معاون امنیتی وزیر کشور: صنعت و کشاورزی یزد سهمی از آب انتقالی از کوهرنگ ندارند صدور هشدار سطح زرد هواشناسی خراسان رضوی در پی پیش‌بینی ناپایداری جوی (۱۴ فروردین ۱۴۰۴) افزایش بارش باران در خراسان رضوی و مشهد در نیم‌سال آبی نسبت‌به مدت مشابه تکمیل ظرفیت اقامتی خراسان رضوی به ۶۰درصد رسیده است بیش از ۷ میلیارد ریال وجه اضافه دریافتی به مسافران نوروزی ۱۴۰۴ عودت یافت بامداد پرحادثه در خراسان رضوی | گازگرفتگی ۱۵ نفر در فریمان و درگز (۱۴ فروردین ۱۴۰۴) چرایی عدم دسترسی بیماران هموفیلی به فاکتور ۹ در تعطیلات نوروزی انجام بیش از ۵۴ هزار بازدید بهداشتی در مناطق زیر پوشش دانشگاه علوم پزشکی مشهد  (۱۴ فروردین ۱۴۰۴) ۶ گیاه موثر در درمان التهاب مفاصل نشانه‌های داغ کردن مغز چیست؟ تأمین ۱۰۵ قلم کمبود‌های دارویی مورد نیاز بیمارستان‌ها در طرح سلامت نوروزی رئیس پلیس راهور مشهد: ترافیک در ورودی‌ها و خروجی‌های مشهد پرحجم، اما روان است (۱۴ فروردین ۱۴۰۴) آیا متناسب‌سازی حقوق بازنشستگان از فروردین ماه ۱۴۰۴ اجرا می‌شود؟ تغذیه مناسب برای حفظ سلامت کلیه‌ها پیش‌بینی هواشناسی مشهد و خراسان رضوی (۱۴ فروردین ۱۴۰۴) | تداوم روند افزایش دما تا فردا راهکار‌های پیشگیری و درمان گزیدگی‌های آزاردهنده امدادگران هلال احمر خراسان رضوی در ۱۹۶ حادثه نوروزی امدادرسانی کردند گذر اسکان نوروزی در مدارس خراسان رضوی از مرز نیم میلیون نفر جابه‌جایی نیم‌میلیون مسافر در فرودگاه بین‌المللی شهید هاشمی‌نژاد مشهد در نوروز ۱۴۰۴ | افزایش ۱۰ درصدی پرواز‌ها تشخیص آلزایمر و میزان پیشرفت آن با آزمایش خون پیش‌بینی بارش باران در استان‌های غربی کشور (۱۴ فروردین ۱۴۰۴) حادثه در یک شهربازی تهران| ۳۱ نفر نجات پیدا کردند در پی حمله یک سگ ولگرد ۹ نفر در سبزوار مصدوم شدند پیش‌بینی هواشناسی مشهد و خراسان رضوی (۱۳ فروردین ۱۴۰۴) | تداوم بارش‌های رگباری تا پایان هفته اسکان بیش از ۱۰۲ هزار زائر در فضا‌های آموزشی مشهد | آیا مدارس مشهد در روز شنبه (۱۶ فروردین ۱۴۰۴) تعطیل است؟ صدور هشدار سطح نارنجی هواشناسی کشور در پی تشدید بارش باران (۱۳ فروردین ۱۴۰۴) «اوتیسم»، درخودماندگی خاموش | از هر ۷۰ نوزاد، یک نفر به اوتیسم مبتلا می‌شود علت تعطیلی دانشگاه‌های یزد در روز‌های شنبه و یکشنبه (۱۶ و ۱۷ فروردین ۱۴۰۴) چیست؟ انفجار مین در سردشت یک مصدوم بر جای گذاشت (۱۳ فروردین ۱۴۰۴) آیا رژیم غذایی پرنمک خطر ابتلا به افسردگی را افزایش می‌دهد؟ زنان باردار در ماه‌های آخر بارداری تا حد امکان از رانندگی خودداری کنند
سرخط خبرها

تأثیرات منفی مهاجرت نخبگان بر جایگاه علمی ایران در جهان

  • کد خبر: ۳۱۰۸۴۵
  • ۲۶ دی ۱۴۰۳ - ۱۳:۵۳
تأثیرات منفی مهاجرت نخبگان بر جایگاه علمی ایران در جهان
ایران در زمان حاضر از جایگاه اول منطقه در تولید مقالات علمی فاصله گرفته است و رتبه جهانی کشور از ۱۵ به ۱۷ تنزل یافته است؛ کارشناسان می‌گویند این افت جایگاه علمی عمدتاً به‌دلیل مهاجرت نخبگان و کمبود سرمایه‌گذاری در حوزه پژوهش بوده است.

به گزارش شهرآرانیوز، دستیابی به مرجعیت علمی، در بیانات مقام معظم رهبری، اسناد بالادستی و قوانین توسعه کشور، به‌شکل‌های مختلف مورد تأکید قرار گرفته است.

با وجود این، ایران در زمان حاضر دیگر به‌عنوان کشور اول منطقه در تعداد مقالات علمی و استنادات شناخته نمی‌شود. طبق آخرین آمار معاونت تحقیقات وزارت بهداشت، رتبه جهانی تولید علم کشور از جایگاه ۱۵ به ۱۷ تنزل یافته است، این در حالی است که در گذشته ایران در استنادات علمی، رتبه ۱۴ جهان را در اختیار داشت.

براساس برنامه هفتم توسعه، ایران باید به رتبه ۱۴ تولید علم در جهان و رتبه اول در منطقه برسد. یکی از مهم‌ترین ارکان دستیابی به این اهداف، آموزش و پرورش پژوهشگران حرفه‌ای است. برای اینکه پژوهشگران ایرانی بتوانند در سطح جهانی به رقابت بپردازند، باید زمینه‌های لازم برای دسترسی به جدیدترین منابع پژوهشی فراهم شود، از سوی دیگر، ایجاد و تقویت قطب‌های پژوهشی در دانشگاه‌ها و مراکز تحقیقاتی پزشکی و سلامت، همچنین حمایت از پارک‌های علم و فناوری، باید از دیگر اولویت‌های وزارت بهداشت برای تسریع در این فرآیند باشد.

رسیدن به این اهداف و مرجعیت علمی در منطقه، مستلزم اقدامات اساسی در زمینه نوسازی، بازسازی و تجهیز زیرساخت‌های پژوهشی و جذب و نگهداری نیرو‌های انسانی است، اما یکی از چالش‌های اساسی در این زمینه، مهاجرت نیرو‌های انسانی نخبه از کشور است.

افزایش مهاجرت نخبگان باعث کاهش تولیدات علمی!

در این راستا، علیرضا زالی با اشاره به کاهش میزان تولید مقالات علمی به‌دلیل مهاجرت نیرو‌های انسانی اظهار کرد: آمار خیلی دقیقی از میزان مهاجرت نیرو‌های انسانی در حوزه علوم پزشکی در دسترس نیست، زیرا برخی از مهاجرت‌ها ممکن است در قالب‌هایی مثل فرصت‌های مطالعاتی یا مرخصی صورت گیرد، اما به‌طورکلی می‌توان گفت که در سال‌های اخیر سیل مهاجرت نخبگان جوان از کشور افزایش یافته است و به‌خصوص در حوزه پزشکی شاهد افزایش شتاب مهاجرت هستیم و طبیعتاً باید برنامه‌ریزی مفصلی برای نگهداشت نیروی انسانی، جذب نخبگان و ماندگاری آنها در کشور انجام شود.

وی اضافه کرد: میزان تولید مقالات علمی به‌دلیل مهاجرت نخبگان کاهش یافته است، با وجود این، افت مقالات تنها مربوط به مهاجرت نیست.

سرمایه‌گذاری اندک ایران در حوزه پژوهش طی سال‌های گذشته

زالی ادامه داد: یکی از عوامل بسیار مؤثر در این امر، میزان سرمایه‌گذاری اندکی است که در حوزه پژوهش در سال‌های اخیر انجام شده است. میزان بودجه‌ای که ما در کشور برای پژوهش اختصاص می‌دهیم، رقم بسیار ناچیزی از درآمد ناخالص داخلی است و برای رقابت در سطح جهانی، عدد بسیار پایینی به‌شمار می‌آید بنابراین شاید یکی از علل اصلی این وضعیت، حرکت نازل ما در حوزه پژوهش، به‌ویژه در بخش دانشگاهی، باشد.

وی گفت: مراکز تحقیقاتی ما در شرایط مناسب بودجه‌ای به‌سر نمی‌برند و به‌دلیل گرانی تجهیزات و امکانات، زمینه‌های تحقیقاتی نوین برای محققین فراهم نیست، به‌عنوان مثال، یک دانشجوی دکترا که می‌خواهد تحقیق کند، با چالش‌های مالی روبه‌روست و هیچ پشتیبانی مالی نیز در این زمینه وجود ندارد.

سهم ناچیز بودجه پژوهشی از درآمد ناخالص داخلی

رئیس دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی با بیان اینکه نخستین قدم برای اصلاح وضعیت مقالات، اصلاح سهم بودجه‌ای کشور در حوزه پژوهش است، متذکر شد: در زمان حاضر این عدد به حدود ۰.۳ درصد از درآمد ناخالص داخلی رسیده است، این در حالی است که طبق برنامه‌های توسعه، سهم بودجه پژوهشی کشور از درآمد ناخالص داخلی تا پایان سال ۱۴۰۴ باید به ۴ درصد برسد که نشان‌دهنده فاصله عمیق ما با این هدف است و بعید به‌نظر می‌رسد که بودجه سال آینده نیز در اصلاح این فرایند کمک کند ضمن اینکه بخش زیادی از بودجه‌های تخصیص‌یافته به حوزه پژوهش در کشور، اساساً در راستای پروژه‌های دانشگاهی قرار نمی‌گیرد و در مسیر‌هایی هزینه می‌شود که لزوماً منجر به تحقیقات اصیل آکادمیک نمی‌شود.

اکثر دانشگاه‌ها بودجه پژوهش را جای دیگر خرج می‌کنند

آخوندزاده، معاون تحقیقات و فناوری وزارت بهداشت نیز در رابطه با کمبود بودجه‌های پژوهشی می‌گوید: اکثر دانشگاه‌ها به‌دلیل مشکلاتی که داشته‌اند بودجه یک درصد پژوهش را در محل‌های دیگری هزینه کرده‌اند! پایان‌نامه‌ها و طرح‌های تحقیقاتی باید بتوانند از بودجه‌های آموزشی نیز استفاده کنند وگرنه تبدیل به طرح‌های تحقیقاتی کوچک خواهند شد.

وی درباره راهکار هدفمندشدن هزینه‌کرد بودجه پژوهشی می‌افزاید: از سال آینده، مسئله هزینه‌کرد بودجه‌های پژوهشی، در ارزشیابی علمی دانشگاه‌ها به‌عنوان یک آیتم مهم، لحاظ خواهد شد.

به‌گفته وی، برای رسیدن به اهداف پیش‌بینی‌شده در برنامه هفتم توسعه، ضروری است که علاوه بر ارتقاء بودجه پژوهشی، سیاست‌های مؤثری برای جذب و نگهداشت نخبگان به‌ویژه در حوزه علوم پزشکی اتخاذ شود.

منبع: تسنیم

گزارش خطا
ارسال نظرات
دیدگاه های ارسال شده توسط شما، پس از تائید توسط شهرآرانیوز در سایت منتشر خواهد شد.
نظراتی که حاوی توهین و افترا باشد منتشر نخواهد شد.
پربازدید
{*Start Google Analytics Code*} <-- End Google Analytics Code -->