سمیرا منشادی| زندگی با همه تلاطم و بالا و پایینش، برای بازنشسته ها، یک تغییر ١٨٠درجه بر مدار ٣٠سال برنامه کاری یکنواخت است که ناگهان آن ها را از حرکت و تلاش به سکون وامی دارد. دوره ای که روزهای نخست آن درست مانند یک مرخصی چند روزه است که باید به دنبال یک دنیا کار عقب افتاده و تلنبار شده بود. استراحتی که عمر خوشی آن، همان چند روز کوتاه نخست است و وقتی یک ماهت می شود، دو ماه و تو برای آن برنامه ای نداری، به یک باره احساس یکنواختی و کسالت با همه تیرگی اش زمینگیرت می کند، چون نه دیگر از ارتباطات و تعاملات دیروز با دوستانت خبری هست و نه از جایگاه دیروزی که در خانواده داشتی و همه چیز حول کار و کسب تو می چرخید.
زمانی سن سالمندی ۶٠سال و سن امید به زندگی ۶٣سال بود. به همین دلیل از نظر خیلی ها برنامه ریزی کردن برای سه ، چهار سال باقی مانده خیلی معنا نداشت، ولی الان سن امید به زندگی نزدیک ٨٠سال است و نمی توان ٢٠سال عمر مفید پس از آن را -که معمولا پس از دوران بازنشستگی شروع می شود-
عاطل و باطل رها کرد. برای همین امروز می خواهیم به شمایی که در انتظار بازنشستگی هستید یا بازنشسته شده اید، چند پیشنهاد خوب و کاربردی بدهیم تا بتوانید یک برنامه ریزی دوباره برای زندگی تان داشته باشید.
چرا نباید خانه نشین شوید؟
معمولا یکی از دردسرهای روزهای بازنشستگی (آقایان) برای خانواده ها، حضور بیست وچهارساعته فرد بازنشسته در خانه است، جایی که تا دیروز قلمرو حکمرانی مادر بوده و حالا حضور وی کمی تنش زایش کرده است، چون در بسیاری از خانواده ها، هنوز مادر همان نقش سنتی خود را بر فضای خانه دارد و ورود یک باره پدر بازنشسته از کار به این فضا آن هم برای ساعات طولانی از روز، نوعی تداخل در برنامه و نقش را بین او و مادر سبب می شود. از طرفی بیشتر افراد خانواده هم مستقل شده و حالا وارد صحنه های مختلف اجتماعی شده اند و این درگیری ها فرصت درخدمت پدر بودن را از آن ها گرفته است و از آنجایی که سطح انتظارات پدر بازنشسته از خانواده بالا رفته، ما دست کم در ماه های نخست شاهد افزایش بداخلاقی ها و پرخاشگری ها میان اعضای خانواده باهم هستیم. بنابراین اصلا به نفع شما و خانواده تان نیست که برای دوران بازنشستگی، خانه نشینی را انتخاب کنید.
چرا باید کارآفرینی کنید؟
از کارهای تفریحی و نشاط بخش که لازمه همین دوره زندگی است، بگذریم، بازنشستگی را می توان دوران تولید، کارآفرینی و اشتغال دانست. شاید با خودتان بگویید دیگر از ما گذشته و چرا باید خودمان را به دردسر بینداریم. ما به شما با دلیل و سند می گوییم که سخت در اشتباهید، چون شما بازنشستگان عزیز بهترین گزینه برای تولید، اشتغال و کارآفرینی هستید. گذشته از آن برخلاف تصور عامه، خرج و مخارج ها در دوران بازنشستگی و سالمندی به مراتب بیشتر از دیگر دوره هاست، چون بعد از این شما بزرگ خانواده محسوب می شوید و همه از شما انتظار دریافت کمک دارند. اینکه چرا گفتیم شما به نسبت جوان ها گزینه بهتری هستید؛
اولین دلیل اینکه شما پس از سال ها کار توانایی ها و مهارت های بسیاری کسب کرده اید که به هیچ وجه با
یک جوان خام مقایسه پذیر نیستید.
دومین دلیل اینکه در طول زمان فعالیت کاری تان با افراد بسیاری در ارتباط بوده و از نظر اجتماعی جایگاهی داشته اید که می توانید از آن روابط اجتماعی به راحتی برای شروع یک کسب و کار جدید یا کارآفرینی استفاده کنید.
سومین دلیل اینکه شما برخلاف یک جوان پس انداز و بنیه مالی خوبی دارید و می توانید یک کسب و کار راه بیندازد.
چهارمین دلیل اینکه می توانید از اعتبار اجتماعی که در این سال ها کسب کرده اید، استفاده کنید.
پنجمین دلیل هم اینکه شما با کارآفرینی، هم به اقتصاد مالی خودتان و پرکردن اوقات فراغتتان کمک کرده اید و هم به عده ای دانش و مهارتتان را منتقل کرده اید. این یک بازی بُرد بُرد است که به نفع همه است.
یک مرخصی چند روزه
منظورمان این نیست که درست از همان روز بعد از آغاز دوران بازنشستگی تان کاروبار جدید را شروع کنید. حالا که بازنشسته شده اید چند روزی را به خودتان استراحت بدهید و بگذارید فاصله ای بین روزهای کاری و بازنشستگی تان ایجاد شود. با این کار هم از حال و هوا و استرس هرروزه خلاص می شوید و هم ذهنتان را برای برنامه ریزی آینده آماده می کنید. برای این منظور می توانیم چند پیشنهاد خوب هم بدهیم.
می توانید در اردوها و تورهای سیاحتی ویژه بزرگ سالان ثبت نام کنید و همراه با عده ای از دوستان جدیدتان ساعت های خوشی را آنجا بگذرانید.
اگر تا به امروز اهل ورزش نبوده اید، بهتر است به چند دلیل که مهم ترین آن تأمین سلامتی جسمی و روحی تان است، ورزش کردن را شروع کنید.
حالا که وقت دارید می توانید مسئولیت نگهداری یا گردش بردن نوه هایتان را برای مدتی برعهده بگیرید؛ هم فال است و هم تماشا.
می توانید به دنبال یک سرگرمی تازه یا علاقه هایی باشید که در زمان اشتغال آرزوی انجامشان را داشتید و فرصت نمی شد.
چند کار مناسب سن شما
شاید خود شما هم ایده هایی برای تولید و ارائه خدمات داشته باشید. بازنشستگی فرصت خوبی برای امتحان کردن آن هاست. اگر هم ایده ای ندارید در ادامه چند پیشنهاد از این جنس برایتان داریم که می تواند به بازشدن ذهنتان کمک کند.
خیریه و انجمن ها: بسیاری از شما که مهارت دارید می توانید به خیریه و انجمن ها بروید و نوع تخصصتان را با آن ها در میان بگذارید. بدون شک افرادی هستند که خواهان آموزش هستند و شما می توانید به کمک این گروه از افراد بروید. گروه های جهادی، انواع انجمن های محیط زیست و...از جمله جاهایی هستند که می توانید خودتان را مشغول کنید. حتی پیشنهاد می کنیم خودتان چنین گروه هایی را تشکیل بدهید.
یک شغل جدید: راه انداختن یک کسب و کار جدید، ادامه دادن شغل قبلی تان یا آنچه در آن مهارت دارید می تواند فرصت اقتصادی خوبی برای شما باشد. مردم گاهی دنبال کسانی هستند که وسایلشان را در منزل تعمیر یا کارهای بانکی، اداری، باغبانی و... را برایشان پیگیری کند.
گردشگری: هم فال است و هم تماشا. اگر به شهر، طبیعت یا مکان های دیدنی اشراف دارید، می توانید یک شرکت گردشگری راه بیندازید و راهنمای گردشگران شوید. همچنین می توانید با مراجعه به چند هتل، هتل آپارتمان و...خدماتی را که می توانید ارائه دهید در میان بگذارید و از آن ها بخواهید که میزی به شما بدهند تا به مسافران خدمات ارائه بدهید.
آموزش: این روزها مردم تشنه آموختن مهارت های مختلف هستند؛ شما می توانید یک مجتمع آموزشی را دایر کنید تا به نیاز خودتان و آن ها پاسخ داده باشید. همچنین می توانید در یکی از این مراکز مشغول به کار شوید.
استارت آپ ها: اگر اهل کسب و کار مجازی هستید مهارت خود را به حیطه سازمان های غیرانتفاعی و یا استارتاپ ها ببرید تا به دیگران آموزش دهید. اگر شما پیش زمینه ای از یک کسب وکار کوچک یا مهارت های اجتماعی دارید، ممکن است بتوانید به ایجاد یک سازمان غیرانتفاعی و مردم نهاد که به جامعه خدمت رسانی می کنند، کمک کنید. اگر شما از قبل بازاریابی کرده یا تجربه سازمانی و اداری داشته باشید، بهترین گزینه برای یک فارغ التحصیل دانشگاهی هستید که می خواهد شرکت خود را راه بیندازد.
مشاوره: می توانید به عنوان یک مشاور در زمینه کاری خود مشغول به کار شوید، به خصوص اگر مهارت های شما مورد نیاز کسب وکارها باشد. شما سال ها تجربه و همچنین ارتباطات زیادی دارید و یک شرکت ممکن است به مشاوری که خدمات مورد نیاز آن را بدون دریافت مزایای اضافی مهیا می کند، حقوق بهتری پرداخت کند..