مجتبی خیاط احسانی در گفتگو با شهرآرانیوز، از ایده اولیه این پروژه، مسیر طولانی نگارش، چالشهای تولید، انتخاب بازیگران، بهویژه نقش سرگرد حسن جهانی و احتمال ساخت فصلهای بعدی گفت و همچنین ظرفیت مشهد برای میزبانی فصلهای آینده و نقش پررنگ نیروهای مشهدی در تولید فصل اول را تشریح کرد.
این هنرمند مشهدی با اشاره به اینکه فکر اولیه «کلانتری ۱۱» سه تا چهار سال پیش شکل گرفت گفت: این زمانی بود که احساس میشد فضای کلانتری ظرفیت بالایی برای روایت داستانی دارد. این پروژه به سفارش هیچ سازمانی آغاز نشده و کاملاً ایده شخصی گروه بوده است.
به گفته او، یکی از انگیزههای اصلی تیم، بازنمایی منصفانهتر از نیروی انتظامی بود و تیم سازنده تلاش کرده این تصویر را با روایتی انسانی و اجتماعی بازسازی کند. او گفت: متن اولیه پس از دو سال کار مداوم و حدود سه بازنویسی کامل، نهایتاً به نسخهای رسید که قابلیت تولید داشت.
او درباره روند تولید سریال گفت: پس از ارائه طرح به صداوسیما، شبکه دو از پروژه استقبال کرد و تولید در مجموعه «سیمرغ» شکل گرفت. در مراحل پایانی، متن برای بررسی انتظامی به «ناجی هنر» ارائه شد، اما این نهاد فقط نقش نظارتی داشته و در تولید مشارکت نداشته است.
به گفته خیاط احسانی گروه در آستانه شروع فیلمبرداری بود که با آغاز «جنگ ۱۲ روزه» کار متوقف شد. اما بلافاصله بعد از پایان جنگ، تولید از سر گرفته شد و پروژه وارد فاز عملیاتی شد.
خیاط احسانی درباره استفاده از ساختار سیتکام در سریال گفت: این قالب اغلب در کارهای طنز به کار برده میشود. «کلانتری یازده» بیشتر یک ساختار تکلوکیشن دارد. به گونهای که کلانتری را بهعنوان لوکیشنی کامل و کافی برای روایت درام انتخاب کردهایم.
او افزود: با وجود این، برای تعدیل فضای خشک پروندههای انتظامی، رگههایی از طنز در قالب شخصیتهای سرباز، آبدارچی و موقعیتهای روزمره اضافه شد که با استقبال مخاطبان روبهرو شد.
او تاکید کرد: تلاش شده کلانتری در سریال تنها به پروندههای روزمره محدود نشود. بههمین دلیل داستانها به مسائل مهم و کلانتری پرداختهاند؛ از جمله بحران آب و چاههای غیرمجاز، خشکسالی و اختلافات مربوط به منابع آب، ویلاسازی و تغییر سبک زندگی مهاجران شهری، مشکلات سدهای غیرمجاز و معادن غیراستاندارد و تهدید جان کارگران. این رویکرد تلاش آگاهانهای بود برای نشاندادن تأثیر کلانتری در امنیت و آسایش مردم در سطح واقعی و ملموس.
تهیهکننده سریال درباره چالشهای تولید گفت: دسترسی محدود به فضای واقعی کلانتری در آغاز کار از اولین چالشهای ما بود، چون پروژه از ابتدا شخصی جلو رفت. گذشته از آن بازنویسیهای متعدد فرآیند نگارش را طولانیتر کرد. این درحالی بود که فشارهای مداوم مالی و اجرایی در طول تولید وجود داشت.
او در ادامه به ساختار اپیزودیک سریال اشاره کرد و گفت این ساختار نیاز به تعداد زیادی بازیگر داشت. تعویض کارگردان در میانه تولید نیز دیگر چالش ما بود. چنانکه ۱۲ قسمت نخست با کارگردانی محمد اسفندیاری ساخته شد و ادامه کار را کارگردان جدید برعهده گرفت. اما با وجود دشواریهای هماهنگی، نتیجه نهایی بهگونهای است که برای مخاطب قابل تشخیص نیست.
تهیهکننده سریال درباره فرایند انتخاب بازیگر برای نقش اول سریال گفت: سرگرد حسن جهانی شخصیت محوری سریال است؛ فرماندهای که بهعنوان «مصلح اجتماعی» وارد منطقه میشود و تلاش میکند تصویر کلانتری و نهادهای رسمی را نزد مردم بهبود دهد.
او ادامه داد: برای این نقش نیاز به بازیگری داشتیم که فیزیک و چهره دارای اقتدار داشته باشد، بدون خشونت یا معصومیت افراطی باشد، ذهنیت قبلی منفی در ذهن مخاطب ایجاد نکند و توانایی بازیگری بالا و ارتباطگیری با تماشاگر داشته باشد. پس از بررسی گزینههای مختلف، تینو صالحی انتخاب شد؛ بازیگری که تجربه تئاتر و حضور در سینما را داشته و هنوز کار تلویزیونی شناختهشدهای از او پخش نشده بود.
او افزود: بازخوردها نشان میدهد مخاطبان حضور او را بهقدری باورپذیر یافتهاند که بسیاری تصور کردهاند او پلیس واقعی است.
بهگفته خیاط احسانی، با توجه به استقبال مخاطبان، احتمال ساخت فصلهای بعدی زیاد است، اما هنوز تصمیم نهایی گرفته نشده است. او در این باره افزود: چند گزینه مطرح است؛ ادامه سریال در همان بوم و کلانتری فعلی در منطقهای شبیه کرمان، انتقال کلانتری به نقطه دیگری از کرمان یا تولید فصل جدید در مشهد یا با بوم مشهد. همه این موارد در مرحله بررسی است و نتیجه قطعی هنوز مشخص نیست.
احسانی مشهد را شهری بسیار مناسب برای بستر سریال دانست و تاکید کرد: این هم بهخاطر جغرافیا و لهجه است و هم بهدلیل تنوع قصههایی که میتوان به آن پرداخت. او ادامه داد: نسخه اولیه سریال قرار بود در مسیر مشهد روایت شود، اما بنا به دلایل مختلف، بوم داستان به کرمان تغییر کرد. با این حال، تغییر بوم در فصلهای بعدی ریسک دارد؛ چون مخاطب با لهجه و فضا و شخصیتهای فصل اول خو گرفته است.
بهگفته او، مشهد نیروی انسانی توانمند زیادی دارد و بخش مهمی از عوامل کلیدی فصل اول همین سریال مشهدی بودهاند، از فیلمبردار، طراح و سرپرست نویسندگان، مدیر تولید، گروه جلوههای ویژه بصری و صداگذار تا تدارکات.
او تاکید کرد: با این حال، چون چرخه فعال و مستمر تولید در مشهد وجود ندارد، جذب بازیگر و مدیریت تیم در پروژههای سنگین دشوار میشود. اما اگر حمایتهای استانی شکل بگیرد، مشهد میتواند میزبان تولیدات جدیتر در سطح ملی باشد.