مشهد در ششمین سال تنش آبی، ذخیره سدها به ۲.۷ درصد رسید | پروژههای اضطراری آب مشهد در انتظار پول + فیلم
به گزارش شهرآرانیوز، حسین اسماعیلیان در نشست خبری با اشاره به شرایط آبی مشهد، اظهار کرد: مشهد اکنون ششمین سال شرایط تنش آبی شدید را پشت سر میگذارد، اما امسال از نظر ذخایر آبی سالی بسیار خاصتر از سالهای گذشته بوده است، چراکه حجم ذخیره آب سدها به رقم بیسابقهای رسیده و در حال حاضر حدود ۲.۷ درصد است.
وی افزود: طی پنج سال گذشته، در برنامهریزی برای تأمین آب مشهد همواره فرض بدبینانه را مبنا قرار دادهایم. به این معنا که ممکن است به هر دلیل امکان استفاده از سدها وجود نداشته باشد یا حجم ذخیره آب آنها بسیار اندک باشد. یکی از دلایل عبور از شرایط تنش آبی در سالهای گذشته همین رویکرد بوده است.
مدیر آبفای مشهد ادامه داد: در صورتی که در طول سال بارندگی رخ دهد و وضعیت ذخایر آب بهبود پیدا کند، این موضوع به عبور از شرایط تنش کمک میکند، اما برنامهریزی اصلی ما بر مبنای بدبینانهترین شرایط انجام میشود.
کاهش مصرف آب مشهد با وجود گرمای بیشتر
مدیرعامل شرکت آب و فاضلاب مشهد با اشاره به وضعیت مصرف آب در تابستان گذشته گفت: در پیک مصرف تابستان ۱۴۰۴، میزان مصرف آب به حدود ۱۱ هزار و ۳۳۵ لیتر بر ثانیه رسید که نسبت به سال ۱۴۰۳ حدود ۱۳ تا ۱۴ درصد کاهش داشت.
اسماعیلیان بیان کرد: اگر این رقم را با برنامه جامع تأمین آب مشهد که در وزارت نیرو مصوب شده مقایسه کنیم، کاهش مصرف در پیک تابستان حدود ۲۳ درصد بوده است و مدیریت مصرف و همراهی مردم و رسانهها در عبور از شرایط تنش آبی نقش مهمی داشته است.
اسماعیلیان خاطرنشان کرد: برخلاف روند معمول افزایش سرانه مصرف در شهرها، در مشهد طی سالهای اخیر روند مصرف سرانه آب کاهشی بوده که این موضوع نتیجه همراهی مردم و اجرای برنامههای مدیریت مصرف است.
وی افزود: برای تابستان امسال، میزان مصرف ۱۱ هزار و ۶۷۵ لیتر بر ثانیه پیشبینی شده بود. عددی که همچنان حدود ۲۵ درصد کمتر از رقم ۱۴ هزار و ۶۰۰ لیتر بر ثانیه در برنامه جامع تأمین آب مشهد است.
تابستان گرمتر، اما مصرف کنترل شد
مدیرعامل شرکت آب و فاضلاب مشهد با اشاره به افزایش دما در سال جاری گفت: امسال تابستان گرمتری داشتیم و به طور متوسط دمای شهرستان مشهد حدود دو درجه بیشتر از دوره آماری بلندمدت بود.
اسماعیلیان توضیح داد: بهویژه در دماهای بالاتر از ۳۵ درجه سانتیگراد، با افزایش یک درجهای دما، مصرف آب به صورت تصاعدی افزایش پیدا میکند، بنابراین با وجود گرمای بیشتر، مدیریت مصرف کمک کرد شرایط آبی کنترل شود.
وی با اشاره به همزمانی دهه پایانی صفر با روزهای گرم تابستان و تشییع پیکر رهبر شهید در مشهد، افزود: با وجود این شرایط، میزان مصرف آب حدود ۱۱ هزار لیتر بر ثانیه بود و حدود ۶۰۰ تا ۶۷۵ لیتر بر ثانیه کمتر از برنامه پیشبینیشده ثبت شد.
اسماعیلیان تاکید کرد: اگر این میزان افزایش مصرف رخ میداد، با توجه به تأخیر در اجرای برخی پروژهها، قطعاً با مشکلات بیشتری در تأمین آب مواجه میشدیم.
برنامهریزی برای عبور از ماههای سخت پیشرو
وی گفت: اکنون برنامهریزی تأمین آب برای سال ۱۴۰۶ را با همان فرض بدبینانه آغاز کردهایم و شرایط نسبت به سالهای گذشته سختتر است، زیرا بسیاری از ظرفیتهایی که پیش از این امکان استفاده از آنها وجود داشت، دیگر در دسترس نخواهد بود.
مدیرعامل شرکت آب و فاضلاب مشهد ادامه داد: برای ماههای پیشرو نیز یک برنامه کوتاهمدت تدوین شده است تا بتوانیم از شرایط فعلی عبور کنیم. حتی اگر پیشبینیهایی درباره احتمال وقوع پدیده النینو و افزایش بارشها مطرح شود، نباید برنامهریزیها را بر این اساس قرار دهیم.
وی تاکید کرد: وظیفه ما این است که همچنان بدترین سناریو را در نظر بگیریم و فرض کنیم با همین ۲.۷ درصد ذخیره آبی موجود در سدها باید پنج تا شش ماه آینده را پشت سر بگذاریم.
اسماعیلیان افزود: برای این منظور برنامه به صورت ماهبهماه و حتی روزبهروز تدوین شده و یکی از مهمترین اقدامات، جبران تأخیر در اجرای پروژههای تأمین آب است.
عقبماندگی ۵۰ درصدی پروژههای آب مشهد
وی با اشاره به وضعیت اجرای پروژههای شرکت آب و فاضلاب مشهد اظهار کرد: در مجموع حدود شش پروژه در این حوزه داریم که پیشرفت فیزیکی آنها حدود ۵۰ درصد از برنامه عقبتر است.
مدیرعامل شرکت آب و فاضلاب مشهد گفت: باید تلاش کنیم طی دو تا سه ماه آینده این عقبماندگی جبران شود تا پروژهها بتوانند جایگزین بخشی از برداشت آب از منابع سطحی شوند و شرایط ماههای پیشرو را بدون مشکل و بدون نیاز به قطع یا جیرهبندی آب پشت سر بگذاریم.
اسماعیلیان تامین اعتبار را مهمترین چالش اجرای این پروژهها دانست و افزود: پیگیریهای زیادی در سطح ملی انجام شده، اما به دلیل شرایط کشور، اعتبارات مورد نیاز به صورت کامل تخصیص پیدا نکرده و تنها بخشی از منابع تأمین شده است.
وی ادامه داد: باید جلساتی در سطح ملی برگزار شود تا منابع مالی مورد نیاز برای تکمیل پروژهها تأمین شود چراکه تأمین اعتبار، محرک اصلی برای تکمیل این طرحهاست.
پروژهها آماده جهش با تأمین اعتبار
اسماعیلیان با اشاره به یکی از نقاط قوت پروژههای تأمین آب مشهد اظهار کرد: بخش قابل توجهی از فعالیتهای زمانبر پروژهها انجام شده و قسمت باقیمانده، اگرچه زمان کمتری نیاز دارد، اما به اعتبار بیشتری نیازمند است.
وی توضیح داد: برای نمونه، حفر یک حلقه چاه ممکن است زمان زیادی ببرد، اما تجهیز آن در مدت کوتاهتری انجام میشود. با این حال تجهیز چاه نیازمند تأمین پمپ، کابل، تابلو، لوله و سایر تجهیزات است و هزینه بالایی دارد.
مدیرعامل شرکت آب و فاضلاب مشهد تاکید کرد: اگر منابع مالی مورد نیاز تأمین شود، میتوان در مدت کوتاهی چاههای حفرشده را تجهیز کرد و بخشی از نیاز آبی مشهد را از این طریق تأمین کرد.
وی گفت: پیگیری برای تأمین اعتبار پروژهها باید با جدیت ادامه پیدا کند تا در ماههای پیشرو با مشکل جدی در تأمین آب مشهد مواجه نشویم.
اسماعیلیان با اشاره به برنامه جامع تأمین آب شرب مشهد گفت: برای تأمین آب شرب مشهد تا افق ۱۴۲۰ برنامه مصوب وزارت نیرو وجود دارد که در آن مشخص شده نیاز آبی شهر در سالهای آینده چگونه تأمین شود.
وی افزود: در این برنامه، برداشت از منابع آب زیرزمینی باید روند کاهشی داشته باشد و این کاهش قرار است از طریق مجموعهای از پروژهها از جمله جایگزینی پساب، سد شوریجه و پروژههای انتقال آب هزار مسجد جبران شود.
مشکل تأمین آب مشهد، نبود برنامه نیست، عقبماندگی در اجرای پروژههاست
مدیرعامل آبفای مشهد با تأکید بر اینکه برنامه جامع و منسجمی برای تأمین آب شرب مشهد وجود دارد، گفت: مشکل اصلی امروز در حوزه آب مشهد، نبود برنامه یا پروژه نیست، بلکه تأخیر و عقبماندگی در اجرای پروژههای پیشبینیشده است، بهگونهای که برخی طرحها سالها از برنامه زمانبندی خود عقب ماندهاند.
وی با اشاره به برنامه جامع تأمین آب شرب مشهد اظهار کرد: در این برنامه، منابع مختلف و سهم هر یک برای تأمین آب مورد نیاز مشهد در افق بلندمدت مشخص شده است و حتی برای انتقال آب از دریا نیز در سالهای آینده ظرفیت مشخصی پیشبینی شده، اما این برنامه زمانی معنا پیدا میکند که پروژههای آن مطابق زمانبندی اجرا شوند.
اسماعیلیان افزود: برای نمونه، پروژه جایگزینی پساب که از طرحهای ضروریتر برای تأمین آب مشهد محسوب میشود، قرار بود از سال ۱۳۹۸ وارد مدار بهرهبرداری شود، اما این اتفاق تاکنون رخ نداده است. پروژه انتقال آب هزارمسجد نیز با تأخیرهای جدی مواجه شده و برخی طرحها حتی سالها پس از موعد پیشبینیشده، هنوز به مرحله بهرهبرداری نرسیدهاند.
وی ادامه داد: همین تأخیرها موجب شده امروز به نقطهای برسیم که حتی اگر انتقال آب از دریا را نیز در برنامه قرار دهیم، زمان بهرهبرداری از آن به سالهای بسیار دورتر موکول شود. بنابراین دیگر فرصت نداریم که صرفاً درباره اینکه کدام پروژه اولویت دارد یا انتقال آب از دریا ضرورت دارد یا خیر، بحث کنیم، مسئله اصلی، جبران عقبماندگی پروژههای تأمین آب است.
مدیرعامل آبفای مشهد با تأکید بر ضرورت مطالبهگری عمومی در این زمینه گفت: باید جبران تأخیر پروژههای ملی و میانمدت و بلندمدت تأمین آب کلانشهر مشهد به یک مطالبه جدی تبدیل شود. دستگاههای اجرایی باید این موضوع را پیگیری کنند و رسانهها نیز میتوانند با مطالبهگری مستمر، روند اجرای این پروژهها را دنبال کنند.
مدیرعامل شرکت آب و فاضلاب مشهد با اشاره به پیشرفت ۸۷ درصدی اجرای پروژه فاضلاب این کلانشهر گفت: تأمین بخشی از آب مورد نیاز آینده مشهد در بلندمدت به استفاده از پساب گره خورده و به همین دلیل، اجرای پروژههای فاضلاب مشهد تنها یک موضوع زیستمحیطی و بهداشتی نیست.
اسماعیلیان اظهار کرد: برنامه جامع تأمین آب مشهد، با وجود گذشت حدود ۱۵ سال از تدوین آن، همچنان یکی از برنامههای منسجم در حوزه تأمین آب در کشور است و با رویکرد تعادلبخشی و حفظ منابع آب تدوین شده است.
وی افزود: یکی از ویژگیهای مهم این برنامه آن است که بخشی از تأمین آب آینده مشهد به پساب وابسته شده است در حالی که در بسیاری از کلانشهرهای کشور چنین وابستگی مشخصی در برنامه تأمین آب دیده نمیشود.
مدیرعامل شرکت آب و فاضلاب مشهد ادامه داد: از این منظر، اجرای شبکه فاضلاب مشهد در کنار مسائل زیستمحیطی و بهداشتی، یک اولویت مهم برای تأمین آب درازمدت شهر محسوب میشود و لازم است دولت توجه بیشتری به تأمین اعتبار این پروژه داشته باشد.
اسماعیلیان تصریح کرد: زمانی که سازمان برنامه و بودجه برای پروژه فاضلاب مشهد اعتبار اختصاص میدهد، در واقع بخشی از اعتبار مورد نیاز برای تأمین آب آینده مشهد را تأمین میکند و این موضوع باید در تصمیمگیریهای مربوط به تخصیص منابع مورد توجه قرار گیرد.
افزایش ظرفیت تصفیهخانههای فاضلاب مشهد
وی با اشاره به یکی از چالشهای اصلی اجرای طرح فاضلاب مشهد گفت: یکی از مشکلات ما در این حوزه، کمبود ظرفیت تصفیهخانههای فاضلاب بود، اما با وجود شرایط اقتصادی سخت سالهای گذشته، اتفاقات خوبی در این زمینه رقم خورده است.
اسماعیلیان افزود: با پیگیریهای انجامشده و طرح موضوع در سطح ملی، اکنون سه پروژه تصفیهخانه فاضلاب بهصورت فعال در مشهد در حال اجراست.
وی خاطرنشان کرد: طی کمتر از دو سال گذشته، حدود ۱۱۰ هزار مترمکعب ظرفیت تصفیه فاضلاب وارد مدار بهرهبرداری شده که تقریباً معادل ۵۰ درصد کل ظرفیت تصفیهخانههای فاضلابی است که طی ۳۵ سال گذشته احداث شده است.
مدیرعامل شرکت آب و فاضلاب مشهد ادامه داد: این تصفیهخانهها با استفاده از فناوریهای جدید و مطابق با فناوریهای پیشرفته مورد استفاده در کشور و جهان احداث شدهاند.
اسماعیلیان گفت: علاوه بر ظرفیتهای واردشده به مدار، حدود ۱۶۰ هزار مترمکعب ظرفیت جدید تصفیه فاضلاب در شبانهروز نیز در قالب سه پروژه در حال احداث است.
وی با اشاره به شیوه تأمین مالی این پروژهها اظهار کرد: بخش قابل توجهی از این طرحها با روشهای متعارف بودجهای تأمین مالی شده و از ظرفیتهایی همچون تبصرههای قانونی بودجه، سرمایهگذاری بخش خصوصی و تسهیلات بانکی از جمله ماده ۵۶ استفاده شده است.
اسماعیلیان افزود: اگر قرار بود اجرای این پروژهها صرفاً به اعتبارات پیشبینیشده در پیوست قانون بودجه و منابع محدود دولتی وابسته باشد، امروز همچنان در همان نقطه قبلی قرار داشتیم.
هدررفت آب مشهد، کمتر از میانگین کشور
مدیرعامل شرکت آب و فاضلاب مشهد در ادامه با اشاره به وضعیت شبکه آب شرب مشهد گفت: شبکه آب این شهر در بخشهایی قدمت بالایی دارد و برخی خطوط حتی بیش از ۵۰ سال عمر دارند، اما اقدامات مهندسی و مدیریتی انجامشده موجب شده روند هدررفت آب در مشهد کنترل شود.
وی افزود: یکی از عواملی که در مدیریت تقاضای آب مشهد مؤثر بوده، کاهش هدررفت آب در شبکه است. هدررفت فیزیکی آب در مشهد حدود ۷ تا ۸.۶ درصد است که در مقایسه با میانگین کشور رقم بسیار پایینی محسوب میشود و حتی در سطح جهانی نیز عدد قابل رقابتی است.
اسماعیلیان تأکید کرد: البته کاهش بیشتر این عدد به مراتب دشوارتر و پرهزینهتر خواهد بود؛ زیرا هرچه میزان هدررفت پایینتر میآید، هزینه سرمایهگذاری برای کاهش یک درصد دیگر به شکل قابل توجهی افزایش پیدا میکند.
وی گفت: بنابراین نمیتوان تصور کرد که با کاهش هدررفت آب در شبکه مشهد، میتوان برخی پروژههای تأمین آب را حذف کرد؛ چرا که کاهش هدررفت از ابتدا در برنامه جامع تأمین آب مشهد دیده شده و پروژههای تأمین آب نیز بر اساس نیاز نهایی شهر تعریف شدهاند.
مدیریت هوشمند شبکه آب مشهد
مدیرعامل شرکت آب و فاضلاب مشهد با رد برخی برداشتها درباره میزان فرسودگی شبکه آب گفت: اینکه شبکه آب مشهد فرسوده است، قابل انکار نیست، اما اینکه ۵۰ درصد شبکه فرسوده باشد، درست نیست.
اسماعیلیان ادامه داد: بخش قابل توجهی از مدیریت آب مشهد در سالهای گذشته از طریق مجموعهای از اقدامات در حوزه مدیریت تقاضا و مصرف انجام شده و صرفاً متکی به حفر چاه و افزایش برداشت از منابع زیرزمینی نبوده است.
وی افزود: مشهد به ۲۱ پهنه اصلی و ۲۱۶ زیرپهنه تقسیم شده و این تقسیمبندی امکان مدیریت متمرکزتر شبکه را فراهم کرده است. همچنین مشهد از سیستمهای پیشرفته تلهمتری، اسکادا و مدیریت هوشمند در حوزه تأمین و توزیع آب برخوردار است.
اسماعیلیان خاطرنشان کرد: برخلاف برخی شهرها، روند حوادث و اتفاقات شبکه آب مشهد نیز در حال کاهش است؛ بهطوریکه حوادث و اتفاقات که یکی از عوامل اصلی هدررفت آب در شبکه محسوب میشود، طی سالهای اخیر روند نزولی داشته است.
وی گفت: با وجود افزایش عمر شبکه، اقدامات مهندسی انجامشده موجب شده این روند کنترل شود و همچنان تلاش میکنیم میزان هدررفت آب را کاهش دهیم.
ارسال نظرات
دیدگاه های ارسال شده توسط شما، پس از تائید توسط شهرآرانیوز در سایت منتشر خواهد شد.
نظراتی که حاوی توهین و افترا باشد منتشر نخواهد شد.