سمانه رضوانی | شهرآرانیوز؛ حضرت مهدی (عج) درست مثل خورشیدی پشت ابر، نور و گرمای وجودش به ما میرسد، اما خودش پنهان است. این پنهان شدن، یک تصمیم بیحکمت نیست. در منابع معتبر روایی، حکمتهایی برای غیبت ولیعصر (عج) ذکر شده است که شاید هیچکدام بهتنهایی علت اصلی نباشد، اما هرکدام نوری بر این راز الهی میافکنند؛ حکمتهایی که نشان میدهد این غیبت، بیجهت و بیمقصد نیست.
یکی از سنتهای ثابت الهی از ابتدای خلقت، سنت آزمایش بوده است. خداوند در قرآن کریم میفرماید: «آیا مردم گمان میکنند همین که بگویند ایمان آوردیم، رها میشوند و دیگر آزمایش نمیشوند؟ ما کسانی را که پیش از آنان بودند، آزمایش کردیم تا خداوند، راستگویان و دروغگویان را مشخص کند.» (عنکبوت/ ۲).
غیبت امامزمان (عج) نیز یکی از آزمایشهای سخت الهی است. امامصادق (ع) در توصیف این دوران میفرمایند: «قائم ما غیبتی طولانی خواهد داشت. در آن زمان، اهل ایمان امتحان میشوند و بهواسطه طول غیبت، شک و تردید در دلشان پدید میآید و بسیاری از دین خود برمیگردند.»
این آزمون، مؤمنان واقعی را از مدعیان جدا میکند. کسی که در نبود حضرت حجت (عج)، بر اعتقادش ثابت بماند و دست از دین برندارد، نشان داده است که ایمانش قلبی است، نه سطحی و وابسته به دیدن.
امامان معصوم (ع) همه به شهادت رسیدند، اما سرنوشت امامزمان (عج) متفاوت است. ایشان قرار است قیام جهانی کنند و عدالت را در سراسر زمین بگسترانند. دقیقا به همین دلیل، دشمنان از همان ابتدا دنبال به شهادت رساندن ایشان بودند. در روایات متعدد نیز یکی از دلایل غیبت امامزمان (عج)، حفظ جان ایشان بیان شده است. امامصادق (ع) فرمودند: «امام منتظر پیش از قیام خود، مدتی از نظرها غایب خواهد شد.»
از ایشان پرسیدند: «علت غیبت اماممهدی (عج) چیست.» فرمودند: «چون بر جان خود بیمناک است.» این ترس، ترس شخصی نیست، بلکه حفظ ذخیره الهی برای آن روز موعود است. برخلاف امامان دیگر که پس از هرکدام، امام بعدی جایگزین میشد، حضرت مهدی (عج) آخرین ذخیره خداست و اگر کشته شود، جایگزینی ندارد. غیبت، راهکاری الهی برای نگهداری این سرمایه بزرگ تا روز موعود بوده است.
در طول تاریخ، هرکدام از امامان ما ناچار بودند با حاکمان جور زمان خود کنار بیایند و در تقیه بهسر ببرند. اما سرنوشت امامزمان (عج) با بقیه فرق میکند. ایشان مأمور به قیام است. در توقیعی از ناحیهمقدسه آمده است: «هیچکدام از پدران من نبودند مگر اینکه بیعت حاکم ستمگر زمان خود بر گردنشان بود، اما من زمانی که قیام میکنم، بیعت هیچ ستمگری بر گردنم نیست.»
اگر حضرت در زمان غیبت، زیر سایه حکومتهای ظالم زندگی میکردند و شناخته میشدند، ناچار بودند تقیه کنند، اما غیبت، این امکان را فراهم کرد که ایشان در تاریخ ثبت شوند بهعنوان کسی که هرگز با ظلم کنار نیامدند و بیعت هیچ طاغوتی را بر گردن نگرفتند.
تشکیل یک حکومت جهانی عادلانه، کار سادهای نیست. مردم کره زمین باید به درجهای از رشد فکری و اخلاقی برسند که بتوانند چنین نظامی را بپذیرند و از آن حمایت کنند. این اتفاق یکشبه نمیافتد. خداوند از طریق غیبت، فرصت میدهد تا بشر بهتدریج از حکومتهای ظالم، ناامید و تشنه عدالت واقعی شود.
روش امامزمان (عج) در رهبری جهان، بر مبنای حقایق و بدون تقیه است. این روش، نیازمند تکامل علوم و رشد فکری و اخلاقی بشر است تا قابلیت پذیرش حکومت واحد جهانی را پیدا کند. غیبت، دوره آمادهسازی است؛ دورهای که در آن، انسانها با تجربه ظلم و ستم، آماده میشوند تا روزی فریاد عدالتخواهی سر بدهند.
شاید برایتان پیش آمده باشد که در مورد حکمت کاری، سالها حیران بمانید و بعدا بفهمید چقدر آن کار درست بوده است. ماجرای حضرت موسی (ع) با حضرت خضر (ع) در قرآن، نمونه بارز این موضوع است؛ موسی (ع) نتوانست حکمت سوراخ کردن کشتی، کشتن آن نوجوان و تعمیر دیوار را بفهمد تا وقتی که زمان جدایی رسید و حضرت خضر، راز هر کار را برایش توضیح داد.
امامصادق (ع) درباره غیبت میفرمایند: «حکمت غیبت قائم، پس از ظهور او آشکار میشود؛ همانطور که حکمت کارهای حضرت خضر برای حضرت موسی در لحظه وداع، روشن شد.» بنابراین یکی از حکمتهای غیبت، این است که خودش یک «راز الهی» است؛ رازی که فعلا ظرفیت درکش را نداریم و روزی همهچیز برایمان روشن خواهد شد.