افغانستان؛ کانون فرصت‌های تجاری برای تجار خراسانی

به گزارش شهرآرانیوز؛ هرچند از سال‌های گذشته تاکنون تجارت با افغانستان برای ایران و به‌ویژه خراسان رضوی اهمیت زیادی داشته است، با این حال تشدید فشار آمریکا از طریق محدودیت‌های دریایی، سبب شده تجارت با همسایه شرقی اهمیت بیشتری یابد. در همین راستا توسعه تجارت با افغانستان در دستورکار قرار گرفته است. 

با این حال این موارد به‌منزله نادیده‌گرفتن مزایای تجارت با افغانستان نیست. در همین راستا کریدور تجاری چین–افغانستان–ایران که از طریق دالان واخان تعریف شده است، مسیری به طول تقریبی ۲هزار کیلومتر را شامل می‌شود. این کریدور در حال حاضر به صورت عملیاتی فعال نیست و زیرساخت‌های لازم برای بهره‌برداری از آن هنوز فراهم نشده است. کاهش ۵۰درصدی مسافت حمل‌ونقل کالا از چین به ایران در مقایسه با مسیر‌های فعلی از قلمرو کشور‌های قزاقستان و ترکمنستان از جمله مزایای این مسیر هستند.

از طرف دیگر آمار‌های تجارت افغانستان هم نشان می‌دهد که این کشور در سال‌های اخیر سعی کرده تا با توسعه روابط تجاری با ایران اتکای خود به پاکستان را کاهش دهد. براین اساس، ایران در سال مالی۲۰۲۵ حدود ۳۱.۳درصد واردات افغانستان را تأمین کرده و مجموع واردات مستقیم و ترانزیتی از مسیر ایران به ۴۸.۶درصد کل واردات افغانستان رسیده است.

به منظور بررسی راهکار‌های توسعه صادرات خراسان رضوی نشستی با حضور محمدعلی دهقان دهنوی، معاون وزیر صمت و رئیس سازمان توسعه تجارت ایران در اتاق بازرگانی خراسان رضوی، برگزار شد. یکی از محور‌های این نشست توسعه تجارت با افغانستان بود.

تسهیل تجارت ریالی

رئیس سازمان توسعه تجارت در این نشست از پیگیری برای ایجاد یک سازوکار رسمی به‌منظور تسهیل تجارت ریالی با افغانستان خبر داد. محمدعلی دهقان‌دهنوی هدف از این طرح را بهره‌گیری از منابع مالی دردسترس اتباع افغانستانی برای تسهیل مراودات تجاری میان دو کشور بیان کرد.

پیشنهاد‌هایی برای توسعه روابط با افغانستان

در این جلسه رئیس اتاق بازرگانی خراسان رضوی با هدف بهینه‌سازی هزینه‌های تولید و مدیریت ناترازی‌های تجاری، پیشنهاد تغییر شیوه تأمین بخشی از مواد اولیه واحد‌های تولیدی استان را مطرح کرد. بر اساس این طرح، استفاده از ظرفیت‌های کشاورزی و اراضی مستعد افغانستان، جایگزین خرید محصولات از استان‌های دوردست نظیر آذربایجان غربی و شرقی خواهد شد.

محمدرضا توکلی‌زاده با اشاره به ناکارآمدی لجستیکی در وضعیت فعلی تأمین نهاده‌های تولید، اظهار کرد: تداوم روند کنونی انتقال محصولات از استان‌های شمال‌غرب کشور به خراسان رضوی، با تحمیل هزینه‌های سنگین حمل‌ونقل همراه است که درنهایت قیمت تمام‌شده کالا را برای تولیدکننده افزایش می‌دهد.

حسین محمدیان، رئیس کمیسیون توسعه صادرات اتاق بازرگانی خراسان رضوی، هم در این جلسه با انتقاد از تداوم سیاست‌های سخت‌گیرانه در حوزه رفع تعهدات ارزی، هشدار داد که انطباق نداشتن این ضوابط با ماهیت «ریالی» تجارت با افغانستان، صادرکنندگان واقعی را در تنگنای غیرضروری قرار داده است.