تولید برق پاک از پشت‌بام ساختمان‌های شهرداری مشهد، ۲ سال جلوتر از برنامه قانونی

به گزارش شهرآرانیوز؛ دو سالی می‌شود که در تابستان «ناترازی برق» از گزارش‌های تخصصی حوزه انرژی خارج و به بخشی از زندگی روزمره مردم تبدیل شده است. خاموشی‌های برنامه‌ریزی‌شده، محدودیت مصرف صنایع، درخواست‌های مکرر برای صرفه‌جویی و نگرانی از اوج مصرف نشان می‌دهد تأمین برق دیگر فقط یک موضوع تخصصی نیست، بلکه به مسئله‌ای ملی تبدیل شده که همه بخش‌ها، از دولت و صنایع گرفته تا مدیریت‌شهری، باید برای آن راهکار ارائه کنند.

واقعیت این است که میزان مصرف برق هر‌سال افزایش پیدا کرده، اما ظرفیت تولید برق با همان سرعت رشد نکرده و همین موضوع باعث ایجاد ناترازی شده است. در چنین شرایطی، هر‌اقدامی که بتواند حتی بخشی از نیاز شبکه برق کشور را تأمین کند، اهمیت ویژه‌ای پیدا می‌کند. شهرداری‌ها که تا چند‌سال قبل تنها مصرف‌کننده برق بودند، حالا در بسیاری از شهر‌ها به سمت تولید انرژی حرکت کرده‌اند. 

شهرداری مشهد نیز با توسعه نیروگاه‌های خورشیدی و اجرای نیروگاه بیوگاز، مسیر تازه‌ای را آغاز کرده است؛ مسیری که قرار است بخشی از برق مورد‌نیاز مدیریت‌شهری را تأمین کند و هم‌زمان به کاهش فشار روی شبکه سراسری برق کمک کند. استفاده از ظرفیت بام ساختمان‌های شهری برای نصب پنل‌های خورشیدی و تبدیل گاز متان حاصل از دفن زباله به برق، نشان‌دهنده تغییر نگاه مدیریت‌شهری است؛ تغییری که شهرداری را از یک مصرف‌کننده صرف انرژی به بازیگری فعال در حوزه تولید برق تبدیل می‌کند.

سالانه ۵‌درصد، مسیر حرکت به سمت انرژی پاک

سال‌۱۴۰۲ شورای عالی انرژی کشور در ادامه مصوبه سال‌۱۳۹۵ هیئت‌وزیران، دستگاه‌های مشمول ماده‌۵ قانون خدمات کشوری را موظف کرد سالانه ۵‌درصد از برق مصرفی خود را از طریق انرژی‌های تجدیدپذیر تأمین کنند تا این سهم در نهایت به ۲۰‌درصد برسد.

شهرداری مشهد، اما پیش از این الزام قانونی، از سال‌۱۳۹۹ با نصب پنل‌های خورشیدی روی ساختمان‌های مختلف شهرداری، حرکت خود در این مسیر را آغاز کرده بود و توانست زودتر از بسیاری از دستگاه‌ها به هدف تأمین ۲۰‌درصدی برق از انرژی پاک برسد.

۲۳ نیروگاه خورشیدی در مدار تولید برق

در‌این‌خصوص معاون مالی و پشتیبانی شهرداری مشهد با اشاره به اقدامات انجام‌شده در حوزه انرژی‌های تجدیدپذیر، گفت: شهرداری مشهد از پیشتازان احداث نیروگاه‌های تجدیدپذیر در میان کلان‌شهر‌های کشور است و با‌توجه‌به الزام تأمین ۲۰‌درصد برق مصرفی از انرژی پاک، توسعه این پروژه‌ها در دستور کار قرار گرفت.

علی قناویزچی افزود: هدف از اجرای این طرح‌ها تنها اجرای یک تکلیف قانونی نیست، بلکه ایجاد نیروگاه‌های بزرگ‌مقیاس، کمک به کاهش ناترازی برق و ایجاد درآمد پایدار برای مدیریت‌شهری نیز بوده است.

وی درباره میزان تولید برق نیروگاه‌های خورشیدی شهرداری مشهد بیان کرد: اکنون ۲۳‌نیروگاه خورشیدی در مجموعه مدیریت‌شهری فعال است که مجموع ظرفیت آنها به ۵۸۰‌کیلووات می‌رسد.

تحقق هدف، ۲ سال زودتر از موعد

به گفته وی، این نیروگاه‌ها سالانه ۹۲۸‌مگاوات‌ساعت برق تولید می‌کنند و در مدار بهره‌برداری قرار دارند.

قناویزچی تصریح کرد: شهرداری مشهد تقریبا دو سال زودتر از موعد قانونی به هدف تأمین ۲۰‌درصد برق مصرفی از انرژی‌های تجدیدپذیر رسید و این موضوع باعث شد از جریمه حدود ۴‌۰ میلیارد‌تومانی مدیریت‌شهری برای مصرف اضافه جلوگیری شود.

۴ نیروگاه خورشیدی جدید در دست ساخت

با این اوصاف، با وجود رسیدن شهرداری مشهد به هدف‌گذاری قانونی، توسعه نیروگاه‌های خورشیدی متوقف نشده است. معاون مالی و پشتیبانی شهرداری مشهد د‌راین‌باره از آغاز فرایند ساخت چهار نیروگاه خورشیدی جدید خبر داد و گفت: امکان‌سنجی احداث نیروگاه‌های بزرگ‌مقیاس در زمین‌ها و اماکن متعلق به مدیریت‌شهری انجام شده است.

وی ادامه داد: شهرداری مشهد قصد دارد با مشارکت در احداث نیروگاه‌های برق، علاوه بر کمک به حل مشکل ناترازی انرژی، از ظرفیت فروش برق تولیدی در بورس سبز نیز استفاده کند تا درآمد پایدار جدیدی برای مدیریت‌شهری ایجاد شود.

به گفته قناویزچی، اکنون مناقصه احداث چهار نیروگاه خورشیدی با ظرفیت ۳۳۰‌کیلووات و با بودجه شهرداری در حال برگزاری است.

آشغال‌های دوست‌داشتنی؛ تولید برق از دل زباله

با افزایش جمعیت‌شهری، توسعه شهرنشینی و تغییر الگوی مصرف، حجم پسماند‌های شهری افزایش یافته و مدیریت صحیح زباله به یکی از مهم‌ترین چالش‌های زیست‌محیطی و اقتصادی کلان‌شهر‌ها تبدیل شده است. در سال‌های اخیر استفاده از گاز متان تولیدشده از زباله‌های دفن‌شده برای تولید برق، به یکی از روش‌های جدید مدیریت پسماند در جهان تبدیل شده است؛ روشی که علاوه بر کاهش انتشار گاز‌های گلخانه‌ای، از یک تهدید زیست‌محیطی، ارزش اقتصادی ایجاد می‌کند. اکنون مشهد نیز با اجرای نیروگاه بیوگاز به جمع شهر‌هایی پیوسته است که از ظرفیت زباله برای تولید انرژی استفاده می‌کنند.

ساخت نیروگاه بیوگاز توسط شهرداری

مدیرعامل سازمان مدیریت پسماند شهرداری مشهد درباره آخرین وضعیت این پروژه گفت: طرح بیوگاز مدت‌ها در دستور‌کار شهرداری قرار داشت و در ابتدا قرار بود توسط بخش خصوصی اجرا شود، اما به‌دلیل پایین بودن قیمت خرید برق، هزینه بالای تجهیزات، نوسانات ارزی و دشواری تأمین تجهیزات، سرمایه‌گذاران خصوصی استقبال نکردند.

مسعود رضوی افزود: شهرداری با‌توجه‌به مسئولیت‌های محیط‌زیستی و همچنین هدف ایجاد درآمد پایدار، اجرای این پروژه را برعهده گرفت.

وی ادامه داد: تاکنون چهل چاه در میدان‌های قدیمی دفن زباله برای استخراج گاز متان، سولفید‌هیدروژن و دی‌اکسیدکربن حفر شده و شبکه برق این نیروگاه نیز آماده بهره‌برداری است.

تولید ۳ مگاوات برق از زباله

وی درباره نحوه تولید برق در این نیروگاه نیز اظهار کرد: گاز‌های تولیدشده از زباله‌های دفن‌شده، از طریق لوله‌ها به محل نیروگاه منتقل و به‌عنوان سوخت موتور‌های تولید برق استفاده می‌شود؛ سپس برق تولیدشده وارد شبکه شهری خواهد شد. رضوی با بیان اینکه ظرفیت نهایی نیروگاه بیوگاز مشهد سه مگاوات است، گفت: در فاز نخست یک مگاوات برق تا مردادماه وارد مدار می‌شود. نیروگاه بیوگاز مشهد نخستین نیروگاه تولید برق از زباله در کشور است و این پروژه می‌تواند الگویی برای استفاده از ظرفیت پسماند در دیگر‌شهر‌ها باشد.