شهرآرانیوز؛ در رقابت برای میزبانی بزرگترین رویداد ورزشی جهان، ورزشگاهها دیگر صرفاً بر اساس گنجایش یا زیبایی معماریشان سنجیده نمیشوند. هواداران امروزی فوتبال انتظار دارند که غوطهوری، جو ورزشگاه و فناوری دست به دست هم دهند تا یک مسابقه را به تجربهای فراموشنشدنی تبدیل کنند. کمتر استادیومی به اندازه «ورزشگاه سوفای» این جاهطلبی را با چنین جسارتی به تصویر میکشد.
این ورزشگاه واقع در لسآنجلس که پیش از این نیز به عنوان یکی از پیشرفتهترین مکانهای ورزشی ساختهشده از نظر فناوری شناخته میشد، روزبهروز بیشتر به عنوان یک معیار بالقوه برای بازیهای جام جهانی ۲۰۲۶ مطرح میشود. گزارش اخیر پلتفرم رسانهای ورزشی «اسپورتس دایسکتد» چندین دلیل را برجسته کرده است که چرا ورزشگاه سوفای ممکن است همان چیزی را ارائه دهد که بسیاری آن را «تجربه نهایی هواداران فوتبال» مینامند.
در قلب این بحث یک ایده ساده نهفته است یعنی نزدیکتر کردن هواداران به بازی، بیش از هر زمان دیگری.
یکی از چشمگیرترین نوآوریهای این ورزشگاه، طراحی صندلیهای متحرک در گوشههای زمین است. بر اساس این گزارش، سوفای حدود ۴۰۰ صندلی از گنجایش اولیه ۷۰،۲۴۰ نفری خود را فدا کرده است تا محیطی نزدیکتر برای تماشاگران در طول مسابقات فوتبال ایجاد کند. این تغییر به هواداران اجازه میدهد تا به شکل چشمگیری نزدیکتر به زمین چمن بنشینند؛ بهویژه در مناطق مربوط به ضربات کرنر، جایی که برخی از هیجانانگیزترین لحظات فوتبال در آنجا رقم میخورد.
در عصری که بسیاری از ابرورزشگاهها حضور حداکثری تماشاگران را بر اتمسفر و جو بازی ترجیح میدهند، این رویکرد نشاندهنده یک تغییر آشکار در فلسفه طراحی است. طراحان «سوفای» به جای دورتر کردن تماشاگران برای دستیابی به ارقام بزرگتر، پیوند عاطفی و شدت بصری را در اولویت قرار دادهاند.
نتیجه این کار میتواند بهویژه در طول جام جهانی، جایی که انرژی تماشاگران اغلب خود به بخشی از نمایش تبدیل میشود، بسیار چشمگیر باشد.
مفهوم معماری «بلندمرتبه» این ورزشگاه، این فلسفه را بیشتر تقویت میکند. «سوفای» بهجای چیدن تماشاگران رو به بیرون در یک کاسه کمعمق، صندلیها را به صورت عمودی و با زاویههای دید تند روی هم قرار داده است تا حس نزدیکی به جریان بازی را تشدید کند. حتی هوادارانی که در بالاترین نقاط ورزشگاه نشستهاند، از نظر بصری با زمین در ارتباط باقی میمانند و آن حس جدایی که معمولاً در استادیومهای عظیم تجربه میشود، کاهش مییابد.
این طراحی عمودی، جلوهای ایجاد میکند که بیشتر به ترسناکترین ورزشگاههای فوتبال اروپا شبیه است تا یک ورزشگاه سنتی فوتبال آمریکایی. صدا در سازههایی با شیب تند به شکل متفاوتی حرکت میکند و هواداران احساس میکنند که همگی با هم به درون اتفاقات مسابقه فشرده شدهاند. در فوتبال، جوّ استادیوم صرفاً یک تزئین نیست؛ بلکه میتواند روند بازی را شکل دهد، داوران را تحت فشار قرار دهد و از نظر روانی روی بازیکنان تأثیر بگذارد.
به نظر میرسد معماری «سوفای» به طور هدفمند برای تقویت این پویاییها مهندسی شده است.
با این حال، جذابیت این مکان فراتر از هندسه صندلیها است. شاید نمادینترین ویژگی آن، اسکوربرد ویدیویی بیضیشکل و عظیمی باشد که بالای زمین معلق است. این صفحه نمایش غوطهورکننده دور تا دور فضای داخلی ورزشگاه را احاطه کرده و تصاویر باکیفیتی را ارائه میدهد که از هر صندلی قابل مشاهده است. برخلاف اسکوربردهای سنتی که تنها بر یک بخش از ورزشگاه غالب هستند، سیستم نمایشگر «سوفای» تماشاگران را در محاصره اطلاعات، گرافیکها، بازپخشها و ارائههای سینمایی قرار میدهد.
برای تورنمنتهای فیفا که در آنها شکوه، تشریفات و روایت داستانها در مرکز تجربه تماشا قرار دارند، این فناوری میتواند مسابقات را به نمایشهای چندرسانهای ارتقا دهد.
به همان اندازه، توازن ورزشگاه میان راحتی فضای سرپوشیده و حس و حال فضای باز نیز حائز اهمیت است. اگرچه این مکان به طور جزئی توسط یک سقف سایبان شفاف و وسیع پوشانده شده، اما حس یک فضای باز را حفظ کرده است که اجازه میدهد نور طبیعی و هوای محیط همچنان بخشی از این تجربه باقی بمانند. رسانه «اسپورتس دایسکتد» آن را به عنوان «بهترین نسخه از یک ورزشگاه روباز که تا به حال طراحی شده» توصیف کرد؛ عبارتی که جاهطلبی پشت این پروژه را به خوبی نشان میدهد.
این ایده ترکیبی (هیبریدی) ممکن است بهویژه در طول تورنمنت تابستانی جام جهانی در اقلیم کالیفرنیا بسیار ارزشمند باشد. هواداران در برابر گرمای شدید محافظت میشوند و در عین حال از اصالت عاطفی مرتبط با زمینهای فوتبال روباز لذت میبرند.
موقعیت مکانی این ورزشگاه در لسآنجلس نیز اعتبار آن را به عنوان مرکز ثقل آینده فوتبال تقویت میکند. کمتر شهری از زیرساختهای سرگرمی، دسترسی بینالمللی و تنوع فرهنگی لازم برای پشتیبانی از رویدادی در ابعاد جام جهانی برخوردار است. منطقه اطراف ورزشگاه امکانات رفاهی و پذیرایی عظیم، دسترسی به شبکه حملونقل و جذابیت رسانهای جهانی را ارائه میدهد که همگی از عناصر حیاتی در میزبانی مسابقات مدرن هستند.
با این حال، شهرت روزافزون این ورزشگاه نشاندهنده یک تحول گستردهتر در معماری ورزشی نیز هست. در سراسر جهان، استادیومها در حال تبدیل شدن از استادیومهای ساده به اکوسیستمهای سرگرمی غوطهورکننده هستند. طراحان اکنون به همان اندازه که به مهندسی سازه اهمیت میدهند، بر درگیری عاطفی، آکوستیک، یکپارچهسازی دیجیتال و روانشناسی جمعیت نیز تمرکز میکنند.
ورزشگاه «سوفای» ممکن است واضحترین نمونه تا به امروز از این تکامل باشد.
اینکه آیا این ورزشگاه در نهایت به عنوان استادیوم نمادین جام جهانی در یادها خواهد ماند یا خیر، موضوعی است که باید منتظر ماند و دید. هواداران فوتبال به وفاداری به فرهنگ سنتی استادیومها مشهورند؛ جایی که تاریخ و اصالت اغلب بیش از درخشش فناوری اهمیت دارد. با این حال، نوآوریهای سوفای نشان میدهند که طراحی مدرن و جو فوتبال لزوماً مجبور نیستند با یکدیگر در تضاد باشند.
در عوض، آنها ممکن است در حال ورود به عصر جدیدی از همکاری و شراکت باشند.
اگر آینده فوتبال در این است که کاری کند هر هوادار خود را نزدیکتر، پرصداتر و از نظر عاطفی متصلتر به بازی حس کند، پس ورزشگاه «سوفای» ممکن است از همین حالا در حال نشان دادن این موضوع باشد که آن آینده چه شکلی خواهد داشت.