شایانی می‌نمود.

در جنگ ۱۲ روزه و همچنین جنگ رمضان مداحی‌های حماسی و پرشور، به سرعت جایگاه ویژه‌ای یافتند و حتی در گستره تأثیرگذاری، از ترانه‌های رایج و مرسوم آن دوران فراتر رفتند. این نوحه‌ها، که سرشار از روحیه مقاومت و سلحشوری هستند به سرعت به «رجزخوانی‌های گروهی» در تجمعات شبانه مردم در خیابان‌ها تبدیل شده و روحیه‌ای قدرتمند، حماسی و مقاومت‌طلبانه را در میان قلب‌های جوانان و آحاد ملت تقویت نمودند.

این شور و هیجان معنوی و حماسی، محدود به هیچ جغرافیای خاصی نبود؛ از اجتماعات کوچک و خودجوش در دورافتاده‌ترین نقاط کشور گرفته تا تجمعات پرشور و گسترده ایرانیان غیور در کشور‌های اروپایی و آمریکایی همگان با شور و اشتیاقی وصف‌ناپذیر، رجزهایی، چون «تو رستم تهمتنی، بزن که خوب می‌زنی» را با صدای بلند فریاد می‌زدند.

مداحان، با خلاقیت و نوآوری همیشگی خود، نوحه‌های جدید و تأثیرگذاری را خلق و اجرا می‌کردند که با استقبال گسترده و بی‌سابقه اقشار مختلف مواجه می‌شد.

این حضور میدانی و مستمر مداحان در کنار مردم، به‌ویژه در شب‌های احیای همزمان با جنگ رمضان و همچنین تجمعات شبانه که در حدود ۳۰ شب متوالی در سراسر کشور برگزار شد و هم اکنون هم در حال برگزاری است نقش حیاتی در زنده‌نگهداشتن روحیه مقاومت، استمرار حماسه‌سرایی و میدان‌داری مردم ایفا کرد.

این رجزخوانی‌ها و حماسه‌سرایی‌های زنده، کوبنده و پرشور، نه تنها یادآور رشادت‌های دوران دفاع مقدس بودند، بلکه به عنوان فریادی رسا برای استمرار آرمان‌های بلند انقلاب اسلامی و تأکید بر ایستادگی تزلزل‌ناپذیر در برابر هرگونه ظلم و ستم، نقشی ماندگار و جاودانه در تاریخ فرهنگی و اجتماعی پس از جنگ بر جای گذاشتند.