سـتون صـدای مـشـاور جــایی بــرای بيــان پرسـش ها و مـشکلات حـقوقی شـما شهـروندان است كه می توانيد آن ها را با ما در ميان بگذارید و پاسخ پرسشهای حقوقی خود را از قضات دادگستری، وکلا و کارشناسان حقوقی دریافت کنید.
پیامک: 30007289
تلفن: 5-37288881-051
فرزانه عمادی| از آنجا که بعد از فوت، شخص دیگر قادر نیست نسبت به اموال و دارایی خود تصمیم گیری کند و دست افراد به دارایی های شان کوتاه شده است و اموال آن ها به وراث قانونی شان خواهد رسید. از این رو قانون مدنی برای جلوگیری از بروز اختلاف میان وراث قوانینی وضع کرده است و چنانچه فردی بعد از فوت، زن، فرزند و مادر و پدر نداشته باشد اموال او میان طبقه دوم خویشاوندان نسبی اش تقسیم می شود، البته تمام وراث، سهم برابری از ارثیه فرد متوفی ندارند و وجود خویشاوندان نزدیک تر و دورتر را از ارث محروم می کند. صفیه صلصالی، وکیل و کارشناس ارشد جزا درباره بهره مندی طبقات دوم ارث توضیح می دهد که شرح گفت وگو با وی در ادامه آمده است.
** وراث طبقه دوم چه کسانی هستند؟
وراث طبقه دوم همانند وراث طبقه اول دو دسته اند، دسته اول، اجداد و دسته دوم برادران و خواهران و اولاد آن ها خواهد بود. چنانچه هیچ یک از وراث طبقه اول، یعنی پدر و مادر و فرزندان و نوه ها موجود نباشند تَرَکه بین وراث طبقه دوم تقسیم می شود. دسته اول از طبقه دوم یعنی اجداد، که از طرف مادر با آن شخص نسبت داشته باشند که به آن ها «اجداد مادری» گویند. مانند پدر مادر یا مادرِ مادر یا از طرف پدر نسبت داشته باشند که به آن ها «اجداد پدری» گفته می شود مانند پدرِ پدر یا مادرِ پدر.
** آیا فرزندان برادر و خواهر جزو طبقه دوم ارث محسوب می شوند؟
در واقع می توان گفت دسته دوم از طبقه دوم، برادر یا خواهر و فرزندان آن ها هستند و عبارتند از کسانی که با میت از یک نفر به وجود آمده اند. مانند برادر و خواهر متوفی که هر دو از پدر یا مادر متوفی متولد شده اند. همچنین برادرزاده یا خواهرزاده یا نوه برادر و خواهر متوفی که غیرمستقیم از پدر یا مادر او به وجود آمده اند. در این دسته برادر و خواهر در درجه اول قرار دارند و فرزندان آن ها در درجه دوم.
** آیا نوه های آنان هم جزو طبقات دوم ارث می توانند سهمی از ارث داشته باشند؟
معمولا نوه های آن ها در درجه سوم قرار می گیرند. هر یک از درجات نزدیک تر به متوفی، درجه دورتر را از ارث محروم می کند. برای مثال با فرض زنده بودن برادر، برادرزاده یا خواهرزاده میت از او ارث نمی برند، یعنی چنانچه شخصی فوت کند و هیچ خویشاوندی از میان وراث طبقه اول، نداشته باشد، در این حالت در زمان فوت او وراث طبقه دوم جایگزین طبقه اول می شوند.
** چنانچه متوفی تنها برادر داشته باشد یا تنها خواهر داشته باشد و دارای اموالی باشد ترکه چگونه تقسیم می شود؟
چنانچه متوفی فقط برادر داشته باشد، او تنها وارث متوفی محسوب می شود و در این صورت تمام ترکه به او می رسد، اگر فقط خواهر داشته باشد، او تنها وارث متوفی محسوب می شود، در این صورت تمام ترکه به او می رسد.
** وجود پدر بزرگ و مادربزرگ به تنهایی برای بازمانده متوفی چه حالتی از تقسیم اموال به وجود می آورد؟
اگر متوفی تنها پدربزرگ داشته باشد، او تنها وارث متوفی محسوب می شود و در این صورت تمام ترکه به او می رسد. اگر تنها مادربزرگ داشته باشد، او تنها وارث متوفی محسوب می شود، در این صورت تمام ترکه به او می رسد.
** چنانچه چند برادر یا چند خواهر با متوفی از یک پدر و مادر باشند، اموال چگونه تقسیم می شود؟
اگر فقط چند برادر که با متوفی از یک پدر و مادر هستند، وجود داشته باشند، در این صورت تمام ترکه بین آنان به طور مساوی تقسیم می شود. اگر فقط چند خواهر که با متوفی از یک پدر و مادرند، وجود داشته باشند، در این صورت تمام ترکه بین آنان به طور مساوی تقسیم می شود.
** چنانچه بعضی از خواهر و برادرهای متوفی فقط از مادر با متوفی یکی باشند آیا اموال به طور مساوی بین آن ها تقسیم می شود؟
اگر یک یا چند برادر و خواهر که با متوفی از یک پدر و مادرند با چند خواهر و برادر که با او از یک مادر هستند وجود داشته باشند، دو سوم ترکه به برادران و خواهرانی که با متوفی از یک پدر و مادر هستند و یک سوم از ترکه به برادران و خواهرانی که با او از یک مادرند تعلق می گیرد.
** وجود دایی و خاله متوفی به عنوان تنها بازمانده، تقسیم اموال متوفی را در چه حالتی قرار می دهد؟
اگر از میان بستگان متوفی تنها چند دایی پدری او با چند خاله پدری اش وجود داشته باشند، در این صورت ترکه به طور مساوی بین آن ها تقسیم می شود و اگر از میان بستگان متوفی تنها چند دایی مادری او با چند خاله مادری اش وجود داشته باشند، در این صورت ترکه به طور مساوی بین آن ها تقسیم می شود.
** نحوه تقسیم اموال برای عموها و عمه ها به عنوان تنها وارث چگونه محاسبه می شود؟
چنانچه عموها و عمه ها همه پدری و مادری یا همه پدری باشند، سهم عموها دو برابر عمه هاست؛ البته وجود تقسیم بندی بین عموها و عمه ها چنانچه هم پدری و هم مادری باشند در تقسیم بندی اموال برابر قانون کمی متفاوت خواهد بود که باید طبق ریزه کاری های تقسیم در قانون اجرایی شود؛ اما حالت کلی این است که در پاسخ سؤال مطرح شد.