به گزارش شهرآرانیوز؛ ناباروری موضوعی چندوجهی است که گاهی از سبک زندگی و عادتهای روزمره شروع میشود و گاهی از گذر زمان و تغییرات زندگی اجتماعی اثر میگیرد. در سالهایی که فاصله میان ازدواج و نخستین فرزندآوری بیشتر شده، توجه به سلامت باروری و عواملی که میتوانند آن را تهدید کنند، اهمیت بیشتری پیدا کرده است.
شاید همه عوامل ناباروری در اختیار ما نباشد، اما بخشهایی از این مسیر را میتوان با آگاهی، مراقبت و انتخابهای درست تغییر داد. مدیر جوانی جمعیت دانشگاه علوم پزشکی مشهد، در گفتوگو با شهرآرا گفت: بخش درخور توجهی از عوامل مؤثر بر ناباروری قابل پیشگیری است یا در صورت تشخیص زودهنگام میتوان آنها را درمان کرد.
وزارت بهداشت برنامه «پیشگیری، تشخیص زودهنگام و درمان ناباروری» را به دانشگاههای علوم پزشکی کشور ابلاغ کرده که در سطح شبکه بهداشت، آموزش ارائهدهندگان خدمات سلامت باروری، شناسایی عوامل خطر ناباروری، آموزش عوامل مستعدکننده ناباروری و راههای پیشگیری به زنان در سن باروری و ارجاع بموقع زوجین مشکوک به ناباروری به مراکز تخصصی در دستورکار قرار گرفته است.
محمد احمدیان افزود: بررسی روند چند سال اخیر نشان میدهد که آمار مراجعات به مراکز درمان ناباروری استان نسبت به سالهای گذشته نوسان درخورتوجهی نداشته و در سطحی نسبتا ثابت قرار دارد. درمجموع ۲۴هزار و ۵۰۰زوج نابارور در استان شناسایی شدهاند که از این تعداد، ۱۵هزار و ۵۷۰زوج بهطور فعال تحت درمان قرار دارند. با استفاده از روشهای نوین درمانی و تجهیزات پیشرفته، نرخ موفقیت درمان در میان زوجین حدود ۴۰درصد ثبت شده است که همگام با استانداردهای درمانی معتبر است. در سال گذشته با مجوز پزشکی قانونی ۶۷۰مورد سقطدرمانی انجام شد و از ابتدای امسال نیز تاکنون ۲۲۵مجوز سقط درمانی صادر شده است.
وی درباره عوامل ناباروری نیز گفت: این عوامل در زنان، اختلالات هورمونی از جمله سندرم تخمدان پلیکیستیک است و در مردان نیز کاهش کیفیت اسپرم ناشی از بیماریهای ساختاری مانند واریکوسل و همچنین عواملی نظیر استرس، چاقی و سبک زندگی نامناسب از مهمترین علل ناباروری است. سهم عوامل زنانه و مردانه تقریبا برابر بوده و بررسی همزمان هر دو زوج ضروری است.
احمدیان به موضوع هزینههای درمان ناباروری نیز اشاره کرد و گفت: تمامی خدمات طبی و جراحی ناباروری، زیرپوشش کامل بیمههای پایه قرار دارد و این موضوع بخش درخور توجهی از هزینههای درمان را کاهش داده است. اگرچه هزینههای جانبی و طولانیشدن فرایند درمان در گذشته یکی از عوامل دلسردی زوجین بود، اما با ورود بیمههای پایه به عرصه پوشش خدمات ناباروری و ارائه بستههای حمایتی تلاش شده است تا میزان انصراف از درمان به حداقل برسد و مراکز دولتی، عمومی غیردولتی و خصوصی در استان خدمات درمان ناباروری ارائه میکنند.
وی با اشاره به حمایتهای بیمهای از زوجهای نابارور بیان کرد: طبق ابلاغیه قانون جوانی جمعیت، تمامی زوجهای نابارور باید زیرپوشش بیمه پایه باشند و در صورت نداشتن بیمه، بیمه سلامت موظف به بیمهکردن آنان است. بیمههای پایه در مراکز دولتی ۹۰درصد هزینههای درمان ناباروری را پرداخت میکنند و در صورت برخورداری از بیمه تکمیلی، بخش باقیمانده هزینهها نیز قابل جبران است. البته در مراکز خصوصی به دلیل بالاتربودن تعرفهها، بیمهها تنها معادل تعرفه بخش دولتی را پوشش میدهند و مراجعان باید مابهالتفاوت هزینه را پرداخت کنند.
احمدیان اظهار کرد: یکی از راهبردهای مهم پیشگیری از ناباروری، آموزش جوانان در آستانه ازدواج است. در کلاسهای آموزش هنگام ازدواج، موضوعاتی همچون تأثیر سن بر باروری، اهمیت برنامهریزی مناسب برای فرزندآوری، پیشگیری از عفونتهای منتقله از راه جنسی، پرهیز از مصرف دخانیات، الکل و مواد مخدر، تغذیه سالم، فعالیت بدنی، کنترل وزن و آگاهی از علائم هشداردهنده ناباروری به زوجها آموزش داده میشود.
وی افزود:از مهمترین تغییرات جمعیتی سالهای اخیر، افزایش سن ازدواج و به دنبال آن افزایش سن نخستین فرزندآوری است که از مهمترین عوامل مؤثر بر کاهش باروری طبیعی محسوب میشود. قدرت باروری زنان از حدود سیسالگی بهتدریج کاهش پیدا میکند و این روند پس از سیوپنجسالگی سرعت بیشتری پیدا میکند.
در مردان، کاهش قدرت باروری معمولا تدریجیتر است، اما افزایش سن میتواند با کاهش کیفیت اسپرم و افزایش زمان مورد نیاز برای بارداری همراه باشد. با این حال، افزایش سن به معنای ناباروری قطعی نیست، بلکه احتمال بارداری طبیعی را کاهش میدهد و ممکن است نیاز به درمانهای ناباروری را افزایش دهد. آگاهی زوجها از اثر سن بر باروری و برنامهریزی مناسب برای فرزندآوری اهمیت ویژهای دارد.