شبح مرگبار آمریکا کجاست؟ | سرنوشت گران‌ترین پرنده نظامی جهان همچنان نامعلوم است

به گزارش شهرآرانیوز، پنجشنبه ۲۰ فروردین ۱۴۰۵ (۹ آوریل ۲۰۲۶) و دقیقاً در ساعات آغازین روزی که قرار بود شروعی بر یک آتش‌بس ۱۴ روزه باشد، اتفاقی عجیب بر فراز پهنه نیلگون تنگه هرمز رخ داد. یک فروند پهپاد شناسایی MQ-۴C Triton نیروی دریایی ایالات متحده درحالی که مأموریت شناسایی خود را طبق معمول انجام می‌دهد، ضمن تغییر مسیر وارد حریم هوایی ایران شد، ابتدا کد ۷۷۰۰ (کد هشدار هواپیمای درمعرض خطر) را به مرکز فرمان ارسال کرد، اما سپس با یک شیرجه غیرمعمول، به یکباره خود را از ارتفاع ۵۲ هزارپایی به ۱۰ هزار پایی رساند. البته رویداد ناگوار برای سنتکام ختم به اینجا نمی‌شود، زیرا در ادامه، MQ-۴C Triton ارتباط خود را مرکز فرماندهی از دست می‌دهد و از روی رادار محو می‌شود.

تقریباً همه رسانه‌های سرشناس آمریکایی تا این لحظه سرنوشت نامعلوم این پهپاد غول‌پیکر آمریکایی را منعکس کرده‌اند. هنوز معلوم نیست این پهپاد سقوط کرده یا توسط یک موشک ایرانی سرنگون شده، اما بدترین سناریو برای آمریکایی، حالت سومی است که در این موقعیت‌ها مطرح می‌شود؛ اینکه پهپاد از طریق جنگ الکترونیک، سالم در فرودگاهی در زمین کشور متخاصم به زمین نشسته باشد.

گران‌ترین پرنده نظامی در تاریخ

MQ-۴C Triton یکی از بزرگترین پهپاد‌های ساخته‌شده در طول تاریخ است. طول بال‌های آن از یک هواپیمای مسافربری بوئینگ ۷۳۷ بزرگ‌تر است و وزنی بیشتر از ۱۴ هزارکیلوگرم دارد. با این حال، دلیل تمایز خاص این پرنده هدایت‌پذیر از دور، قیمت تمام‌شده آن است. ۲۰۰ میلیون دلار، عدد سرسام‌آور و شگفت‌انگیزی است که پیش قیمت این پهپاد درج شده تا آن را با اختلاف به گرانقیمت‌ترین پرنده نظامی در دنیا تبدیل کند، یعنی تقریباً دوبرابر F۳۵ و سه برابر F۱۵.

نخستین بار این هواپیما در سال ۲۰۱۲ میلادی به سفارش وزارت جنگ آمریکا در کمپانی مشهور نورثروپ گرومن ساخته شد. قرار بود MQ-۴C Triton نسخه تکامل‌یافته پهپاد RQ-۴ Global Hawk باشد و بتواند به‌عنوان اصلی‌ترین ابزار در سیستم نظارت دریایی وسیع ایالات متحده (BAMS) به‌کار گرفته شود. این پرنده آمریکایی تنها پهپاد دنیاست که می‌تواند همزمان با مأموریت‌های شناسایی و عملیات سطحی، زیردریایی‌های متخاصم و اهداف زیرسطحی را هم شناسایی و منهدم کند. وجه تمایز دیگر MQ-۴C Triton نیز به تیم کنترل و راهبری آن است؛ دو خدمه هدایت مستقیم و یک گروه هفت نفره برای مدیریت حسگرها.

MQ-۴C Triton بیش از ۳۰ ساعت مداومت پروازی دارد و می‌تواند با حسگر‌های منحصر‌به‌فرد خود، ناحیه‌ای به مساحت حیرت‌انگیز پنج میلیون کیلومترمربع را پوشش دهد. یعنی چه‌قدر؟ یعنی مساحتی به وسعت پنج‌برابر جغرافیای ایران. در مجموع ۶۸ فروند از این پهپاد‌ها در اختیار ارتش آمریکا قرار دارد که البته به‌نظر می‌رسد باید به‌صورت رسمی، یکی از این شمار کم کنید.

آیا سناریوی فرود سالم تکرار می‌شود؟

در تشریح اهمیت این موضوع و سرنوشت نامعلوم گران‌ترین پرنده نظامی جهان، سیدعلی میرصالحی، کارشناس مسائل نظامی در گفت‌و‌گو با شهرآرانیوز می‌گوید: یک جنبه از اهمیت جنگ رمضان، همین خسارت‌هایی است که با هربار اصابت، انهدام و سقوط جنگ‌افزار‌های آمریکایی متوجه پنتاگون می‌شود. با این حال، اکثر رسانه‌ها نمی‌گویند که این اخبار و وقایع، چه تأثیری بر وجهه صنایع اسلحه‌سازی ایالات متحده دارد.

وی می‌افزاید: صریح بگویم؛ همانطور که بلافاصله پس از خبر انهدام F۳۵، فرآیند لغو خرید ۱۹ میلیارد دلاری کانادا مشتمل بر ۸۸ فروند جت جنگنده F۳۵ آغاز شد، این مسیر در آینده نیز استمرار خواهد داشت. از این جهت، سیر رو‌به ازدیاد خریداران نگران و آبروی برباد رفته صنایع نظامی آمریکا، خسارتی به‌مراتب ناگوارتر از هر خبر انهدام است.

به گفته این کارشناس مسائل نظامی، بدترین سناریو برای پنتاگون در این پرونده خاص می‌تواند این باشد که نیروی هوافضای سپاه توانسته باشد MQ-۴C Triton را صحیح و سالم در فرودگاهی به زمین بنشاند. هرچه باشد، تاریخ هنوز ازیاد نبرده که سیر تبدیل ایران به یک قدرت بزرگ پهپادی در جهان از ماجرای پهپاد Sentinel RQ-۱۷۰ آمریکا در آذر ۱۳۹۰ آغاز شد؛ زمانی که مهندسان نخبه هوافضای سپاه توانستند این پهپاد مهم آمریکایی را صحیح و سالم در فرودگاهی به زمین بنشانند و این رهاورد تاریخی، ایده‌های ناب برای ساخت خانواده مرگبار شاهد، کمان، ابابیل و آرش را در اختیار نیروهای مسلح ایران قرار داد.