زهرا صادقیان | شهرآرانیوز؛ درحالیکه مصرف دخانیات بهعنوان یکی از تهدیدهای سلامت عمومی شناخته میشود، ابعاد این بحران فراتر از بیماریهای جسمی است. هدررفت ۲۲میلیارد مترمکعب آب برای تولید تنباکو و کاهش سن مصرف در کشور، نیازمند اقدام است. مسئولان حوزه بهداشت و ستاد مبارزه با مواد مخدر برای عبور از این بحران، باید از مرحله انکار واقعیتها عبور کرده و بهسمت اقدامات نظارتی و آموزشی مستمر حرکت کنند.
معاون بهداشت دانشگاه علوم پزشکی مشهد به مناسبت هفته ملی بدون دخانیات در جلسه «افشای جذابیتها و تبلیغات دروغین برای نسلی عاری از دخانیات» گفت: یکی از مهمترین آسیبهای تهدیدکننده سلامت عمومی، مصرف دخانیات و سیگار است که زمینهساز بروز انواع بیماریهای جسمی در جامعه به شمار میرود. بسیاری از بیماریها، ریشه در مصرف مواد دخانی دارند و مقابله با این مشکل نیازمند برنامهریزی و فرهنگسازی مستمر است.
مهدی قلیان اول درخصوص آمار و شاخصهای مرتبط با مصرف دخانیات بر اساس مطالعات، افزود: برخی آمارهای ارائهشده با واقعیتهای موجود در جامعه فاصله دارد و میزان مصرف دخانیات در برخی گروهها بیش از ارقام رسمی است.
معاون بهداشت دانشگاه علوم پزشکی مشهد در ادامه گفت: منشأ ورود بخشی از این محصولات به کشور، نیازمند بررسی و نظارت جدیتر است و در بازرسیها و اقدامات نظارتی نیز با موارد تخلف برخورد میشود.
وی تصریح کرد: نخستین گام در مقابله با این آسیب اجتماعی، پذیرش واقعیتهای موجود در جامعه است. با آموزش و آگاهسازی صحیح، نسلی تربیت میشود که در آینده از قدرت نه گفتن در برابر فشارهای اجتماعی برخوردار باشد و بتواند انتخابی آگاهانه برای حفظ سلامت خود داشته باشد.
رئیس گروه سلامت محیط کار دانشگاه علوم پزشکی مشهد، با اشاره به مصرف دخانیات، نسبت به پیامدهای زیستمحیطی و رشد نگرانکننده آمار مصرف در گروههای سنی جوان و نوجوان، گفت: فیلترهای سیگار فراوانترین نوع زباله پلاستیکی در جهان است. سالانه حدود ۷۷۰تن زباله سمی ناشی از فیلتر سیگار تولید میشود. سالانه ۴.۵تریلیون فیلتر سیگار در سطح شهرها و پارکها، منجر به آلودگی گسترده خاک، منابع آبی و مواد غذایی شده است.
فرشید وفا با تأکید بر اینکه ایران در منطقهای خشک قرار دارد، افزود: سالانه ۲۲میلیارد مترمکعب آب صرف تولید محصولات دخانی میشود و در همین راستا، ۲۰۰هزار هکتار از اراضی کشاورزی سالانه به کشت تنباکو اختصاص مییابد که این موضوع تهدیدی جدی برای منابع طبیعی کشور است.
رئیس گروه سلامت محیط کار دانشگاه علوم پزشکی مشهد افزود: از بازه زمانی سال۹۵ تا ۱۴۰۰، مصرف دخانیات در گروه سنی ۱۸ تا ۲۴ سال افزایش ۳۴درصدی در میان مردان و ۹۰درصدی در میان زنان داشته است. مصرف دخانیات در گروه سنی سیزده تا پانزده سال در کشور نیز ۱۳ درصد و مصرف سیگار در دختران نوجوان ۱۳۳ درصد افزایش یافته است.
وفا با اشاره به هزینههای ناشی از مصرف دخانیات بیان کرد: هزینههای ناشی از ناتوانی، مرگهای زودهنگام و خسارتهای زیستمحیطی دخانیات در کشور، بیش از ۵۹هزار میلیارد تومان برآورد میشود. مصرف مواد و دخانیات، عامل مهمی در افزایش تصادفات است.
دبیر کمیسیون برنامهریزی، هماهنگی و مبارزه با قاچاق کالا و ارز خراسان رضوی، با اشاره به نقش مصرف مواد در بروز حوادث رانندگی گفت: بخش درخور توجهی از تصادفات، ناشی از مصرف مواد است، زیرا فرد در آن شرایط توانایی لازم برای تشخیص و مواجهه با خطر را از دست میدهد.
محمدرضا دبیری همچنین با اشاره به وضعیت قاچاق سیگار افزود: تمام ظرفیت قاچاق سیگار با دستهای پیدا و پنهان، از آن سوی مرزها تا داخل کشور، در قالب یک چرخه انجام میشود. به این معنا که سیگارهای قاچاق با برندها، اشکال مختلف و جذابیتهای خاص، بهراحتی در اختیار مصرفکننده قرار میگیرد.
وی تأکید کرد: مصرف مواد دخانی، جایگزین مناسبی برای هیچچیز نیست و هزینههای بسیار سنگینی برای درمان و ترک به همراه دارد. او در پایان خواستار افزایش طرحهای نظارتی در بازار شد.