مردم از حذف برچسب قیمت روی بسته بندی دارو‌ها گلایه دارند | حذف شفافیت!

به گزارش شهرآرانیوز؛ وقتی صحبت از چالش‌های دارو در سطح کلان می‌شود، نخستین تصویری که در ذهن نقش می‌بندد، یک بیمار ناامید است که از این داروخانه به آن داروخانه سرگردان می‌شود، اما این فقط یک روی سکه است. روی دیگر سکه، زنجیره‌ای از سوداگری و بی قانونی است که از دل همین خلأ‌ها زاده می‌شود. دارویی که در انبار‌های شرکت‌های پخش خوابیده یا به دست واسطه‌ها افتاده، ناگهان رنگ کالایی لوکس به خود می‌گیرد. آنچه که در مورد دارو حائز اهمیت است نقش و جایگاه آن در سلامتی افراد است و حتی کمبود موقت یا مقطعی یک دارو نیز می‌تواند بر جامعه تأثیر بگذارد.

دارو نیز مانند سایر کالا‌ها مستثنی از قانون ساده عرضه و تقاضا نیست؛ هرچه کالا کمیاب‌تر باشد، بهادارتر می‌شود، اما در شرایطی که جان مردم در میان است، این افزایش قیمت دیگر یک روند طبیعی اقتصادی نیست؛ بلکه بستری برای سوءاستفاده و سودجویی است. به محض اینکه یک قلم دارو از چرخه رسمی خارج یا نایاب می‌شود، قیمت آن در بازار آزاد چندین برابر جهش پیدا می‌کند و بازار سیاه به راه می‌اندازد. در این بازار سیاه، یک قلم داروی اعصاب که قیمت مصوب آن ورقی ۱۰۰ هزار تومان است تا چند برابر قیمت اولیه به فروش می‌رسد.

در این میان، یک اتفاق می‌تواند با تعداد قابل توجه سؤالات مردمی همراه شود. اتفاقی نظیر حذف برچسب قیمت دارو از اقلام دارویی.

حذف برچسب قیمت

سال‌ها بود که بیماران با دیدن برچسب سازمان غذا و دارو روی جعبه داروها، خیالشان از بابت شفافیت قیمت راحت بود، اما اکنون در بسیاری از داروخانه ها، جعبه‌هایی روی پیشخوان دیده می‌شود که نه قیمتی روی آن هاست و نه هیچ نشانی از نرخ مصوب دارند.

حذف برچسب قیمت گلایه شهروندان را به همراه دارد. مردم معتقدند این کار مسیری برای سوءاستفاده مالی در خرید و فروش دارو ایجاد کرده است. با حذف برچسب قیمت از روی داروها، داروخانه داری که قیمت اصلی یک دارو را می‌داند می‌تواند حالا دارو را با هر نرخی که تمایل دارد حتی گاهی دو تا سه برابر قیمت اصلی به بیمار بفروشد و بعد با استناد به اینکه قیمت‌ها جدیدا تغییر یافته، کار خود را توجیه کند. این گونه است که یک خلأ مدیریتی در سطح کلان، تبدیل به گران فروشی آشکار در سطح خرد می‌شود و هزینه آن را بیماران می‌پردازند.

حذف برچسب قیمت از روی برخی دارو‌ها دغدغه امروز شهروندان است و این موضوع سبب می‌شود ما در گزارشی میدانی سری به داروخانه‌های سطح شهر بزنیم. خانم چهل ودوساله که بیماری تیروئید دارد و تازه داروهایش را از داروخانه تهیه کرده است، درست در خروجی داروخانه‌ای در بولوار وکیل آباد مشهد نمونه اول این بررسی میدانی است.

با بررسی جعبه داروهایش مشهود است که روی جعبه قرص «لووتیروکسین» قیمت درج نشده است. این شهروند می‌گوید: همیشه برچسب قیمت روی جعبه دارو‌ها بود الان نمی‌دانم چرا نیست. آیا حذف قیمت در کنار همه کمبود‌های دارویی موجود عامل جدیدی برای کمیاب شدن دارو‌ها نیست؟

خانمی سی ساله که مادر یک کودک آسمی است درباره اسپری تنفسی فرزندش می‌گوید: شش ماه قبل که اسپری خریدم برچسب قیمت داشت،  الان روی جعبه دارو برچسب قیمت وجود ندارد.

حذف برچسب به دلیل طولانی بودن زمان مصرف و نوسانات قیمت

دور میدان بیمارستان امام رضا (ع) مشهد داروخـانه‌هایی متمرکز هستند که عمدتا شهروندان برای پیدا کردن دارو‌های کمیاب به آنجا می‌روند. یکی از متولیان داروخانه در این منطقه می‌گوید: اخیرا از روی برخی دارو‌ها برچسب قیمت حذف شده، به این دلیل که برخی دارو‌ها با تاریخ مصرف طولانی مدت توزیع می‌شوند. در چنین شرایطی قیمت دارویی که امسال توزیع می‌شود با داروی سال بعد متفاوت خواهد بود. با توجه به این شرایط برچسب حذف شده است. چون این احتمال قطعا وجود دارد که قیمت‌ها در شرایط فعلی امسال چند ده برابر شده است.

هم زمان آقای کهن سالی وارد داروخانه می‌شود. او می‌گوید شصت وهشت سال سن دارد و از چند سال قبل درگیر بیماری قلبی شده است. این شهروند مشهدی در ادامه می‌گوید: من بازنشسته هستم. حقوق بازنشسته‌ها خیلی کم است و به گرد این تورم نمی‌رسد. از طرفی بازنشسته‌ها به نوعی درگیر بیماری هستند و نیاز به خرید دارو دارند با این شرایط قیمت را از روی دارو‌ها حذف کرده‌اند.

خود همین مسئله سبب خواهد شد که هر داروخانه‌ای دارو را با یک قیمت بدهد. ما چگونه می‌خواهیم متوجه شویم که گران‌تر فروخته است. دارو که مانند اقلام مصرفی روزانه مثل برنج و تخم مرغ نیست که حداقل مردم بدانند امروز نسبت به هفته قبل چقدر گران‌تر شده است. هر نرخی که مسئولان داروخانه اعلام کنند مردم پرداخت خواهند کرد.

نکته دیگری که این شهروند مشهدی اضافه می‌کند درباره اهمیت برچسب قیمت است. او در این باره می‌گوید: برچسب قیمت، تنها سند برای شکایت به مراجع بالادستی است. الان که برچسب نیست، داروخانه دار مبلغ را در سیستم بدون سابقه ثبت می‌کند. یعنی هیچ مدرکی برای گران فروشی باقی نمی‌ماند.

از واقعیت تا حقیقت

بررسی‌های میدانی شهرآرا و ارزیابی پیام‌های رسیده به تحریریه صدای مردم حاکی از این است که برخی دارو‌ها که در گذشته دارای برچسب قیمت بودند، در شرایط فعلی این برچسب قیمت از روی جعبه دارو‌ها حذف شده است. مسئله‌ای که اتفاقا رئیس کمیسیون اصل ۹۰ مجلس شورای اسلامی نیز درباره آن هشدار می‌دهد و می‌گوید: از مجموع ۴.۵میلیارد دلار بودجه پیش بینی شده برای تأمین دارو، مقرر بود ۳میلیارد دلار با نرخ ترجیحی ۲۸هزارو ۵۰۰ تومان تأمین شود و مابقی آن که یک ونیم میلیارد دلار است با ارز آزاد خریداری شود، اما نوسانات ارزی و تخصیص بخشی از منابع با نرخ آزاد، فشار مضاعفی بر قیمت تمام شده دارو وارد کرده است.

حجت الاسلام والمسلمین نصرا... پژمان فر ادامه می‌دهد: بالا رفتن قیمت محصولات پتروشیمی (پت)، آلومینیوم و مقوای بسته بندی در کنار افزایش جهانی قیمت مواد اولیه از عوامل مؤثر در تغییر قیمت هاست، اما این عوامل به هیچ عنوان توجیه کننده جهش فعلی قیمت‌ها در بازار نیست و شائبه گران فروشی را تقویت می‌کند.

وی با بیان اینکه مجلس نسبت به حذف قیمت از روی بسته بندی دارو‌ها هشدار داده است، تأکید دارد: با وقوع این کار در حقیقت ردپای گران فروشی در بازار تجهیزات پزشکی دیده خواهد شد.

نماینده مردم مشهد در مجلس شورای اسلامی اظهار می‌کند: متأسفانه در ماه‌های اخیر، برخی تولیدکنندگان به دلایل نامعلوم اقدام به حذف درج قیمت مصرف کننده از روی بسته بندی دارو‌ها کرده‌اند. این اقدام شفافیت را از بین برده و فضای امنی برای دلالان و سودجویان ایجاد کرده است.

پژمان فر یادآور می‌شود: در مکاتبه‌ای با وزیر بهداشت، مراتب تذکر مجلس ابلاغ شد. وی نیز به سازمان غذا و دارو اعلام کرد تا ضمن بررسی فوری این روند غلط، نسبت به اصلاح آن اقدام کنند.

گران فروشی به دلیل حذف برچسب قیمت مورد تأیید نیست

اما وقتی برای پیگیری بیشتر به سراغ معاون غذاوداروی دانشگاه علوم پزشکی مشهد می‌رویم. علی روح بخش حذف برچسب قیمت دارو را دلیل بر گران فروشی نمی‌داند.

معاون غذاوداروی دانشگاه علوم پزشکی مشهد دراین باره به گزارشگر ما می‌گوید: حذف برچسب قیمت دارو از روی دارو‌ها نمی‌تواند دلیلی بر این باشد که داروخانه داران سلیقه‌ای و با هر قیمتی دارو را بفروشند. این کار غیرممکن است.

روحبخش تأکید دارد: دارو قیمت دارد و قیمت دارو نیز رسمی است اگر شهروندان ادعا دارند داروخانه داری دارو را به قیمتی غیر از مبلغ رسمی دارو عرضه کرده و فروخته است به ما مراجعه کند، ما آمادگی پیگیری داریم.

تغییر خودسرانه دارو غیرممکن است

معاون غذاوداروی دانشگاه علوم پزشکی مشهد اضافه می‌کند: نمی‌توان چنین استدلال کرد که، چون برچسب قیمت وجود ندارد پس داروخانه داران می‌توانند به هر قیمتی دارو را بفروشند این منطق، استدلال اشتباهی است چرا که فرضا اگر داروخانه داری بخواهد قیمت را تغییر دهد در سامانه بیمه به مشکل بر می‌خورد. سامانه‌های بیمه عدد و قیمت نهایی دارو را مطابق با قیمت رسمی تعریف کرده‌اند و سامانه هر نوع تغییر قیمتی را نمی‌پذیرد.

روحبخش در پاسخ به این سؤال که شهروندان معتقدند عدد رسمی قیمت ممکن است توسط داروخانه دار در سامانه بیمه ثبت شود، اما مابه لتفاوت قیمت اعلام شده به صورت آزاد از بیمار درخواست شود نیز می‌گوید: باید قیمت واقعی دارو در هر لحظه بررسی شود تعدادی از دارو‌ها ارزشان حذف شده و قیمت‌های عرضه این دارو‌ها در بازار اضافه شده است و با مبلغی بالاتر ارائه می‌شود. این اتفاق به دلیل حذف ارز طبیعی است.

فروش دارو فقط با قیمت رسمی

وی اضافه می‌کند: دارو چه برچسب قیمت داشته باشد چه نداشته باشد باید به قیمت رسمی اعلام شده از سوی سازمان غذاودارو به بیمار فروخته شود. اگر شهروندی مدعی است قیمت دارویی از قیمت رسمی بالاتر فروخته شده است می‌تواند به ما مراجعه کند تا پیگیری شود، اما این استدلال را که، چون برچسب قیمت از روی برخی اقلام دارویی حذف شده، باعث می‌شود دارو گران‌تر به دست بیمار برسد و باعث گران فروشی می‌شود تأیید نمی‌کنم.