ایران زیباست | لیوس؛ روستایی از دل سنگ

روستای لیوس در ۷۳ کیلومتری شمال‌غربی دزفول و در دهستان سیدولی‌الدین از توابع بخش شهیون، بر دامنه لنگرکوه و در ارتفاعی نزدیک به ۹۷۰ متر از سطح دریا واقع شده و یکی از مقاصد شاخص گردشگری خوزستان به‌شمار می‌رود. بافت تاریخی لیوس با خانه‌های سنگی و معماری سازگار با اقلیم کوهستانی، قدمتی بیش از ۷۰۰ سال دارد؛ بااین‌حال درباره پیشینه سکونت در این منطقه اختلاف‌نظر وجود دارد و برخی شواهد، از جمله آسیاب‌های آبی تنوره‌ای، آن را به دوره ساسانی نسبت می‌دهند، در حالی‌که گروهی دیگر قدمت روستا را حدود هزار سال برآورد می‌کنند. بر اساس تحقیقات گروهی از محققان ایتالیایی، نام «لیوس» احتمالا ریشه‌ای تاریخی و مرتبط با نام یکی از سرداران رومی داشته و نام‌گذاری روستای همجوار، یعنی «سِزار»، این فرضیه را تقویت می‌کند. جمعیت لیوس در سرشماری ۱۳۸۵ حدود ۲۰۲ نفر بود، اما با مهاجرت بخشی از ساکنان، این عدد در سال ۱۳۹۵ به ۱۲۱ نفر کاهش یافته است. مردم روستا از تبار ایل بختیاری هستند و همچنان بسیاری از آداب و رسوم، گویش و سبک زندگی سنتی خود را حفظ کرده‌اند. در کنار روستای لیوس، در دل لنگر کوه، فسیل برد کژدم وجود دارد. این سنگواره قدیمی‌ترین مایکروفسیل ایران می‌باشد که به شکل ظاهری عقرب بوده و دارای طول و عرض ۷۵ تا ۹۵ سانتی متر و دارای ۱۴ جفت بازو به ضخامت هر بازو چهار سانتی متر است. این نمونه بقایای قفسه سینه یک مهره دار دریایی از خانواده ˈدوگونگ‌هاˈ می‌باشد که موجوداتی علف خوار ساکن دریای گرم و کم عمق بوده‌اند.