نجمه موسویزاده - سالک بیماری پوستی است که بیشتر در مناطق گرمسیری مشاهده میشود و ناقل آن حشره بسیار کوچکی به نام پشه خاکی است که در پناهگاههای تاریک، گرم و مرطوب مانند شکافهای دیوار، زیرزمین منازل، اطراف تودههای زباله، نخالههای ساختمانی، اماکن متروکه و... زندگی میکند. پس از گزش شخص توسط پشه خاکی و طیشدن دوره کمون بیماری که ممکن است چند هفته تا چند ماه طول بکشد برجستگی کوچک قرمز رنگی ظاهر میشود که بهتدریج بزرگ و بزرگتر شده و مرکز آن زخم میشود، این بیماری مداواشدنی است و خطر جانی ندارد اما محل گزش پشه تا آخر عمر با فرد باقی میماند و ضایعه پوستی ایجاد میکند.
مشهد یکی از مناطقی است که بیماری سالک در برخی نقاط آن بومی شده است. با آغاز فصل تابستان و گرمشدن هوا تخمریزی پشههای خاکی در محلهای آلوده بیشتر میشود که این موضوع سلامت شهروندان را به خطر میاندازد، در این راستا دستگاههای متولی همچون شهرداری و مرکز بهداشت با افزایش نظارتها و از بین بردن کانونهای آلوده تلاش میکنند تا از شیوع بیماری جلوگیری کنند.
منطقه8 شهرداری مشهد شاید یکی از کانونهای اصلی این بیماری نباشد اما گزارشهایی مبنی بر وجود افراد مبتلا به سالک وجود دارد که باعث شده اقدامات درخور توجهی ازسوی اداره خدمات شهری این منطقه انجام شود. رئیس اداره خدمات شهری شهرداری منطقه8 مشهد با تأکید بر اینکه برای مقابله با بیماری سالک باید پیشگیریهای لازم انجام شود، اظهار کرد: چند راه برای پیشگیری وجود دارد که یکی از آنها بهسازی محیط است.
جلال بیوکی ادامه داد: عامل بیماری سالک انگلی تکیاختهای به نام «لیشمانیا» است که در مناطق خشک و مرطوب مانند خاک و نخالههای ساختمانی و همچنین آبهای راکد زندگی میکند و وزارت بهداشت و زیرمجموعه آن مراکز بهداشت شهری و روستایی در راستای تأمین سلامت عمومی جامعه اقدام به شناسایی نقاط آلوده کرده است.
وی با اشاره به اینکه با اعلام کانونهای مستعد بیماری سالک به شهرداری اقدامات پیشگیرانه انجام میشود، گفت: شهرداری منطقه8 با جمعآوری محلهایی که دپو خاک و نخاله بود و همچنین مسدودکردن محلهای تخلیه نخالههای ساختمانی بهویژه در بولوار نماز و گشتزنیهای مداوم برای جلوگیری از تخلیه خاک و نخالهها و پاکسازی زمینهای بایر توانسته است ابتلا به سالک در این منطقه را 15درصد کاهش دهد.رئیس اداره خدمات شهری شهرداری منطقه8 مشهد افزود: همچنین با آموزش و افزایش آگاهی شهروندان از طریق توزیع 2هزار بروشور و نصب 200بنر سعی در پیشگیری و مقابله با بیماری سالک داشتهایم.
بیوکی خاطرنشان کرد: یکی دیگر از اقدامات شهردای منطقه8 آهکپاشی و نصب توری در ساختمانهای با بنای قدیمی بود که احتمال تخمگذاری این حشره وجود داشت. ضمن اینکه تمام این اقدامات بهطور متناوب با هدف تأمین سلامت و رفاه شهروندان انجام میشود.
کارشناس پیشگیری از بیماریهای مرکز بهداشت ثامن نیز در ادامه با بیان اینکه بیماری سالک از دیرباز در مناطق گرمسیری ایران بهطور بومی وجود داشته است، اظهار کرد: به دنبال شناسایی مناطق آلوده به سالک در مشهد با همکاری شهرداری، اقدامات مؤثری به منظور جلوگیری از رشد پشه خاکی که عامل انتقال این بیماری است انجام شد.
حمیدرضا اکبری افزود: در منطقه8 شهرداری مشهد موارد محدودی از بیماری سالک نسبت به دیگر نقاط شهر مشهد وجود دارد اما همین تعداد هم این وظیفه را برعهده ما قرار میدهد تا برای مقابله با این بیماری با همکاری شهرداری اقدامات پیشگیرانه انجام دهیم.
وی ادامه داد: پشه خاکی حشره کوچکی است که قدرت پرواز زیادی ندارد، به همین منظور نصب توری در کانونهای مستعد این بیماری ضروری است و باعث پیشگیری از ابتلا به سالک میشود، همچنین آهکپاشی و اسپری دورکننده حشرات در این زمینه میتواند کمککننده باشد.
کارشناس پیشگیری از بیماریهای مرکز بهداشت ثامن با بیان اینکه آموزش اقدامات بهداشتی به خانوادهها ازسوی رابطان بهداشت هر محله نیز انجام میشود، یادآور شد: در صورتی که فردی به بیماری سالک مبتلا شود با مراجعه به مراکز بهداشت نزدیک به محل زندگیاش میتواند مراحل درمان خود را رایگان طی کند.